YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/6647
KARAR NO : 2023/5128
KARAR TARİHİ : 11.10.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/502 E. 2022/580 K.
KARAR : İstinaf talebinin esastan reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : Manavgat Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2021/29 E. 2021/67 K.
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın usulden reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. … ili … ilçesi … Mahallesi çalışma alanında 3402 … Kadastro Kanunu’nun (3402 … Kanun) Geçici 8 inci maddesi uyarınca 2020 yılında yapılan kadastro çalışması sırasında, 244 ada 5 parsel … 1.008,02 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, edinme sebebi sütununda kullanıcıları ile ilgili açıklama yapılarak, tarla niteliğinde Hazine adına tespit edildikten sonra, komisyona yapılan itiraz üzerine, kullanıcıları ve niteliği iptal edilerek hali arazi niteliği ile Hazine adına tespit edilmiştir.
2. Davacı … ve arkadaşları vekili dava dilekçesinde; vekil edenleri olan davacıların … ili … ilçesi … Mahallesi 244 ada 3 ve 4 parsel … taşınmazlar ile imar yollarıyla çevrili alanı kadimden beri kullanmakta olduklarını, taşınmazların ilk tespitinin vekil edenleri adına yapıldığını ancak komisyon kararı neticesinde Hazine adına tespit yapıldığını ileri sürerek, bu yerlerin kullanıcılarının vekil edenleri olduğunun tespiti ile bu şekilde tapuya şerh verilmesini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazda davacıların zilyetliğinin olmadığını, taşınmazın boş arazi olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davacı vekilinin dava dilekçesinde, … ilçesi … Mahallesi … Mevkii 244 ada 5 parsel … taşınmaz ile ilgili 26.02.2021 tarihli kadastro komisyon tutanağının iptalini, dava konusu taşınmazın kullanıcısının müvekkilleri olduğunun ve taşınmazlardaki paydaşlığın komisyon kararından önceki kadastro tespit tutanağında belirtildiği şekilde olduğunun tespitini ve tapuya bu şekilde şerhini talep ettiği, bu haliyle davacı tarafın talebinin kadastro tespit tutanağının edinme sebebindeki hususlara ilişkin olduğu, eş söyleşiyle edinme sebebi bölümünde belirtilen kullanıcıların davacılar olarak şerh edilmesi istemine ilişkin olduğu, bu kapsamda; 3402 … Kanun’un 19 uncu maddesi uyarınca muhtesatın beyanlar hanesinde gösterilmesinin mümkün olduğu, özel mülkiyete konu taşınmazlarda zilyetlik şerhi verilmesinin mümkün olmadığı, somut olayda 3402 … Kanun’un Ek-4 üncü maddesi uygulamasının da bulunmadığı, taşınmazların kayıtlarına kullanıcı şerhi verilmesinin ancak yasalarla özel düzenleme yapılması ile mümkün olduğu, yargılama konusu olayda, 6831 … Orman Kanunu’nun (6831 … Kanun) 2/B maddesi uyarınca yapılan kullanım kadastrosu söz konusu olmayıp, yapılan işlemin tescil harici kalan taşınmazların 3402 … Kanun’un Geçici 8 inci maddesi uyarınca mülkiyetinin belirlenmesine ilişkin kadastro çalışması olduğu, edinme nedeni sütunundaki bilgilerin açıklama niteliğinde olduğu ve adına tespit yapılan kişiler haricindeki şahıslar bakımından bir hak doğurmasının söz konusu olmadığı, böyle bir hakkın doğabilmesi için taşınmazda kullanıcı olunduğunun ya da üzerindeki muhdesatların aidiyetine yönelik bilgilerin kadastro tutanağının beyanlar hanesine şerh edilmiş olması gerektiği, kadastro tutanağının beyanlar hanesinde yer alan bu nitelikteki şerhlere yönelik olarak dava açılmasının mümkün olup, edinme nedeni sütununda yazılı bilgilere karşı dava açılmasında, bu bilgilerin açıklama niteliğinde olması nedeniyle hukuki yarar bulunmadığı gerekçeleri ile, davanın 6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) 114/1-h hükmü delaletiyle 6100 … Kanun’un 115/1, 2 hükümleri uyarınca hukuki yarar / dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine, dava konusu; … ili … ilçesi … Mahallesi Adalar Mevkii 244 ada 5 parsel … taşınmazın 26.02.2021 tarihli kadastro komisyon tutanağı gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın konusunun 3402 … Kanun’ un Ek 4 üncü maddesi ile ilgili olmadığını, ilk derece mahkemesinin kararında yer alan, “kullanıma ilişkin bilgilerin beyanlar hanesine şerh verilmesi yasal değildir” ifadesi ile “aynı bilgilerin kadastro tutanağının beyanlar hanesine şerh verilmesi gerekir” ifadesinin birbiri ile çeliştiğini, 3402 … Kanun’ un Geçici 8 inci maddesine göre yapılan tespitlerde kullanıcı kaydının beyanlar hanesinde şerh edilmiş olması gerektiğini ve edinme nedeni sütununda yazılı bilgilere karşı dava açılmasından hukuki yarar olmadığının yönündeki tespitin hatalı olduğunu, mahkemenin bu değerlendirmesinin Kadastro Dairesi Başkanlığı genelgesine ve genel uygulamalara aykırı olduğunu, kadastro biriminin kendi iç işlerinde hatalı davranması sonucu davacıların mağdur olduğunu, davanın kadastro komisyonu tutanağındaki hatanın düzeltilmesi istemine ilişkin olup, ilk tespit olan kadastro ekibinin tespitinin usul ve yasaya uygun olduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davanın, 3402 … Kanun’nun Geçici 8 inci maddesi uyarınca yapılan kadastro tespitinin askı ilan süresi içerisinde açılmakla birlikte, taşınmazın davacıların zilyetliği olduğu iddiasıyla adlarına zilyetlik şerhi verilmesi istemine yönelik olduğu, bununla birlikte davaya konu kadastro işleminin, tescil harici kalan taşınmazların 3402 … Kanun’un Geçici 8 inci maddesi uyarınca mülkiyetinin belirlenmesine ilişkin kadastro çalışması olduğu, bu tür kadastro çalışmalarında ancak 3402 … Kanun’un 19 uncu maddesi uyarınca taşınmaz üzerinde muhdesatın bulunması halinde bunun beyanlar hanesinde gösterilmesinin mümkün olduğu, özel mülkiyete konu taşınmazlarda kullanım kadastrosu yapılmamış ise zilyetlik şerhi verilmesinin mümkün olmadığı, taşınmazların kayıtlarına kullanıcı şerhi yazılmasının ancak yasalarla özel düzenleme yapılması ile mümkün olduğu, çekişmeli taşınmaz hakkında 3402 … Kanun’a 5831 … Kanun’un Ek 4 üncü maddesiyle eklenen Ek 4 üncü maddesine göre yapılan kullanım kadastrosu bulunmadığına göre tutanağın beyanlar hanesine zilyetlik şerhi verilmesi mümkün olmadığı, 3402 … Kanun’un 19 uncu maddesindeki koşullar oluşmadığına göre ilk derece mahkemesi kararın sonucu itibariyle doğru olduğu gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; taleplerinin gerek İlk Derece Mahkemesinde gerekse İstinaf Mahkemesinde farklı anlaşıldığını, ortada kadastro ekibinin kararının ve bu kararı kaldıran Kadastro Komisyonu kararının bulunduğunu, doğru kararın kadastro ekibinin kararı olduğunu ve taleplerinin Kadastro Komisyon Kararının iptali olduğunu, zilyetlik şerhi taleplerinin olmadığını, talep olmayan bir husus üzerinden davanın reddinin hatalı olduğunu belirtip, istinaf dilekçesinde yer alan sebepleri tekrar ettiklerini açıklayarak, bölge adliye mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 … Kadastro Kanunu,
3. Değerlendirme
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 … Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 … Kanun’un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,
80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 189,15 TL’nin temyiz eden davacılardan alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
11.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.