YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/7373
KARAR NO : 2023/628
KARAR TARİHİ : 13.02.2023
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2013/230 E., 2016/42 K.
KARAR : Davanın kabulüne
Taraflar arasındaki orman kadastrosuna itiraz davasından dolayı yapılan yargılama neticesinde İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı … İdaresi vekili ve davalı … İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usuli eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Davacı … İdaresi vekili dava dilekçesinde; orman kadastrosu ve 2B madde uygulaması sırasında Merkez mahallesinde bulunan ve inceleme raporuna ekli krokide 11 numara ile gösterilen 86103,501 m2’lik alanın eylemli orman ağaçları ile kaplı olmasına rağmen, hatalı işlemle orman alanı dışında bırakıldığını ileri sürerek, işlemin iptali ile orman sınırları içine alınmasını istemiştir.
2. Yargılama sırasında asli müdahiller … İl Özel İdaresi, , …, …, …, …, …, … ve … müdahale dilekçeleriyle, tapu maliki olduklarını belirterek, asli müdahil olarak davaya kabullerine karar verilmesini talep etmişlerdir.
II. CEVAP
Davalılar cevaplarında; davanın reddini savunmuşlardır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 13.12.2010 tarih ve 2007/264 Esas, 2010/222 Karar sayılı önceki kararıyla, davanın kabulü ile dava konusu … ili … ilçesi … Mahallesi, 60 ada 3 – 34 – 35 – 50 – 51 – 49 – 48 – 47 – 54 – 44 – 43 – 42 – 41 – 40 – 39 – 55 ve 56 parsel ve 64 ada 16 – 17 – 18 – 19 – 20 – 21 – 22 – 23 – 24 ve 25 parsel sayılı taşınmazların tamamı ile 65 ada 1 parsel, 60 ada 6 – 1 – 2 – 32 – 33 – 53 – 38 – 26 – 8 – 28 ve 25 parsel, 64 ada 26 – 15 – 14 – 13 – 12 – 11 – 10 – 9 – 8 – 7 – 6 – 5 – 4 – 3 – 2 ve 1 parsel sayılı taşınmaz içerisinde bulunan ve 05.10.2009 tarihli fen bilirkişisi raporunda hudutları (A), (B), (C), (D), (E), (F), (G), (H), (Ş), (T), (M), (L), (J), (N), (a), (b), (c), (d), (e), (f), (h), (i), (k), (m), (n), (p), (r), (s), (ş), ve (t) harfleri ile gösterilen taşınmazlar ile yolda kalan ve hudutları 05.10.2009 tarihli fen bilirkişisi raporlunda (V) ve (Y) harfleri ile gösterilen toplam 86394.93 m2’lik taşınmazın orman hudutları içine alınmasına; asli müdahillerin davasının reddine karar verilmiştir
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin 13.12.2010 tarih ve 2007/264 Esas, 2010/222 Karar sayılı önceki kararı, ihbar olunan …, Osman Çiti ve arkadaşları vekili Av. …., … İl Özel İdaresi vekili tarafından temyiz edilmiştir.
2. Temyiz incelemesi neticesinde, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 15.02.2012 tarih 2012/534 Esas, 2012/1982 Karar sayılı kararıyla; “davanın, çekişmeli taşınmazların tapu malikleri olan gerçek kişilerin mülkiyet hakkını doğrudan etkilediği, tapu malikleri usulüne uygun şekilde davaya dahil edilerek iddia, savunma ve delilleri sorulmadan keşif yapılarak hüküm kurulmak suretiyle tapu kayıt maliklerinin savunma haklarının kısıtlanmasının usul ve yasaya aykırı olduğu” açıklanarak, ilk derece mahkemesi kararı bozulmuş ve bu bozma ilamına karşı, davacı … İdaresi vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulması üzerine anılan Dairenin 07.06.2012 tarih ve 2012/6935 Esas, 2012/8696 Karar sayılı ilamıyla, davacı … İdaresinin karar düzeltme talebinin reddine karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozma Kararına Uyularak Verilen Karar
Bozma ilamı doğrultusunda yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesinin 16.05.2016 tarih ve 2013/230 Esas, 2016/42 Karar sayılı kararıyla, çekişmeli taşınmaz ve taşınmaz bölümlerinin orman sayılan yerlerden olduğu gerekçesiyle; davanın kabulü ile … ili Eskipazar ilçesi İstasyon Mahallesinde bulunan 60 ada 3, 34, 35, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 47, 48, 49 ,50, 51, 54, 55, 56 parseller ile 64 ada 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25 nolu parsellerin tamamı ile Fen Bilirkişisi M.A.’nın 01.03.2016 tarihli raporuna ekli haritada; 60 ada 1 parselin A24 rumuzu ile gösterilen (896,38m2) kısmının, 60 ada 2 parselin A25 rumuzu ile gösterilen (1245,75m2) kısmının, 60 ada 6 parselin A21 rumuzu ile gösterilen (1828,53m2) kısmının, 60 ada 6 parselin A22 rumuzu ile gösterilen (1887,88m2) kısmının, 60 ada 7 parselin A23 rumuzu ile gösterilen (3040,65m2) kısmının, 60 ada 8 parselin A18 rumuzu ile gösterilen (68,10m2) kısmının, 60 ada 25 parselin A17 rumuzu ile gösterilen (51584,85m2) kısmının, 60 ada 26 parselin A20 rumuzlu ile gösterilen (870,91 m2) kısmının, 60 ada 28 parselin A19 rumuzlu ile gösterilen (2581,89m2) kısmının, 60 ada 32 parselin A27 rumuzlu ile gösterilen (9,66m2) kısmının, 60 ada 33 parselin A26 rumuzu ile gösterilen (162,73m2) kısmının, 60 ada 38 parselin A29 rumuzlu ile gösterilen (54,53m2) kısmının, 60 ada 53 parselin A28 rumuzlu ile gösterilen (71,40m2) kısmının, 64 ada 1 parselin A1 rumuzlu ile gösterilen (30,00 m2) kısmının, 64 ada 2 parselin A2 rumuzlu ile gösterilen (96,28 m2) kısmının, 64 ada 3 parselin A3 rumuzlu ile gösterilen (117,83 m2) kısmının, 64 ada 4 parselin A4 rumuzlu ile gösterilen (146,23 m2) kısmının, 64 ada 5 parselin A5 rumuzlu ile gösterilen (156,75 m2) kısmının, 64 ada 6 parselin A6 rumuzlu ile gösterilen (131,37 m2) kısmının, 64 ada 7 parselin A7 rumuzlu ile gösterilen (252,78 m2) kısmının, 64 ada 8 parselin A8 rumuzlu ile gösterilen (208,90 m2) kısmının, 64 ada 9 parselin A9 rumuzlu ile gösterilen (173,20 m2) kısmının, 64 ada 10 parselin A10 rumuzlu ile gösterilen (148,87 m2) kısmının, 64 ada 11 parselin A11 rumuzlu ile gösterilen (147,02 m2) kısmının, 64 ada 12 parselin A12 rumuzlu ile gösterilen (136,89 m2) kısmının, 64 ada 13 parselin A13 rumuzlu ile gösterilen (116,96 m2) kısmının, 64 ada 14 parselin A14 rumuzlu ile gösterilen (124,37 m2) kısmının, 64 ada 15 parselin A15 rumuzlu ile gösterilen (95,85 m2) kısmının, 64 ada 26 parselin A16 rumuzlu ile gösterilen (321,41 m2) kısmının, 65 ada 1 parselin A30 rumuzlu ile gösterilen (7273,84 m2) kısmının, yolda kalan ve YOL-1 olarak gösterilen (1475,13 m2) kısmının, yolda kalan ve YOL-2 olarak gösterilen (2991,28 m2) kısmının orman tahdidi içine alınmasına karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davacı … İdaresi vekili ve davalı … İdaresi vekili tarafından temyiz edilmiştir.
B. Temyiz Nedenleri
1. Davacı … İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; davanın kabulüne karar verildiği halde hüküm kısmında kısmen kabul şeklinde anlaşılacak ve infaz aşamasında tereddüde mahal verilecek tarzda karar verilmesinin hatalı olduğunu ve kararın infazının mümkün olmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı … İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; ilkokul binasi olan 65 ada 1 parselin orman sayılmayan yerlerden olduğunu ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, orman kadastrosuna itiraza ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazların orman sayılan yerlerden olup olmadıkları noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 Sayılı Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 Sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, Anayasa’nın “Ormanların korunması ve geliştirilmesi” kenar başlıklı 169. maddesi Orman Kanunu’nun(6831 sayılı kanun) 1, 7 ve 11 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1. Davacı … İdaresi vekilinin dava konusu 65 ada 1 parsel haricindeki taşınmazlara yönelen temyiz itirazları bakımından; Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına, bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 sayılı Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı … İdaresi vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davacı … İdaresi vekili ve davalı … İdaresi vekilinin dava konusu 65 ada 1 parsel sayılı taşınmaza ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; İlk Derece Mahkemesince, yukarıda (IV.B) bölümünde açıklanan gerekçelerle yazılı şekilde karar verilmiş ise de, İlk Derece Mahkemesince öncelikle tahdit uygulanmak suretiyle, tahdit dışında kalıpta davacı … İdaresinin dava konusu ettiği bölüm belirlenerek usulünce hava fotoğrafı incelemesi yaptırtılmadığı gibi, aynı parsel hakkında davacı … İdaresi tarafından açılan ve kesinleşen … Kadastro Mahkemesinin 2013/233 Esas ve 2016/43 Karar sayılı dosyasında dava konusu edilen ve hakkında hüküm kurulan kısımları da belirlenerek değerlendirilmemiştir. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilemez.
3. Hal böyle olunca; doğru sonuca varılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince öncelikle, … Kadastro Mahkemesinin 2013/233 Esas 2016/43 Karar sayılı dava dosyası bu dosya arasına celp edilmeli; çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede yapıldığı anlaşılan orman tahdidine ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneği, yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğrafları ile amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları hükmen oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ve varsa ilgili Yargıtay ilamlarının örnekleri ilgili yerlerden getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan, aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı 3’er kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişisi, bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalıdır.
Yapılacak bu keşifte, … Kadastro Mahkemesinin 2013/233 Esas 2016/43 Karar sayılı dosyasında 65 ada 1 parsel hakkında verilen hükmün kapsamı belirlenmeli, çekişmeli parselin orman kadastrosundaki konumu ve davacı … İdaresinin dava ettiği kısım da açıkça tespit edilerek, getirtilen belgeler çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle, taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişileri ile orman bilirkişi eliyle yerine uygulattırılıp, orijinal-renkli (renkli fotokopi)hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak)denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazın gerçek eğimi, klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle üç boyutlu incelemesi yaptırılarak, temyize konu taşınmazın niteliği, üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı gibi hususların açıklandığı ve dava konusu taşınmazın 6831 sayılı Orman Kanunu’nun (6831 sayılı Kanun) 17/2 nci maddesinde belirtilen orman içi açıklık vasfında olup olmadığını belirten, müşterek imzalı şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan, krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalı ve çekişmeli taşınmazın hangi bölümünün dava edildiği, … Kadastro Mahkemesinin 2013/233 Esas, 2016/43 Karar sayılı dosyasında dava edilip hüküm kurulan bölümünün hangi bölüm olduğu ve 65 ada 1 parselin dava edilen bölümünün orman sayılan yerlerden olup olmadığı hususları tereddüte mahal bırakmayacak şekilde belirlenerek, … Kadastro Mahkemesinin 2013/233 Esas, 2016/43 Karar sayılı dosyasının taraflar açısından kesin hüküm teşkil edip etmeyeceği de değerlendirilerek, oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.
4. İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
1. Davacı … İdaresi vekilinin (V.C.3.1) no.lu bentte yazılı nedenlerle diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Davacı … İdaresi vekili ve davalı … İdaresi vekilinin temyiz itirazlarının (V.C.3.2) no.lu bentte yazılı nedenlerle kabulü ile dava konusu 65 ada 1 parsele ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,
7139 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesi uyarınca Orman İdaresinden harç alınmasına yer olmadığına,
1086 sayılı Kanun’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,13.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.