YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/7722
KARAR NO : 2023/5176
KARAR TARİHİ : 12.10.2023
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2015/45 E., 2022/15 K.
KARAR : Davanın reddine
Taraflar arasında görülen kadastro tespitine itiraz davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. 3402 … Kadastro Kanunu (3402 … Kanun) kapsamında 2007 yılında yapılan tesis kadastrosu sırasında Diyarbakır ili Hani ilçesi Okur Köyü çalışma alanında 112 ada 3 parsel … 382.186,24 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması sebebiyle ham toprak vasfıyla Hazine adına tespit edilmiştir.
2. Davacı … …askı ilan süresi içerisinde verdiği dava dilekçesinde; çekişmeli taşınmazın bir bölümünün satın alma ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenine dayanarak adına tescilini istemiştir.
II. CEVAP
Davalılar davaya cevap vermemiş, davalılardan Hazine temsilcisi katıldığı duruşmalarda eksik hususların giderilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemenin 13.06.2014 tarihli ve 2013/204 Esas, 2014/117 Karar … kararı ile davanın kabulüne ve çekişmeli taşınmazın fen bilirkişi raporuna ekli krokide (A) harfi ile gösterilen 13.855,69 metrekarelik, (B) harfi ile gösterilen 5.369,02 metrekarelik ve (C) harfi ile gösterilen 2.621,31 metrekarelik bölümlerinin davacı adına, (D) harfi ile gösterilen 336.747,22 m2 yüzölçümündeki bölümün ise tespit gibi ham toprak niteliği ile Hazine adına tesciline karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 20.04.2015 tarihli ve 2014/16174 Esas, 2015/4312 Karar … kararıyla; eksik araştırma ile karar verildiğini, tapu uygulaması ve davacı lehine zilyetlikle iktisap şartlarının oluşup oluşmadığı yönünde yapılan araştırma hüküm kurmaya yeterli bulunmadığı, davacının tutunduğu 18.09.1958 tarihli ve 1 sıra nolu tapu kaydının oluşum nedenini de gösterecek şekilde tesisinden itibaren tüm tedavülleri ile birlikte varsa haritalarının onaylı suretleri getirtilmediği, tapu kaydındaki sınırlar keşif mahallinde tek tek okunarak kapsamları belirlenmediği, çekişmeli taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresi hususlarında yerel bilirkişi ve tanıklardan olaylara dayalı bilgi alınmadığı, doğru sonuca ulaşılabilmesi için davacının dayandığı tapu kaydının tüm tesis ve tedavülleriyle getirtilmesi, tespit tarihinden geriye doğru 15-20 ve 25 yılı öncesine ait 3 ayrı zamanda çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığından getirtilerek dosya arasına konulması, daha sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan yerel bilirkişilerle, taraf tanıkları, fen ve üç kişilik ziraatçı bilirkişi kurulu hazır olduğu halde keşif icra edilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek mahkeme kararı bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda yapılan araştırma ve inceleme sonucu; dayanılan tapu kaydının dava konusu edilen taşınmaza uymadığı, 1984 ve 2002 tarihli hava fotoğraflarında taşınmazın kullanılmadığı, dolayısıyla zilyetlikle edinme koşullarının da gerçekleşmediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; 3402 … Kanunu’nun 18 nci maddesi gereğince Hazine adına tespit edilen dava konusu taşınmazı davacının satış vaadi sözleşmesi ile 1990 yılında satın aldığını ve bu tarihten itibaren de zilyetliğinde bulundurduğunu, bu taşınmazın aslında 3 hisseli olduğunu 2 hissesini dosyaya sunulan davacının babası Şahin Ekin adına 1958 tarihli ve 11A Cilt 4 Sahife 1-2 sıra nolu tapu ile kayıtlı olduğunu, kalan 1 hissenin de davacı tarafından Hüsnü … isimli kişiden satın aldığını, bu hususun dava dosyasına sunulan Hani Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.03.2007 tarihli ve 2003/158 Esas, 2007/25 Karar … kararda söz konusu alana ilişkin meni müdahale ve ecrimisil talebiyle davacı tarafından satın alındığı hususunun sabit olduğunu, taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile davacı adına mülkiyet hakkı tanınan ve zilyetliği 1990 yılından itibaren de bu belgeye dayanılarak davacıda olan dava konusu konusu taşınmazda tarımsal faaliyet bulunulmadığı iddiasının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, bedeli ödenerek zilyetliği davacıya geçmiş olan bir taşınmaza ait haritalar üzerinde tarımsal faaliyet bulunmadığı yönündeki bir rapora dayanılarak mülkiyet hakkı ihlal edilemeyeceğini, tapu kaydının eski olması nedeniyle davanın reddine karar verilemeyeceğini, kadastro tespit tutanaklarına davacı dışında itiraz eden ve hak iddiasında bulunan başkaca bir kimsenin de bulunmadığını, İlk Derece Mahkemesince eksik araştırma ve hatalı değerlendirmelerle hüküm kurulduğunu, bu sebeple de kararın bozulması gerektiği ileri sürülerek kararının bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, ham toprak vasfı ile Hazine adına tespit edilen taşınmazın, davacı tarafından dayanılan tapu kaydı kapsamında kalıp kalmadığı ve davacı yararına zilyetlikle edinme koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 … Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 3402 … Kanunu’nun 13,14,16 ve 18 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 … Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Kanun’un 428’inci maddesi ile 439’uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına, bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 … Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,
80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 189,15 TL’nin temyiz edenden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
1086 … Kanun’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine,
12.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.