YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/161
KARAR NO : 2023/1251
KARAR TARİHİ : 07.03.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/241 E., 2022/235 K.
KARAR : Davanın reddine
Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, temyiz incelemesi sonunda Dairemizce bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: … ili, … ilçesi, … Mahallesi 125 ada 22 parsel sayılı taşınmazın 6292 Sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun (6292 Sayılı Kanun) uyarınca davalıya satışının yapıldığını, fakat taşınmazın imar planında park ve yol alanında kaldığını ve 6292 sayılı Kanun uyarınca satışa konu edilemeyeceğini belirterek, öncelikle taşınmazın 3.kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla tapu kaydına ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini ve tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taşınmazın 6292 sayılı Kanun uyarınca satışından sonra özel mülkiyete konu olamayacağı iddiasıyla dava açılamayacağını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
1.İlk Derece Mahkemesinin 25.09.2019 tarihli ve 2017/159 Esas, 2019/159 Karar sayılı kararı ile “davanın kabulü ile, … ili, …. ilçesi, … Mahallesi, 125 ada, 22 parsel nolu taşınmazın davalı … oğlu … adına kayıtlı olan tapu kaydının iptali ile, Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline” karar verilmiştir.
2.Hükme karşı istinaf yoluna başvurulması üzerine … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 26.05.2021 tarihli ve 2020/538 Esas, 2021/552 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2.Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 24.05.2022 tarihli ve 2022/979 Esas, 2022/4908 Karar sayılı kararıyla, “davacı Hazine, … ili, …. ilçesi, … Mahallesi 125 ada 22 parsel sayılı taşınmazın 6292 sayılı Kanun uyarınca davalıya satışının yapıldığını, ancak taşınmazın imar planında park ve yol alanında kaldığını ve esasında satışa konu edilmemesi gerektiğini belirterek, tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesi istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; davanın kabulüne, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, davalı vekili tarafından hükme karşı istinaf yoluna başvurulması üzerine … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince, istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 353/(1)-b/1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiş ve iş bu karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince, çekişmeli taşınmazın kamu hizmetine ayrılmış ya da bu amaçla kullanılan alanlarda kaldığı gerekçesiyle davanın kabulüne kadar verilmiş ise de, verilen karar dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Şöyle ki; çekişmeli taşınmazın 1/1000 ölçekli … İmar Islah Planında kısmen karayolu, kısmen park alanı, kısmen imar yolunda kalmasının ve bu imar planın kesinleşmiş olmasının, taşınmazın orman sınırları içerisinde iken 2/B maddesi uyarınca orman sınırları dışarısına çıkarılarak 6292 sayılı Kanun uyarınca ve kanunun aradığı usul ve esaslar çerçevesinde davalıya satılması ile davalı lehine oluşan mülkiyet hakkını ortadan kaldırıcı bir sonuç doğurmayacağı açıktır.
Hal böyle olunca; davacı Hazinenin davasının dayanağını oluşturan imar planı ve buna dair iş ve işlemler davalının mülkiyet hakkına halel getirmeyeceğinden, Mahkemece, davacı Hazinenin davasının reddine karar verilmesi gereğine değinilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Dairenin bozma kararı doğrultusunda davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Dava konusu taşınmazın 6292 sayılı Kanun uyarınca satışa konu edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu ve davanın reddi yolundaki Mahkeme kararının hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 6292 sayılı Kanuna göre davalıya satılan taşınmazın tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun’un 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 6292 sayılı Kanun 6 ncı maddesi
3. Değerlendirme
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirmesine, uyulan bozma ilamı doğrultusunda hüküm verildiğine ve 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, uyulan bozma ilamı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı Hazine vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,
Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,07.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.