YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/21
KARAR NO : 2023/1244
KARAR TARİHİ : 06.03.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1410 E., 2022/1468 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : Türkoğlu Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/102 E., 2020/653 K.
Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın usulden reddine karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının davacı … İdaresi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı … İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı … İdaresi vekili dava dilekçesinde; Kahramanmaraş ili … ilçesi … Mahallesi 631 ada 1 parsel sayılı taşınmazın, 6831 sayılı Orman Kanunu’nun (6831 sayılı Kanun) 1 inci maddesine göre orman sayılan alanlardan olduğu iddiasıyla, taşınmazın tapu kaydının iptali ile Hazine adına orman vasfı ile tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar cevaplarında; davanın reddini savunmuşlardır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, tapu kaydına göre davalıların taşınmazda elbirliği halinde malik oldukları, aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğu, tensip tutanağı ile davacı tarafa ölü davalı … ve …’ün mirasçılarını gösteren veraset ilamını sunmak üzere süre verildiği, verilen süreye rağmen veraset ilamının sunulmadığı ve taraf teşkilinin sağlanmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar vermiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davacı … İdaresi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
2. İlk Derece Mahkemesince, ek kararla, verilen kararın davanın değeri itibariyle kesin olduğundan bahisle, istinaf talebinin reddine karar verilmiş ve iş bu ek karar, davacı … İdaresi tarafından istinaf edilmiştir.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı … İdaresi vekili istinaf dilekçesinde; veraset ilamı almak üzere davacı kuruma yetki verilmediğini, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 22.07.2020 tarihinde kabul edilen 7251 sayılı kanunun 53.maddesi ile 3402 sayılı Kadastro Kanununa eklenen “EK MADDE 6 – Kadastro mahkemesinin veya otuz günlük askı ilan süresinden sonra, kadastro öncesi nedene dayalı olarak açılan davalarda genel mahkemelerin verdiği kararlar ile orman kadastrosuna ilişkin davalarda bu mahkemelerce verilen kararlara karşı, miktar veya değere bakılmaksızın 12.1.2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre istinaf veya temyiz kanun yoluna başvurulabilir.” hükmü ile kadastro öncesi nedenlere dayalı açılan davalarda verilen nihai kararlara karşı miktar ve değere bakılmaksızın istinaf kanun yolu açıldığından yerel mahkemenin kararın kesin olduğuna dair belirtmesinin yerinde olmadığından bahisle yerel mahkemenin 17.09.2021 tarihli ek kararı kaldırılarak davacı kurum vekilinin istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar inceleme konusu yapılmış ve davacı kurum vekili tarafından açılan tapu iptali ve tescil davasına konu … Mahallesi, 631 ada, 1 parsel sayılı tapu kaydında malik olarak görünen ve dava dilekçesinde davalı gösterilen kişilerin ölü olduklarının belirlenmesi üzerine mahkemece tensip zaptının 18.maddesi ile davacı kurum vekiline ölü davalıların veraset ilamlarını sunmak üzere yetki ve 1 ay kesin süre verildiği, süre ve ihtarın usulüne uygun olduğu ve ihtara uymamanın neticesinin de gösterildiği, ihtarın 16.03.2020 tarihinde tebliğ edildiği ve 1 aylık sürede ihtara konu işlemin yerine getirilmediği bunun üzerine mahkemece davanın usulden reddine karar verildiği belirtilerek davacı … İdaresi vekilinin başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davacı … İdaresi vekili tarafından temyiz edilmiştir.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı … İdaresi vekil temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen belirlenecek nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, orman iddiasına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 114, 115, 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 6831 sayılı Orman Kanunu’ nun 1 inci ve davamı maddeleri,
3. Değerlendirme
1. İlk Derece Mahkemesince, tensip zaptının 18. maddesi ile davacı … İdaresi vekiline ölü davalıların veraset ilamlarını sunmak üzere yetki ve 1 ay kesin süre verildiği, süre ve ihtarın usulüne uygun olduğu ve ihtara uymamanın neticesinin de gösterildiği, ihtarın 16.03.2020 tarihinde tebliğ edildiği ve 1 aylık sürede ihtara konu işlemin yerine getirilmediği gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş ve bu karara yönelik istinaf başvurusu da Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddedilmiş ise de, verilen bu usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.
Şöyle ki; bilindiği üzere, ülkemizde Covid-19 salgın hastalığının görülmüş olması sebebiyle yargı alanındaki hak kayıplarının önlenmesi amacıyla hazırlanan ve 26.03.2020 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Geçici 1. maddesi ve salgının devam etmesi üzerine 30.04.2020 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 29.04.2020 tarihli 2480 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı uyarınca, tüm adli süreler, 13.03.2020 tarihinden itibaren 15.06.2020 tarihine kadar durdurulmuştur.
Yine anılan Kanun’un Geçici 1. Maddesinde, bu sürelerin, durma süresinin sona erdiği günü takip eden günden itibaren işlemeye başlayacağı; durma süresinin başladığı tarih itibarıyla, bitimine on beş gün ve daha az kalmış olan sürelerin, durma süresinin sona erdiği günü takip eden günden başlamak üzere on beş gün uzamış sayılacağı hüküm altına alınmıştır.
Eldeki davada; söz konusu ihtarın davacı … İdaresi vekiline 16.03.2020 tarihinde anılan durma süreleri içerisinde tebliğ edildiği; yine davacı … İdaresi vekilinin 25.11.2020 tarihli mazeret dilekçesini sunduğu ve dilekçesinde, Covid-19 virüsü nedeniyle tedavi sürecinin devam ettiğini bildirerek, görülen davanın 26.11.2020 tarihli duruşması için mazeretli sayılması yönünde talepte bulunduğu ve İlk Derece Mahkemesince, 26.11.2020 tarihli celsede mazeretinin kabul edildiği, ancak davacı vekilinin mazeretinin kabulüne karar verilmesine rağmen yokluğunda yargılamaya devam edilerek karar verildiği anlaşılmaktadır.
Oysa ki; davacı … İdaresi vekilinin mazereti kabul edildiğine göre, yeni duruşma günü ve saati kendisine bildirilerek, usulün taraflara tanıdığı hakların kullanılmasına olanak sağlanmalıdır.
Hal böyle olunca; İlk Derece Mahkemesince, öncelikle davacı … İdaresi vekiline veraset ilamını almak üzere usulüne uygun şekilde yetki ve süre verilmesi ve bundan sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, usule aykırı şekilde, davacı … İdaresinin mazeretinin kabulüne karar verildiği halde, aynı celse yokluğunda yazılı şekilde hüküm tesis edilmesi doğru görülmemiş ve bu nedenle, istinaf başvurusunun esastan reddine dair Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması suretiyle İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan, istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,06.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.