YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/23286
KARAR NO : 2017/15424
KARAR TARİHİ : 11.10.2017

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, davalı iş yerinde 2006 yılı ekim ayından itibaren 01/06/2007 tarihine kadar … operatörü olarak işe başladığını, davalı iş veren tarafından ilk amirine bilgi vermeden ve iş yeri hekiminin onayı alınmadan viziteye çıkmak gerekçesi ile 13/03/2015 tarihinde iş akdinin feshedildiğini belirterek feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının iş akdinin şirket tarafından 12/03/2015 tarihinde iş sürecindeki genel tavır ve davranışlarının uygunsuzluğu nedeniyle 4857 sayılı İş Kanunu’ nun 25/II maddesine göre ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan davranışlarından dolayı haklı sebebe dayanarak feshedildiğini, davacının tüm iddiaları haksız ve dayanaksız olduğunu, davacının 28/09/2011 tarihinde gemi operasyonu sırasında makineye geç çıkarak operasyon süresinin olumsuz etkilediğini, 06/03/2013 tarihinde görevli olduğu 24:00/08:00 vardiyasında çalışmakta görevli iken vardiya amirine haber vermeden mazeretsiz olarak işe gelmediğini, düzenli aralıklarla ilk amirine bilgi vermeden ve iş yeri hekiminin onayı olmadan viziteye çıktığını, davacının iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece “…12/03/2015 tarihli iş sözleşmesinin feshi bildirimi 13/03/2015 tarihli … 4. Noterliğinin 1550 sayılı yevmiye numaralı ihtarnamesi ekinde davacıya bildirilmiştir. Bu iş akdinin fesih bildiriminde 2007 tarihinden 2015 tarihine kadar bir kısım olaylarda bahsedilerek ve en son tarihli olay olarak “05/03/2015 tarihinde 23:00- 07:00 vardiyasına gelmediğiniz ayrıca 08/03/2015 tarihinde 23:00-07:00 vardiyasına bildirimsiz gelmediğiniz tespit edilmiştir. Bu olaylar sonucunda size disiplin kurulu kararı ile ağırlaştırılmış ihtar ve akabinde iş akdinizin feshine disiplin kurulunca oy birliği ile karar verilmiştir.” denilmektedir.
05/03/2015 tarihinde 23:00-07:00 vardiyasına davacının gelmemesine ilişkin savunmasının alındığı söz konusu savunma yazısının üst kısmında saat 22:30 ‘ arayarak başınızın ağrıdığını ve işe gelmeyeceğiniz tespit edilmiştir, denildiği, davacının da savunmasında aşırı derecede yorgunluk ve halsizlik hissettiğinden dolayı amirlerine izin almak için aradığını beyan ettiği bu haliyle söz konusu olaydan dolayı davacının gerekli bilgilendirmeyi yaparak izin talep ettiği anlaşılmakta olup tutulan tutanaktan davacıya talep ettiği iznin verilmediği anlaşılamamaktadır. Esasen devamsızlıktan kaynaklı iş akdinin feshi için gerekli şartların süre yönünden oluşmadığı da anlaşıldığı.. ” gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
4857 sayılı İş Kanunu’nun 20/II.c.1 maddesinde açıkça, feshin geçerli nedenlere dayandığının ispat yükü davalı işverene verilmiştir.
İşveren ispat yükünü yerine getirirken, öncelikle feshin biçimsel koşullarına uyduğunu kanıtlayacaktır. Buna göre fesih işlemini yazılı yapmış olması, belli durumlarda işçinin savunmasını istediğini belgelemesi, yazılı fesih işleminin içeriğinde dayandığı fesih sebeplerini somut ve açık olarak göstermiş olması gerekir. İşverenin biçimsel koşulları yerine getirdiği anlaşıldıktan sonra, içerik yönünden fesih nedenlerinin geçerli (veya haklı) olduğunun kanıtlanması aşamasına geçilecektir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması olasılığından kaçınmaktır. İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur. Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.
İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.
İspat yükü kendisinde olan işveren, geçerli ve haklı nedende davacının davranışının veya yetersizliğinin işyerinde olumsuzluklara yol açtığını ve iş ilişkisinin çekilmez hal aldığını da ispat etmelidir.
Mahkemece “…Esasen devamsızlıktan kaynaklı iş akdinin feshi için gerekli şartların süre yönünden oluşmadığı da anlaşıldığı.. ” gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş ise de, somut uyuşmazlıkta davacının iş akdinin fesih sebebi gerekçede belirtildiği üzere “…devamsızlık..” nedeni değildir.
Dosya içeriğine ve özellikle fesih bildiriminde de açıklandığı üzere, davacının iş akdi;
“- 28.09.2011 tarihinde gemi operasyonu sırasında makinasına geç çıkarak operasyon süresini olumsuz etkilediği,
– 06.03.2013 tarihinde görevli olduğu 24/08vardiyasına mazeretsiz olarak gelmediği,
– Düzenli aralıklar ile ilk amirine haber vermeden ve iş yeri hekiminin onayı olmadan viziteye çıktığı için ihtar aldığı,
-19.05.2014 tarihinde 07/15 vardiyasına gözlerinin ağrıdığından bahisle gelmediği, bu konuda sözlü uyarı aldığı,
-28.04.2014 ila 13.06.2014 tarihleri arasında 4 kez vardiya giriş çıkışları sırasında güvenliğini tehlikeye düşürecek şekilde E 5 karayolundan yaya geçiş yaptığı,
– 16 ve 17 temmuz tarihlerinde izinsiz olarak vardiyalarına gelmediği,
-17 temmuza ilişkin olarak hastanede bilinçsiz yattığını eşinin bildirmesi üzerine hastaneye ziyarete gidildiğinde kaydının olmadığının anlaşıldığı,
-19.07.2014 tarihinde devamsızlık,
-24.09.2014 tarihinde E-5 den yaya geçiş yaptığı,
-05.01.2015 tarihinde hatalı konteyner çıkışı yaptığı,
-14.01.2015 tarihinde tekrar hatalı konteyner çıkışı yaptığı,
– 05 ve 08 mart 2015 tarihlerinde izinsiz olarak vardiyalarına gelmediği” nedenleri ile davranışlarından kaynaklanan nedenlerle feshedilmiştir.
Davacının süreç içerisindeki bu disiplinsiz davranışlarının iş yerinde ve işin akışında olumsuzluklara yol açtığı, işverenden davacının bu davranışlarına katlanması ve iş akdini devam ettirmesinin beklenemeyeceği, feshin geçerli nedene dayandığı anlaşıldığından, davanın reddi yerine fesih sebeplerinin hatalı değerlendirilmesi sonucunda davanın kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. Davanın REDDİNE,
3. Alınması gereken 31,40 TL. karar-ilam harcından davacının yatırdığı 27,70 TL. peşin harcın mahsubu ile bakiye 3,70 TL. harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
5.Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1.980,00 TL. ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine,
Kesin olarak 11.10.2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.