YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/31983
KARAR NO : 2017/20896
KARAR TARİHİ : 11.12.2017
MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili; davacının davalı bankada 09/10/2008 tarihinde çalışmaya başladığını ve 2015 yılı Nisan ayına kadar güvenlik görevlisi olarak çalıştığını, en son … bölgesi fiziki güvenlik birimindeki görevine devam etmekte iken iş akdinin davalı banka tarafından 13/04/2015 tarihinden geçerli olmak üzere feshedildiğini ileri sürerek, feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili; davacının iş akdinin daha önce uyarılmasına rağmen kişisel yatırım yönetmeliğine aykırı davranışları ve müşteriler ile girdiği borç alacak ilişkisi sebebi ile feshedildiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece; “Davalı iş verenden yapılan müfettiş soruşturma raporu dosya içine istenilmiş ve dosya gelen müfettiş raporunun sonuç bölümünde, davacı ile yeni banka çalışanı olan … hakkında şahsi menkul kıymet işlemlerini 5 günden kısa vadeli olarak gerçekleştirmek sureti ile banka uygulamalarına aykırı davrandığından Banka İnsan kaynakları yönetmenliğinin 09.02.1.h “Duyuru ve talimatlara göre yapılması gereken işlemleri yerine getirmemek” maddesi gereği “İhtar” cezası ile cezalandırılması yönünde karar verildiği, ancak banka disiplin kurulunca davacının iş akdinin 4857 sayılı Yasanın 17. maddesi gereğince geçerli nedenle feshedildiği müfettiş raporunda açıkça davacının “ihtar ” ile cezalandırılması belirtilmiş olmasına rağmen daha ağır bir sonuçla davacının iş akdinin feshi hakkaniyete uygun değildir. Kaldı ki aynı eylemden dolayı iki ceza verilemeyeceği ” gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesi işverene, işçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenlerle iş sözleşmesini feshetme yetkisi vermiştir. İşçinin davranışlarından kaynaklanan fesihte takip edilen amaç, işçinin daha önce işlediği iş sözleşmesine aykırı davranışları cezalandırmak veya yaptırıma bağlamak değil; onun sözleşmesel yükümlülükleri ihlale devam etmesi, tekrarlaması olasılığından kaçınmaktır. İşçinin davranışları nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilebilmesi için, işçinin iş sözleşmesine aykırı, sözleşmeyi ihlal eden bir davranışının varlığı gerekir. İşçinin kusurlu davranışı ile sözleşmeye aykırı davranmış ve bunun sonucunda iş ilişkisi olumsuz bir şekilde etkilenmişse işçinin davranışından kaynaklanan geçerli bir fesih söz konusu olur. Buna karşılık, işçinin kusur ve ihmaline dayanmayan sözleşmeye aykırı davranışlarından dolayı işçiye bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden işçinin davranışlarından kaynaklanan geçerli fesih nedeninden de bahsedilemez.
İşçinin davranışlarından ve yeterliliğinden kaynaklanan nedenler, aynı yasanın 25. maddesinde belirtilen nedenler yanında, bu nitelikte olmamakla birlikte, işyerlerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen nedenlerdir. İşçinin davranışlarından veya yetersizliğinden kaynaklanan nedenlerde, iş ilişkisinin sürdürülmesinin işveren açısından önemli ve makul ölçüler içinde beklenemeyeceği durumlarda, feshin geçerli nedenlere dayandığını kabul etmek gerekecektir.
İspat yükü kendisinde olan işveren, geçerli ve haklı nedende davacının davranışının veya yetersizliğinin işyerinde olumsuzluklara yol açtığını ve iş ilişkisinin çekilmez hal aldığını da ispat etmelidir.
Somut uyuşmazlıkta; banka teftiş kurulu raporu ve ekleri ile dosyada yer alan diğer belgelerin birlikte değerlendirilmesinde; davacının güvenlik görevlisi olarak görev yaptığı bankada gerçekleşen hisse senedi alım satımı işlemlerinin Kişisel Yatırım İşlemleri Yönetmeliğine aykırı olarak 5 günlük saklama süresinden az sürede alım-satıma konu edilmesi şeklindeki davranışları banka mevzuatına aykırılık teşkil ettiğinden haklı feshi gerektirecek ağırlıkta olmamakla birlikte, işverenden artık iş ilişkisini sürdürmesi beklenemez. Mahkemece davacının müfettiş raporuna göre ihtar cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesine rağmen iş akdinin disiplin kurulunca feshedildiği ve aynı eylem nedeniyle iki ceza verilemeyeceği gerekçesine dayanılmış ise de, müfettiş raporunun sonuç kısmının tavsiye niteliğinde olduğu ve ceza içermediği, banka disiplin kurulunca yapılan feshin geçerli sebebe dayandığı anlaşıldığından işe iade talebinin reddi gerekirken yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
4857 sayılı İş Yasası’nın 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarda açıklanan gerekçe ile;
1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. Davanın REDDİNE,
3. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
4. Davacının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı 100,00 TL. yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1.980,00 TL. ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine,
Kesin olarak, 11/12/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.