YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/12043
KARAR NO : 2022/15083
KARAR TARİHİ : 23.11.2022

BÖLGE ADLİYE
MAHKEMESİ : … 19. Hukuk Dairesi

İLK DERECE
MAHKEMESİ : Fethiye 1. Asliye Hukuk (…) Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan ilk yargılama sonunda Fethiye 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 24.05.2018 tarihli ve 2018/4 Esas, 2018/148 Karar sayılı kararıyla davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmiş, davaya İlk Derece Mahkemesinde devam edilerek yapılan yargılamada davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, İlk Derece Mahkemesince yeniden yapılan yargılamada davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin bireysel bankacılık müşteri yöneticisi olarak çalışmaktayken … sözleşmesinin davalı işveren tarafından geçerli ve haklı neden olmadan feshedildiğini, trafik kazası geçirmesine ve … göremezlik raporu olmasına rağmen ısrarla işyerine çağrılarak zorla çalıştırılmak ve satışlarının iyi olmasına rağmen müdürünün hakaret içerikli söylem ve eleştirilerine maruz kalmak suretiyle psikolojik şiddete uğradığını, çalışma süresi boyunca yaşadığı bu psikolojik taciz nedeniyle ruhsal ve fiziksel olarak rahatsızlandığını ileri sürerek manevi tazminat alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının … sözleşmesinin müvekkili tarafından geçerli nedenle feshedildiğini, kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti gibi her türlü işçilik alacaklarının davacıya ödendiğini, davacıya mobbing (psikolojik taciz) uygulanmadığını, psikolojik taciz iddialarının asılsız olduğunu ve manevi tazminat talebinin koşullarının oluşmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 7036 sayılı … Mahkemeleri Kanunu’nun (7036 sayılı Kanun) dava şartı olarak düzenlenen arabuluculuğa ilişkin 3 üncü maddesine göre, davacının dava açılmadan önce arabulucuya başvurması gerekmesine rağmen sunduğu arabuluculuk tutanağının 07.12.2021 tarihli olduğu, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili; önce Fethiye 2. Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açıldığını, Mahkemece davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verilerek yargılamaya … mahkemesi sıfatıyla devam edildiğini, buna rağmen Mahkemece arabuluculuğa başvurulması için kendilerine süre verilmediğini, Bölge Adliye Mahkemesi kararı ile bu eksiliğin karar verilmeden önce tamamlandığından başlangıçtaki dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddedilemeyeceğini, aksi hâlde adil yargılanma hakkının en temel unsurlarından biri olan mahkemeye erişim hakkının ihlal edilmiş sayılacağını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 7036 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasına göre, davacının dava açılmadan arabulucuya başvurması gerekirken dava tarihinden önce arabuluculuğa başvurmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, görevsiz mahkemede davanın açıldığı tarihten sonra arabuluculuk dava şartının tamamlanıp tamamlanamayacağı ve davanın 7036 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesine göre dava şartının gerçekleşmemesi sebebiyle usulden reddi gerekip gerekmediğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 7036 sayılı Kanun’un 3 üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkraları şöyledir:
“(1)Kanuna, bireysel veya toplu … sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.
(2)Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.”

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,23.11.2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.