YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/18621
KARAR NO : 2023/1589
KARAR TARİHİ : 06.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/107 E., 2022/2184 K.
DAVA TARİHİ : 08.11.2017
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 6. … Mahkemesi
SAYISI : 2017/626 E., 2020/198 K.
Taraflar arasındaki menfi tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı işverenin, müvekkilinin toplam 100.000,00 TL parayı hırsızlık yaparak kendi uhdesine geçirdiği iddiası ile müvekkiline baskı ve tehdit ile 22.02.2014 tarih ve 10.03.2014 vade tarihli her biri 25.000,00 TL bedelli 4 adet bonoyu imzalattığını, söz konusu 4 adet bononunun icra takibine konu edildiğini, müvekkili hakkında davalı tarafça … Cumhuriyet Başsavcılığına şikâyette bulunulduğunu, yapılan kovuşturma neticesinde … 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/352 Esas, 2016/987 Karar sayılı ilâmı ile müvekkilinin beraatine karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini ileri sürerek … 23. İcra Müdürlüğünün 2014/7991 sayılı dosyasında müvekkilinin borçlu bulunmadığının tespitine, icra takibinin ve takip konusu senetlerin iptaline, %20 oranında tazminatın davalıdan alınıp müvekkiline verilmesine ve 15.000,00 TL manevi tazminatın haksız eylem tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının, müvekkilinin yetkilisi olduğu … İnş. Tur. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti.nde en son işletme müdürü olarak çalıştığını, fast food olarak tabir edilen hazır yemek satışının yapıldığı müvekkili Şirkette alınan her sipariş için adisyon kaydı açması gerektiğini, davacının almış olduğu siparişlerin bir kısmı için adisyon kaydı açmayarak yemek bedellerini kasaya intikal ettirmediğinin ve kendi uhdesine geçirmek sureti ile haksız kazanç sağladığının 22.02.2014 tarihinde yapılan kasa kontrolünde tespit edildiğini, davacının aynı tarihte tutulan tutanak içeriğinde 2012 yılından itibaren dönem dönem kasadan para aldığını ve bu güne kadar almış olduğu tutarın 100.000,00 TL tutarında olduğunu kabul ettiğini, müvekkili Şirketin zararının giderilmesi için 4 adet bono imzaladığını, davacı aleyhine açılan ceza davası sonunda beraat kararının delil yetersizliğinden verildiğini ve hukuk yargılamasına etki etmeyeceğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafından davalı aleyhine … 2. … Mahkemesinde 2017/748 Esas sayılı dosya ile kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının tahsili talebi ile açılan alacak davasından verilen karar içeriğinde davacının “Şirketinizde işe girdiğim 25…..2012 tarihinden bu güne kadar 100.000,00 TL kasadan para çaldığımı itiraf ediyorum.” içerikli beyanına yer verildiği ve yargılama sonunda davacının … sözleşmesinin davalı işveren tarafından haklı nedenle sona erdirildiğinin kabulü ile kıdem tazminatı ile ihbar tazminatı taleplerinin reddedildiği ve eldeki dosyanın karar tarihi itibari ile alacak davasına ilişkin istinaf incelemesinin devam ettiğinin anlaşıldığı, davalı işveren ile 5 tanık tarafından düzenlenen 22.02.2014 tarihli tutanak içeriği, davacı tarafından davalı aleyhine zorla senet imzalatmaya ilişkin yapılan şikâyet üzerine … Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi, karara karşı davacı tarafından yapılan itirazın reddedilmesi suretiyle kararın kesinleşmiş olması, davacının işyerinden toplamda 100.000,00 TL parayı çalıştığı dönem içerisinde uhdesine geçirdiğini kabul ettiğine dair gerek ceza yargılamasında gerekse beyanlarına başvurulan davalı tanıklarının birbiriyle tutarlı ve 22.02.2014 tarihli tutanağı teyit eden anlatımları birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalıya, dava konusu bono miktarları kadar borcu olduğu kanaatine varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf başvurusunda, müvekkilinin … İnş. Tur. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti. tüzel kişiliğinin çalışanı olduğunu, davaya konu bonolarda ise alacaklı olarak görünen gerçek kişinin … olduğunu, … gerçek kişisi ile … İnş. Tur. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti. tüzel kişisinin aynı hukuki kişiler olmadığı, müvekkilinin …’a herhangi bir borcu bulunmadığını, müvekkilinin beraati ile kesinleşen Mahkeme kararının gerekçesinde davalının uğradığı iddia edilen 100.000,00 TL tutarındaki paranın müvekkilinin uhdesinde bulunmadığının açıkça belirtildiğini, kesinleşen ceza dosyasında bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda, ilgili işletmenin tüm defterleri, belgeleri ve Z raporlarının incelendiğini ve inceleme sonunda kayıtlarda açık bulunmadığının tespit edildiğini, davalının baskı, zorlama, tehdit ve diğer haksız eylemleri neticesinde müvekkilinin dava konusu kambiyo senetlerini imzalamak zorunda kaldığını, davalı çalışanı olan D.A.Ö. tarafından davacı tanığı T.F’ye “Senedin amacı korkutmak, mafyacılık yapmak değil.” içerikli mesaj gönderildiğini, müvekkilinin iftiraya uğradığının sabit olması nedeniyle manevi tazminat taleplerinin kabulü gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesi istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin kanaat ve kabulünün dosya kapsamına uygun olduğu, icra takibine konu alacağın mevcut olduğu, taraflar arasındaki ilişki ve davaya konu alacağın kaynağı konusunda ortaya çıkan gelişmeler ve olayın oluş şekli birlikte değerlendirildiğinde davacının manevi tazminat talebinin reddine dair Mahkeme kararında da dosya kapsamına aykırılık görülmediği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı tarafından davalı adına düzenlenen 4 adet bononun baskı ve tehdit altında düzenlenip düzenlenmediği ve söz konusu 4 adet bono nedeniyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı hususundadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı … Borçlar Kanunu’nun 37, 38 ve 39 uncu maddeleri.
3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davacının 2007-22.02.2014 tarihleri arasında … İnş. Tur. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti.nde çalıştığı, 2012 yılı itibarıyla kasa sorumlusu olarak görev yaptığı, 200,00 TL kasa açığının çıkması üzerine işverence konu hakkında davacının bilgisinin alındığı, bu sırada davacıya 100.000,00 TL civarında para çaldığına ilişkin tutanak imzalattırıldığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır.
3. Dosya içeriğinde zarar tespitine ilişkin işverence sunulan herhangi bir bilgi ve belge bulunmamaktadır. Ceza davasında da bu yönde yapılan araştırmada herhangi bir sonuca varılamadığı görülmektedir.
4. Dosya kapsamına göre kasa açığı çıkması üzerine davacının baskı altına alındığı ve 100.000,00 TL çaldığına yönelik beyanı tutanağa geçirildikten sonra 4 adet 25.000,00’er TL tutarında senet imzalatıldığı anlaşılmaktadır. Baskı altında suç ikrarı niteliğindeki beyanın alınması ve zarar miktarının davalı tarafça ispat edilememesi karşısında davanın kabulü gerekirken reddine karar verilmesi hatalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
….02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.