YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/5488
KARAR NO : 2024/431
KARAR TARİHİ : 23.01.2024
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2721 E., 2021/3200 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/16 E., 2021/105 K.
Taraflar arasındaki ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 10.10.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde temyiz eden davacılar vekili Avukat … geldi. Başka gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. Gelenin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 23.01.2024 tarihinde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin dava konusu 7537 ada 1 ve 7538 ada 1 parsel sayılı taşınmazlarda paydaş olduklarını, 05.10.2017 tarihli satış işlemleri ile davalının edindiği hisselerin ön alım hakları nedeniyle mahkemece belirlenecek gerçek satış bedeli veya tapudaki satış bedeli depo ettirilmek suretiyle müvekkilleri adına tescilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu hisselerin arsa sahipleri ile yüklenici … arasında düzenlenen 14.07.1994 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile yüklenici … ve müvekkili arasında düzenlenen 05.05.1995 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereği müvekkiline devredildiğini, satıcılara arsa payı karşılığında bağımsız bölümler verildiğini, müvekkilinin davacılar ve diğer bir kısım arsa sahibi aleyhine açtığı tapu iptali ve tescil davasının bekletici mesele yapılması gerektiğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu hisselerin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereği devredildiği, davacıların ön alım hakkını kullanmalarının dürüstlük ilkesine aykırı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu taşınmazın fiilen taksim edilmediğini, gerekçeye konu sözleşmede arsa sahiplerinin taraf olmadığını, arsa sahiplerinin yüklenici …’e sözleşmenin devri konusunda yetki vermediklerini, davaya konu hisselerin satış yoluyla davalıya devredildiğini, eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeyle karar verildiğini beyan ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinde arsa sahibinin inşaat yapımına karşılık yükleniciye bedel olarak bir miktar para yerine arsa payını devretmekte olduğu, bu devir işleminin inşaatın yapımı için finans sağlanması amacıyla yükleniciye verilen “avans” niteliğinde bulunduğu ve yüklenicinin edimini yerine getirmemesi hâlinde arsa malikinin her zaman payının iadesini isteyebileceği bu tür temliklerde ön alım hakkının kullanılmasının mümkün olmadığı gibi, davacıların taraf olduğu kat karşılığı inşaat sözleşmesiyle ayrı ayrı kullanılacak bağımsız bölümlerin belirlendiği ve bunların bir kısmının dava dışı yükleniciye temlik ve tescilinin kabul edildiği, yükleniciye verilecek bağımsız bölümü temlik alan davalıya karşı ön alım hakkının kullanılmasının dürüstlük kuralına uygun olmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerle kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 2, 732, 733 ve 734 üncü maddeleri,
3. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 15.12.2020 tarihli ve 2017/14-1765 Esas, 2020/1033 Karar sayılı kararı.
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Yargıtay duruşma vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
23.01.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.