YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/4291
KARAR NO : 2023/4759
KARAR TARİHİ : 16.10.2023
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2433 E., 2021/2513 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bafra 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/143 E., 2021/212 K.
Taraflar arasındaki satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı … vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılar murisi … …’ün müvekkilerinden …’le Bafra 1. Noterliği’nin 07.08.1989 tarihli ve 12886 yevmiye numaralı re’sen düzenleme şeklinde tanzim olunan gayrimenkul satış vaadi sözleşmesini, müvekkilerinden …’le Bafra 1. Noterliğinin 07.08.1989 tarihli ve 12888 yevmiye numaralı re’sen düzenleme şeklinde tanzim olunan gayrimenkul satış vaadi sözleşmesini akdettiğini, bu sözleşmeler ile Samsun ili, Bafra ilçesi, Yakıntaş (…) Köyü, 758 parsel … taşınmazın 1/2 hissesinin ayrı ayrı olacak şekilde müvekillerine satışının vadedildiğini belirterek, dava konusu taşınmaza ait tapu kaydının iptali ile 1/2’şer hisse nispetinde müvekilleri adına kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı … cevap dilekçesinde özetle; davaya konu gayrimenkul satış vaadi sözleşmelerinin 1989 tarihli olduğunu, sözleşmelerin zamanaşımına uğradığını, zamanaşımı nedeniyle davanın reddi gerektiğini, ayrıca ortada gerçekten bir gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi olmadığını, davacıların mursi … …’ün gelinleri olduğunu, davacı …’ün murisin oğlu ve kardeşleri …’ün eşi olduğunu, diğer davacı …’ün ise murisin oğlu ve kardeşleri …’ün eşi olduğunu, kayın pederlerine herhangi bir para ödeyip gayrimenkul satın almadıklarını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
2. Davalılar …, … ve … 27.10.2020 tarihli duruşmada davayı kabul ettiklerini beyan etmişlerdir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
1. İlk Derece Mahkemesinin 16.07.2021 tarihli ve 2019/143 Esas, 2021/212 … Kararı ile; “…davalılar … ve … davaya cevap verme süresi geçtikten sonra cevap dilekçesi sunmuşlardır… taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin incelenmesinde resmi şekle uygun yapıldığı görülmüştür … mahalli bilirkişilerin de dava konusu taşınmazın bedelinin davalılar murisine ödendiği ve sözleşmeden sonra taşınmazın davacılar tarafından kullanıldığının belirtilmesi karşısında, mahkememizce aldırılan usul ve yasaya uygun, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporları doğrultusunda davanın kabulü ile Samsun ili, Bafra İlçesi, … Mahallesi, eski 758 parsel (yeni 135 ada 41 No.lu parsel) … taşınmazın tapu kaydının iptali ile 1/2 hissesinin davacı …, 1/2 hissesinin davacı … adına tapuya kayıt ve tesciline karar vermek gerekmiştir…” şeklindeki gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda karar başlığında belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.
A. İstinaf Sebepleri
Davalı … vekili istinaf dilekçesinde özetle; cevap dilekçesini tekrarla, davalıların murisi ile davacılar arasında yapılan muvazaalı işlemin gerçek kabul ederek karar verdiğini, muris … …’ün arazilerinin beraberce ekip biçildiğini, davacıların ev hanımı olduklarını ve gelir getirecek herhangi bir işlerinin bulunmadığını, davacıların dava konusu gayrimenkulü satın alacak paralarının hiçbir zaman olmadığını belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
B. Gerekçe ve Sonuç
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda karar başlığında esas ve karar numarası yer alan kararı ile davalı … vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 … HMK’nın 353-(1)-b/1 inci maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
2. Bölge Adliye Mahkemesince; “…tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları delillere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin dosyadaki delillerle çelişmeyen tespit ve değerlendirmesine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, HMK’nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve re’sen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmıştır…” şeklindeki gerekçeyle hüküm kurulmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı … vekili istinaf dilekçesindeki nedenleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkin olup uyuşmazlık dava konusu olaya uygulanması gereken usul ve yasa hükümlerine herhangi bir aykırılık veya yanılgılı değerlendirme bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 … … Medeni Kanunu’nun (4721 … Kanun) 706 ve 716 ncı maddeleri, 6098 … … Borçlar Kanunu’nun (6098 … Kanun) 29 ve 237 nci maddeleri, 1512 … Noterlik Kanunu’nun 89 uncu maddeleri.
3. Değerlendirme
1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 … Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. İncelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu ve temyiz itirazlarının bölge adliye mahkemesi kararında değerlendirilmiş olduğu anlaşılarak asıl davada davalı … vekilinin temyiz itirazının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 … Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
16.10.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.