Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2019/7691 E.  ,  2021/6124 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/7691
Karar No : 2021/6124

DAVACI : … Marine Kılavuzluk ve Römorkör Hizmetleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLLERİ : Av. …, Av. …
DAVALI : … Bakanlığı
VEKİLLERİ : Av. …
Av. …

DAVANIN_KONUSU :.11/04/2019 tarih ve 2019/4 sayılı Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği konulu Genelge’nin 3., 4., 5., 7. ve 8. maddelerinin, EK-3 Bölgesel Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmet Sahaları Listesinin ve düzenleyici işlemin Resmi Gazete’de yayımlanmaması nedeniyle de tamamının iptali istenilmektedir.

DAVACININ_İDDİALARI :.Dava konusu Genelgenin Resmi Gazete’de yayımlanmadığı, ilgili kurumların görüşlerinin alınmadığı, Genelgenin dava konusu maddelerinin Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliğine aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

DAVALININ SAVUNMASI :.Dava konusu Genelgenin Resmi Gazete’de yayımlanma zorunluluğunun bulunmadığı, kılavuzluk ve römorkörcülük hizmetlerinin dünya uygulamasında da ayrı olduğu, hizmet sahalarının Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliğine uygun olarak belirlendiği, Genelgenin usule ve hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : Davalı idare tarafından dava konusu Genelgeden sonra 11/04/2019 tarih, 29166 sayı ve 2019/4 numaralı Genelgenin yürürlüğe konulduğu ve Genelgenin 9. maddesi ile davaya konu olan 24/01/2019 tarih, 6860 sayı ve 2019/3 sıra numaralı Genelgenin yürürlükten kaldırıldığı anlaşıldığından, dava konusuz kalmıştır.
Açıklanan nedenlerle karar verilmesine yer olmadığı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince duruşma için taraflara önceden bildirilen 09/12/2021 tarihinde, davacı vekillleri Av. …’ın, Av. …’un ve davalı idare vekilleri Av. … ile Av. …’ın geldikleri, Danıştay Savcısının hazır olduğu görülmekle, açık duruşmaya başlandı. Taraf vekillerine usulüne uygun olarak söz verilip dinlendikten ve Danıştay Savcısının düşüncesi alındıktan sonra taraf vekillerine son kez söz verilip, duruşma tamamlandı. Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Davacı vekillerince, duruşma sırasında açıklanan savcı düşüncesinin kendilerine tebliğ edilen düşünceden farklı olduğu ve Danıştay Savcısının duruşma esnasında esasa ilişkin düşünce açıkladığı ileri sürülerek savcı düşüncesinin yazılı olarak kendilerine tebliğ edilmesi istenmiş ise de Dairemizce taraf vekillerinin aynı olması sebebiyle yürürlükten kaldırılan Yönetmelik ve Genelgeye karşı açılan davalar ile yürürlükte olan Yönetmelik ve Genelgeye karşı açılan davaların duruşmalarının birlikte yapılması nedeniyle Danıştay Savcısının öncelikle tüm dosyalardaki dava konusu Yönetmelik ve Genelgelere ilişkin genel beyanda bulunduğunu belirterek düşüncesini açıkladığı, sonuç olarak ise yürürlükten kalkan Yönetmelik ve Genelgelere yönelik karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmesinin talep edildiği, yürürlükte olan Yönetmelik ve Genelgeye yönelik olarak ise davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği ve taraflara tebliğ edilen savcı düşüncesinin sonucu itibariyle farklı olmadığı anlaşıldığından, davacı vekillerinin istemi yerinde görülmemiştir.

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Davalı idare tarafından, Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği 31/12/2018 tarih ve 30642 (4. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış, bu Yönetmeliğe istinaden de 11/04/2019 tarih ve 2019/4 sayılı Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği konulu Genelge yürürlüğe konulmuştur.
Davacı tarafından, anılan Genelgenin 3., 4., 5., 7. ve 8. maddelerinin, EK-3 Bölgesel Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmet Sahaları Listesinin ve düzenleyici işlemin Resmi Gazete’de yayımlanmaması nedeniyle de tamamının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
Dairemizce, davacının yürütmenin durdurulması istemli açtığı işbu davada 24/10/2019 tarihli karar ile yürütmenin durdurulması isteminin reddine karar verilmiştir.
Dairemizin söz konusu kararından sonra, davalı idare tarafından 10/01/2020 tarih ve 2020/1 sayılı Genelge yürürlüğe konulmuş ve bu Genelgenin 9. maddesi ile davaya konu olan 11/04/2019 tarih ve 2019/4 sayılı Genelge yürürlükten kaldırılmıştır.
Dairemizin verdiği karara karşı davacı tarafından yapılan itirazı inceleyen İdari Dava Daireleri Kurulunca da 10/02/2020 tarih ve YD İtiraz No: 2020/23 sayılı karar ile dava konusu Genelgenin yürürlükten kaldırıldığı gerekçesiyle itirazın reddine karar vermiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava dosyasının incelenmesinden, davalı idare tarafından, dava konusu 2019/4 sayılı Genelgeden sonra 10/01/2020 tarih ve 2020/1 sayılı Genelgenin yürürlüğe konulduğu ve bu Genelgenin 9. maddesi ile davaya konu olan 11/04/2019 tarih ve 2019/4 sayılı Genelgenin yürürlükten kaldırıldığı görülmektedir.
Bu durumda, dava konusu düzenlemelerin yürürlükten kaldırılması nedeniyle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine hukuki olanak bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Konusu kalmayan dava hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2..Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca duruşmalı işler için belirlenen … TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’na temyiz yolu açık olmak üzere, 09/12/2021 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY :
Dava, 11/04/2019 tarih ve 29166 sayılı Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği konulu 2019/4 numaralı Genelge’nin 3., 4., 5., 7. ve 8. maddelerinin, EK-3 Hizmet Sahaları Listesinin ve düzenleyici işlemin Resmi Gazete’de yayımlanmaması nedeniyle de tamamının iptali istemiyle açılmıştır.
Davalı idare tarafından, Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği 31/12/2018 tarih ve 30642 (4. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış ve bu Yönetmeliğe istinaden de 11/04/2019 tarih ve 2019/4 sayılı Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği konulu dava konusu Genelge yürürlüğe konulmuştur.
Dava konusu Genelgenin dayanağı olan 31/12/2018 tarih ve 30642 (4. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği’ne karşı açılan başka bir davada İdari Dava Daireleri Kurulu tarafından 11/11/2019 tarih ve YD İtiraz No: 2019/929 sayılı karar ile kamu hizmeti niteliğini haiz kılavuzluk ve römorkörcülük hizmetlerinin, gerçek veya tüzelkişilere yaptırılabileceği veya devredilebileceğine ilişkin bir kanun hükmü olmaksızın, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile davalı Bakanlığa verilen görev ve yetkiyi aşar şekilde, söz konusu hizmetlerin özel girişimcilerce yapılması hususlarını düzenleyen Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Hakkında Yönetmelikte hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Yönetmeliği’nin yürütülmesinin durdurulmasına karar verildiği görülmektedir.
Bu durumda, Kılavuzluk ve Römorkörcülük Hizmetleri Hakkında Yönetmelikte hukuka uyarlık bulunmadığından söz konusu Yönetmelik kapsamında çıkarılan dava konusu Genelge’de de hukuka uyarlık görülmemiş olup, dava konusu Genelge’nin iptaline karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, dava konusu Genelge’nin iptaline karar verilmesi gerektiği oyu ile karar verilmesine yer olmadığına ilişkin Daire kararına katılmıyorum.