YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/10530
KARAR NO : 2023/9219
KARAR TARİHİ : 04.10.2023
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/3411 E., 2023/1254 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Amasya İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/76 E., 2021/600 K.
Taraflar arasındaki (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekillerince temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, dava dilekçesinde, davacının davalı müdürlük tarafından 1983 yılı başından itibaren yapılan orman ağaçlandırma işinde, teras yapım ve fidan dikimi işçiliğinde çalıştığını belirterek. 01.04.1983 tarihinde işe giriş bildirgesi verildiği halde, SSK hizmeti görülmeyen işlemin iptali ile işe giriş belgesine göre en az bir gün SSK sigortalı olduğunun tespitine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde, davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı … Müdürlüğü cevap dilekçesinde, davacının 1983 yılı başından itibaren yapılan ağaçlandırma işinde çalıştığı, teras yapımı ve fidan dikimi işi yaptığını iddia ettiğini, davacı … için 01.04.1983 tarihinde İşe Giriş bildirgesinin düzenlendiği ve Amasya Orman İşletme Müdürlüğü’nün 50690301 sicil numarası ile Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirim yapıldığı ancak davacının bildirimi yapılmış ise de davacı tarafından yapılan herhangi bir fiili çalışma bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Davanın kabulü ile davacının sigorta başlangıç tarihinin 01.04.1983 tarihi olduğunun ve davalı … Genel Müdürlüğüne ait iş yerinde 01.04.1983 tarihinde asgari ücret karşılığı bir (1) gün çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde, sunulan belgelere itibar edilmeyerek sadece tanık beyanlarına itibar edilerek davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olmadığını, taleplerin hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, hak düşürücü ve zamanaşımı itirazlarının yerel mahkemece nazara alınmadığını, davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediğinin yöntemince araştırılmadığını, yersiz ve mesnetsiz açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
2.Davalı … vekili istinaf dilekçesinde, davacının iddia ettiği tarihlerde fiili çalışması olmadığından herhangi bir prim ödemesi olmadığını, sunulan yazılı belgelere itibar edilmeyerek dinlenen tanık beyanlarına istinaden davanın kabulüne karar verilmesinin yerinde olmadığını, çelişkili tanık beyanlarına itibar edildiğini, maddi ve hukuki esaslar gözetilmeksizin eksik araştırma ve inceleme sonucu dosyaya sunulan yazılı belgeler ve SGK kayıtları dikkate alınmadan salt tanık beyanlarına itibar edilerek verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “..Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere, bu delillerin takdirinde isabetsizlik görülmemesine ve özellikle dinlenen bordro tanıklarından …’ın davacı ile 30 yıl önce ormanda çalıştığı, birlikte teras yaptıkları, çam dikdikleri şeklinde beyanda bulunması, kamu tanığı muhtar …’ın davacı …’nin Amasya Orman İşletme Müdürlüğünün ağaçlandırma işi ve teras yapım, dikim işinde 1983 yılında çalıştığı şeklinde beyanda bulunmaları, dosya kapsamında dinlenen kamu tanıkları ve bordro tanıklarının da o dönemde Orman Genel müdürlüğü’ne ait teras yapım işlerinde köylerden 50-100 kişi aralığında kişinin çalıştığını beyan etmeleri, davacının talep edilen tarih itibariyle 18 yaşını doldurduğu, iddia edilen dönemde kuruma 01.04.1483 başlangıç tarihli işe giriş bildirgesi verildiği,…” gerekçesiyle, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalılar vekilleri, istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmişlerdir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 01.04.1983 tarihinde (1) gün süre ile sigortalı çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2.506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 2 , 6 ve 108 inci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1. Gerekçeli karar başlığında davalı olarak gösterilen Amasya Orman İşletme Müdürlüğünün, Orman Genel Müdürlüğüne bağlı taşra teşkilat birimi olup tüzel kişiliği ve taraf ehliyeti bulunmadığı dikkate alınarak, Orman Genel Müdürlüğünün davalı olduğunun gözetilmemesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.
Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
İlk Derece Mahkemesi kararının karar başlığında yer alan “Amasya Orman İşletme Müdürlüğü” ibaresinin silinerek yerine “Orman Genel Müdürlüğü” ibaresinin yazılması yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
04.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.