YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/10714
KARAR NO : 2023/11267
KARAR TARİHİ : 15.11.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/297 E., 2023/146 K.
KARAR : Kısmen kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelenmesinden geçen hizmet ve prime esas kazancın tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ilk Derece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ve fer’i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı dava dilekçesinde özetle, davacının davalı iş yerinde 21.12.2012 – 29.08.2016 tarihleri arasında eksik bildirilen hizmetlerinin tespiti ile yine bu dönemde haftalık net 400.00 TL ücret ile çalıştığının ve prime esas kazancının bu tutar üzerinden tespitine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
II. CEVAP
Davalı iş veren vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı iş yerinde eksik bildirilen hizmeti bulunmadığını, davacının devamlı ve kesintisiz çalışmadığını belirterek davanın reddini talep ettiği görülmüştür.
Fer’i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarının resmi belge vasfında olduğunu, aksinin ancak yazılı deliller ücret bordroları ve sair nitelikteki belgeler ile ispat edilebileceğini, çalışma iddiasının soyut nitelikte olduğunu, dava konusu istemin sadece tanık ile ispatlanmasının mümkün olmadığını ve davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddedilmesi gerektiğini talep ettiği görülmüştür.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 25.02.2020 tarihli ve 2016/589 Esas, 2020/258 Karar sayılı kararıyla; davacı …’ın davalı işveren …’a ait … SGK İl Müdürlüğünde 1027284.45.01 iş yeri sicil sayılı dosyada işlem gören ”mermerden eşya imali” iş yerinde 21.12.2012 – 29.08.2016 tarihleri arasında toplam 1272 gün çalıştığı ve bu çalışmalarının 262 gününün Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirildiği 1010 gününün Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmediği bildirimi yapılmayan dönemlerde;
2012 yılı 2 nci dönem 12. ay net 956.54 TL
2013 yılı 1 nci dönem 1-6. aylar arası net 999.50 TL
2013 yılı 2 nci dönem 7-12. aylar arası net 1.039,15 TL
2014 yılı 1 inci dönem 1-6. aylar arası net 1.093,87 TL
2014 yılı 2 nci dönem 7-12. aylar arası net 1.152,06 TL
2015 yılı 1 inci dönem 1-6. aylar arası net 1.227,14 TL
2015 yılı 2 nci dönem 7-12. aylar arası net 1.293,69 TL
2016 yılı 1 inci dönem 1-7. aylar arası 1.682,18 net TL
2016 yılı 8. ayda net 1.600,00 TL ( davacı vekili tarafından dava dilekçesinde son aylığının haftalık 400.00 TL olduğu belirtildiğinden taleple bağlılık ilkesi gereği) ücret aldığı sonucuna varılmak suretiyle karar vermiştir.
IV. İSTİNAF KARARI
Verilen karara karşı davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 14.09.2022 tarih, 2020/1313 Esas, 2022/1778 Karar sayılı kararı ile Turgutlu 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesinin, 25.02.2020 tarihli, 2016/589 E, 2020/258 K. sayılı kararına yönelik davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. 10. Hukuk Dairesinin 30.11.2022 tarih, 2022/12804 Esas, 2022/15155 Karar sayılı bozma kararında; dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine
Dava konusu talep edilen gerçek ücret her ne kadar yazılı delille ispat sınırı altında ise de salt tanık beyanıyla ispatlanamayıp; yazılı delille ispat sınırının altında dahi olsa ücretin ispatı için tanık beyanları yanında yazılı delil ya da yazılı delil başlangıcının varlığı da gerekeceğinden sigorta primine esas kazanç tutarı konusunda yanılgılı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olduğundan bahisle karar bozulmuştur.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dosyasındaki bilgi-belgeler ve bozma öncesi alınan bilirkişi raporları bağlamında davacının aldığı fiili ücretin ispatı kapsamında bordro tanığı …-… ve …’ın davacının haftalık 400.00 TL ücret aldığına yönelik beyanları, davacı imzası içeren ücret bordro-puantaj kaydı bulunmaması, TÜİK Kazanç Bilgisi emsal ücret verisi dışında işveren imzası içeren ve davacının SGK Başkanlığına bildirilen ücretin üstünde ücret aldığına yönelik herhangi bir yazılı veya yazılı delil başlangıcı niteliğinde belge olmadığı gibi başkaca özel veya kamu kurumlarına verilen davacının ücretinin SGK Başkanlığına bildirilen ücretten fazla olduğuna dair bir belge-bilgi bulunmadığının tespit edildiği, Yargıtay bozma ilamı açık ve net olup talep edilen fiili ücretin yazılı delille ispat sınırının altına dahi olsa salt tanık beyanı ile ispatlanamayacağı, yazılı delil veya yazılı delil başlangıcı niteliğinde belge olması gerekliliği vurgulanmakla birlikte bu kapsamda herhangi bir delil bulunmadığından; davanın kabulü ile davacı 4501201219882 sigorta sicil numaralı …’ın davalı işveren …’a ait … SGK İl Müdürlüğünde 1027284.45.01 iş yeri sicil sayılı dosyada işlem gören ”mermerden eşya imali” iş yerinde; 21.12.2012 – 29.08.2016 tarihleri arasında toplam 1272 gün çalıştığı ve bu çalışmalarının 262 gününün Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirildiği 1010 gününün Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmediği, davacının davalı işyerindeki çalışma döneminde(bildirilmeyen dönemler dahil) ilgili dönemin asgari ücretini aldığının tespitine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; tanık beyanlarına itibar edilemeyeceğini gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.
Fer’i müdahil Kurum vekili; yazılı delille ispat gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının davalı iş yerinde 21.12.2012 – 29.08.2016 tarihleri arasında eksik bildirilen hizmetlerinin tespiti ile yine bu dönemde haftalık net 400.00 TL ücret ile çalıştığının ve prime esas kazancının bu tutar üzerinden tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun’un 77 inci maddesinin 1 inci fıkrası ile 5510 sayılı Kanun’un 80 inci maddesinin 1 inci fıkrası, 506 sayılı Kanun’un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ve 5510 sayıl Kanun’un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası
3. Değerlendirme
1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,
Dosyanın Mahkemesine, gönderilmesine,
15.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.