YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/12645
KARAR NO : 2023/13373
KARAR TARİHİ : 25.12.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2165 E., 2023/2034 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ: … 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/363 E., 2023/60 K.
Taraflar arasındaki maluliyet aylığına hak kazandığının tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 27.04.1975 tarihinde imalat ve montaj sektöründe işe başladığı ve bu tarihten 03.10.2019 tarihine kadar çeşitli iş sektörlerinde çalıştığı; ilk işe girdiğinde herhangi bir maluliyeti olmaması karşın zamanla çalışma gücünü büyük oranda kaybettiği ve buna bağlı olarak işini yerine getiremeyecek hale geldiği; … Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından 05.02.2019 tarihinde düzenlenen Sağlık Kurulu raporunda, davacının % 89 oranında ağır ve sürekli özürlü olarak tespiti edildiği; davacının Kuruma aylık bağlanması için başvuruda bulunduğu ancak Kurumca reddedildiği iddiasıyla davacının maluliyet oranının yeniden ve doğru bir şekilde tespit edilerek 01.10.2019 tarihi itibariyle maluliyet aylığına hak kazandığının tespiti ve aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının rapor ve kayıtlarının Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu tarafından değerlendirildiği, 20.05.2020 tarih ve 2020/7791 sayılı karar ile davacının çalışma gücünün en az % 60’nı kaybetmediğinin tespit edildiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 2. Üst Kurulunun 10.11.2022 tarih ve 2975 karar numaralı raporunda davacının çalışma gücünün en az % 60’nı kaybetmiş olduğu, maluliyetinin … Eğitim ve Araştırma Hastanesinin raporunun düzenlendiği 17.10.2019 tarihinden itibaren başladığı yönündeki tespiti ile davacının 01.10.2019 tarih ve 14535082 sayılı maluliyet aylığı bağlanmasına ilişkin talep dilekçesi ile davacının talep tarihi itibariyle 1828 prim gün sayısının bulunduğu, 10 yıldan fazla bir zamandan beri sigortalı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davacının çalışma gücünün en az % 60’nı kaybetmiş olduğunun ve malul sayılması gerektiğinin tespitine, davacıya 01.11.2019 tarihinden itibaren maluliyet aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf yoluna başvurmuşlardır.
B.İstinaf Sebepleri:
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; alınan rapor incelendiğinde davacının güncel muayenesi yapılmadan 22.12.2021 tarihli muayene sonucuna ve mevcut evraklara göre rapor düzenlendiği ve yeni bir değerlendirme yapılmadan önceki raporun onaylandığı, Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği’nin Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalıların çalışma gücü kaybı tespiti başlıklı 9 uncu maddesinde: “(1) Sigortalıların çalışma gücünün en az %60’ını kaybedip kaybetmediklerinin tespitinde Ek-1 Hastalık Listesi esas alınır.” dendiği, davacının 01.10.2019 tarihinde maluliyet sigortası yönünden … Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk işleminin yapıldığı, sevk işlemine istinaden düzenlenen 07.01.2019 tarihli ve 7773 sayılı Sağlık Kurulu Raporunun Kuruma intikaline müteakip Kurum Sağlık Kurulunca incelendiği, 12.12.2019 tarih ve 20190702325 sayılı karar ile adı geçenin Akdeniz Üniversitesi Göğüs Kliniğine yeniden sevkinin istendiği bir ara kararın verildiği, verilen ara karara istinaden düzenlenen 09.01.2020 tarih ve 1016 sayılı Sağlık Kurulu Raporunun da incelenerek 03.03.2020 tarih ve 20200700354 karar numarası ile çalışma gücünün en az % 60’ını kaybetmediği kararı verilmiş olup adı geçenin 19.03.2020 tarihli itiraz talebine istinaden dosya Yüksek Sağlık Kuruluna gönderildiği ve 20.05.2020 tarihinde 2020/7791 karar sayısı ile Yüksek Sağlık Kurulunca ret kararı verildiği, gerek … Kurum Sağlık Kurulu Raporu gerekse Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu tarafından hazırlanan rapora göre davalının çalışma gücünün en az % 60’ını kaybetmediği, bu nedenle de maluliyet aylığına hak kazanamadığının ortada olduğu iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda açıkça belirtildiği üzere emeklilik / malulen emeklilik aylığı bağlanılmasına karar verilen kişi başvuru tarihi itibarı ile Kurum tarafından belirlenen günde başvuru günü itibari ile geçen gün kadar olmak üzere maaşını almaya başladığı, iş bu sebeple davanın kısmen reddi ve bu sebeple davalı yan lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğu, emeklilik / malulen emeklilik aylığına hak kazanılan tarih ile ilk emekli aylığının ödendiği tarihin birbirinden farklı olduğu, dava dilekçesinde talep edildiği üzere davacının davacının 01.10.2019 tarihi itibarı ile maluliyet aylığına hak kazandığının tespiti ve bu tarih itibarı ile maluliyet aylığı bağlanması talepli olduğu, emekliliğe hak kazanılan tarih itibarı ile ödeme yapılmasını istemelerine rağmen bu hususun mahkemece yanlış değerlendirildiği, zira emekli aylıkları peşin aylık olarak değil 30 gün sonunda geçmiş aylık ödemesi olarak yapıldığı, iş bu sebeple talep üzerine 01.10.2019 tarihiden itibaren maluliyet aylığı ödenmesi yönündeki talebin doğrultusunda bu tarih itibari ile emeklilik aylığı bağlanması şeklinde karar verilmiş olsa idi de emeklilik aylığının ödenmeye başlama tarihi farklı olacağı, ilaveten emeklilik aylığı ödeme günleri kişinin hangi kurumdan (4/a, 4/b, 4/c) emekli olduğu ve T.C. Kimlik numarasının son hanesine göre tespit edilmekte olup, bu hususlara göre tespit edilecek ödeme gününde bu ödeme günü ile başvuru tarihi arasında geçen gün sayına göre hesaplanacak emekli/malulen emekli aylığı ödemesi yapıldığı iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince yöntemince araştırma ve inceleme yapıldığı, Kurum kayıtları getirtildiği ve ATK 3. İhtisas ve 2. Üst Kurulundan rapor alınarak sonuca gidildiği, varılan sonuç ve verilen kararın yerinde olduğu gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, maluliyet aylığına hak kazandığının tespitine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 25, 26 ve 58 inci maddeleri ilgili hükümlerdir.
3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,25.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.