YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3308
KARAR NO : 2023/3801
KARAR TARİHİ : 06.04.2023

MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI :

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı …, davalı … ve fer’i müdahil … Kurumu vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … ile davalı … ve fer’i müdahil … Kurumu vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının, davalılar murisine ait evde ev hizmetlerinde 01.06.2006–08.01.2018 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı … ve … vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının haftanın 1-2 günü ve günde 3-4 saat temizliğe geldiğini, davacının çalışmasının sürekli olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının haftanın 1-2 günü ve günde 3-4 saat temizliğe geldiğini, davacının çalışmasının sürekli olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

3.Fer’i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu uyuşmazlıkta … … veya davalılar adına davacının iddia konusu ev hizmetleri-bakım işine ait 506 sayılı Kanun bağlamında … … İl Müdürlüğünde tescilli bir işyeri bulunmadığı, bu kapsamda dönem bordroları ve bordro tanığı bulunmadığı, bu nedenle aynı apartmanda ikamet eden komşular mahkememizce tanık olarak tespit edilerek dinlenilmiş, apartman komşuları olan …. davacının … …’a haftanın 6 günü devamlı ve kesintisiz olarak ev bakım hizmetlerinde … ve diğer kişisel ihtiyaçları bağlamında baktığı ve çalıştığı yolundaki ayrıntılı beyanları, yine müteveffaya ait arazilerin ortakçısı …’in nadiren geldiği zamanlarda dahi davacıyı gördüğüne ilişkin beyanları ile müteveffanın uzaktan akrabası….’nün davacının … …’a devamlı ve sürekli baktığı ev hizmetlerini yerine getirdiğine ilişkin beyanları ayrıca …’ın 01.07.1926 doğumlu ve talep konusu başlangıcı 01.06.2006 yılı itibariyle 80 yaşında olup vefat tarihi itibariyle ise 92 yaşında olduğu, davalının yaşı itibariyle ev hizmetlerini tek başına yapmasının olağan yaşam koşullarına uygun düşmemeşi, davalı vekilleri tarafından her nekadar … …’a başka kadınların da yardım ettiği veya akrabalarınında eve bakım veya yardıma geldiği belirtilmekle birlikte bu savunmaya dayanak hiçbir somut delil bulunmaması müteveffanın tanık olarak dinlenen uzak akrabalarının dahi müteveffaya davacının tarafından tek olarak bakıldığına ilişkin beyanları karşısında davacının davalı işyerinde çalıştığının sabit olduğu davacının ev bakım ve hizmetleri kapsamında gördüğü işlerin niteliği itibarıyle haftada 2-3 gün yapılacak nitelikte olmayıp devamlı-kesintisiz olarak yapılması gereken işlerden olduğu kanaatine varılmakla, davanın kabulü ile … TC kimlik numaralı ve … sigorta sicil numaralı …’ün davalılar murisi …’a ait ev hizmetleri işyerinde 01.06.2006-08.01.2018 tarihleri arasında 4178 gün çalıştığının ve bu çalışmasının 4178 gününün … Kurumuna bildirilmediğinin tespitine dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı …, davalı … ve fer’i müdahil … Kurumu vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı … vekili istinaf dilekçesinde özetle; murisin 80 yaşında olmasına rağmen bakıma muhtaç olduğuna dair dosya kapsamında delil bulunmadığını, tanıklar tarafından davacının talep edilen dönem içerisinde başka kişilerin evlerine de gündelik temizliğe gittiğinin beyan edildiğini, davacının murisin evine arkadaşı olması nedeni ile gidip geldiğini, hatta bu süreçte bel fıtığı hastalığı nedeni ile yaklaşık 3 ay boyunca murisin evinde ikamet ettiğini ve bu süreçte yattığını, davacıya murisin baktığını beyanla ilk derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı … vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının çalışmalarının sürekli olmadığını, haftada 2-3 gün ve günde 5-6 saat olduğunu, mirasçılara husumet yöneltilemeyeceğini beyanla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

3.Fer’i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın ispat edilemediğini beyanla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava dosyasındaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere, vakıa ve hukuki değerlendirme ile yukarıda belirtilen gerekçe kapsamında ve özellikle; davalının ikamet ettiği ve davacının çalışmalarının geçtiği dairenin bulunduğu apartmanda 25 yılı aşkın zamandır ikamet eden tanıklar ile davalı tanıkları ….’nın beyanlarından; davacının, davalılar murisinin ev hizmetinde, talep ettiği dönemde hizmet akdine tabi olarak, sürekli ve tam gün çalıştığı anlaşılmakla; İlk Derece Mahkemesince delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davanın kabulüne dair verilen kararın yerinde olduğu belirgin olup ayrıca kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı …, davalı … ve fer’i müdahil … Kurumu vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarlamıştır.

2.Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarlamıştır.

3.Fer’i müdahil vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarlamıştır.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 86 ıncı maddesidir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan … hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı …, davalı … ve fer’i müdahil … Kurumu vekilleri tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgililerden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.