YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/3158
KARAR NO : 2021/4850
KARAR TARİHİ : 07.06.2021
MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11.HUKUK DAİRESİ
Taraflar arasında görülen davada Afyonkarahisar 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 06.04.2018 tarih ve 2017/880 E- 2018/319 K. sayılı kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan kabulüne dair Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi’nce verilen 15.05.2019 tarih ve 2018/1908 E- 2019/1050 K. sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davacı ile davadışı Ensar Toptan.. Ltd. Şti. arasında 01.09.2010 tarihli bayilik sözleşmesinin imzalandığını, bu sözleşmenin ek 3. maddesi uyarınca davalının 1/2 hisseli taşınmazında ipotek tesis edildiğini, davadışı şirketin borçlarını ödememesi üzerine bu şirkete karşı takibin başlatıldığını, yapılan itiraz üzerine görülen itirazın iptali davasında davadışı şirketin davacıya 234.987,25 TL borcunun olduğunun sabit hale geldiğini, bu nedenle, borcun tahsili amacıyla davalıya da 75.000.-TL ipotek bedelinin ödenmesi için ihtar çekildiğini, sonuç alınamayınca davalıya karşı ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını, davalının dava konusu ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibe itiraz ettiğini, takibin durduğunu belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, takip ve dava konusu ipoteğin davalının şahsi borçlarının teminatı olarak verildiğini, davadışı Ensar Toptan … Ltd. Şti. ile ipoteğin bir ilgisinin olmadığını, davacı şirkete davalının şahsi bir borcunun bulunmadığını, davadışı şirket ile davacı arasındaki bayilik sözleşmesinin tarafı da olmadığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesince yapılan yargılamaya göre, dava konusu taşınmaza ilişkin ipotek resmi senet ve ipotek belgesinde 75.000.-TL bedel mukabilinde davalıya ait taşınmazın davacı şirkete ipotek edildiği, ipotek belgesinde söz konusu ipoteğin dava dışı Ensar Toptan… Ltd. Şti’nin borcuna istinaden verildiğine ilişkin herhangi bir husus bulunmadığı, resmi senedin aksine ilişkin iddianın ispatının da resmi senetle olacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Karar, davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Bölge adliye mahkemesine yapılan yargılamaya göre, dava konusu 17.06.2010 tarihli ipotek akit tablosu incelendiğinde, davacı şirket yararına davalı … tarafından 75.000,00 TL’lik borç için kesin borç ipoteği verildiğinin anlaşıldığı, resmi senede göre davalının ipoteğinin 75.000,00 TL bedelli borç için tesis edildiği, davacı vekilinin bu kısma ilişkin istinaf sebebinin yerinde olduğu, ancak davacı icra takip dosyasında takipten önceki dönem için faiz alacağı talep etmişse de, kesin borç ipoteğinde ipotek bedeli dışında faiz talep edilemeyeceği, icra takibinden önceki dönem için talep edilen işlemiş faizin yerinde olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, Afyonkarahisar İcra Müdürlüğü’nün 2017/8872 Esas sayılı takip dosyasında borçlu davalının 75.000,00 TL asıl alacağa yönelik itirazının iptaline, takibin 75.000,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, alacağın %20’si oranında hesaplanan 15.000,00 TL icra inkar tazminatının davalı …’tan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
Karar, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali davasıdır. Davacı, dava ve takip konusu ipoteğin davacı ile davadışı Ensar Toptan…Ltd. Şti. arasında imzalanan bayilik sözleşmesinin teminatı olarak verildiğini iddia etmiş, takip dayanağı olarak da ipotek belgesi, bayilik sözleşmesi ve bayilik sözleşmesine dayalı alacağın hükme bağlandığı mahkeme ilamına dayanmış, sonuç olarak ilk derece mahkemesinde iddiasını bu şekilde açıklamıştır. İlk derece mahkemesince ipotek resmi senedinde ipoteğin, davacının davadışı Ensar Toptan… Ltd. Şti.’nden bayilik sözleşmesinden kaynaklı alacağının teminatı olarak verildiğine ilişkin bir ibare olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş olup, buna karşı davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesinde, ilk derece mahkemesinde dayandığı iddialar genişletilerek, dava konusu ipoteğin davacı ve davalı arasında düzenlenen ödünç sözleşmesine ilişkin olduğu ve bu nedenle davalının takibe yaptığı itirazın iptalinin gerektiği ileri sürülmüştür. HMK’nın 357/1. maddesinde bölge adliye mahkemesinde yapılamayacak işler başlığı altında “…ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez, yeni delillere dayanılamaz” hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince, davacının ilk derece mahkemesinde dayandığı iddia ve olgular haricinde genişlettiği iddia ve olgulara dayalı olarak hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, HMK’nın 373/2. maddesi uyarınca dava dosyasının Bölge Adliye Mahkemesi’ne gönderilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 07.06.2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.