YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/5129
KARAR NO : 2021/2541
KARAR TARİHİ : 17.03.2021
MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ
Taraflar arasında görülen davada Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 09.03.2017 tarih ve 2014/428 E. – 2017/155 K. sayılı kararın davalılar Ankara Ofis Yem Gıda ve Mak. San. Tic. A.ş. ve Ofis Süt Yem Tic. A.Ş. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin kabulüne dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi’nce verilen 30.05.2019 tarih ve 2017/4380 E. – 2019/1253 K. sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi asıl ve birleşen davada davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Asıl davada davacı vekili, davalı ile aralarında süt alım-satım ilişkisi olduğunu, taraflar arasındaki 6.6.2003 ve 23.1.2003 tarihli sözleşmelere istinaden cari hesaptan dolayı alacaklı oldukları için başlatılan icra takibine davalının haksız itiraz ettiğini, itirazın iptali için Koceli Asliye Ticaret mahkemesi’nin 2004/517 E. dosyası ile açılan davada alacaklı olduklarının tespit edildiğini, Yargıtay 19.Hukuk Dairesince verilen bozma ilamı sonrası davanın takip edilmediğinden açılmamış sayılmasına karar verildiğini, bu davada alacaklı oldukları tespit edilen fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 30.400.-TL’nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Asıl davada davalı vekili, davacının süt alıcısı ,davalının satıcı olduğunu, taraflar arasında akdedilen 08.04.2003 tarihli sözleşmede davacının o tarih itibariyle 329.555,00 TL borçlu olduğunu kabul ettiğini, davacının borçlu olduğunu icra hukuk mahkemesinde de ikrar ettiklerini, davacının alacaklı değil borçlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Birleşen davada davacılar vekili, taraflar arasında ki alım-satım ilişkisi nedeniyle davalıya 200.000 TL’lik teminat senedi verildiğini ayrıca davalı …’a da dava dışı şahıslarca davalı … A.Ş’nin 100.000.-TL’lik borcunun teminatı olarak ipotek verildiğini, davalının iki ayrı takiple alacaklarını tahsil ettiğini ancak ipotekli takip tahsilatını senet takip dosyasına mahsup etmediğini, davalıya borçları kalmadığını belirterek 200.000 TL’lik senetten dolayı başlatılan Ankara 25. İcra müdrürlüğü’nün 2003/2196 E. sayılı dosyasından dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile davalılar aleyhine kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada davalılar vekili, davacılar hakkında senet ve ipotek nedeniyle başlatılan takiplerde asıl alacak tutarının borçlu olduklarını kabul ettikleri 329.555,00 TL’yi geçmediğini, takiplere itiraz edilmeyerek kesinleştiğini savunarak davanın reddi ile davacılar aleyhine kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacının bir kısım defterleri üzerinde inceleme yapıldığı, davalıların ticari defterlerini sunmadığı, davacı … A.Ş’nin davalı Ofis Süt Ltd.Şt’den alacaklı olduğu, davalının aksi yönde ki savunmalarını ispatlayamadığı, davacının ipotekli takipten dolayı istediği istirdat davasının İİK 72.maddesine göre süresinde açılmadığı gerekçesiyle asıl davanın kabulü ile birleşen davada menfi tespit talebinin kabulüne ipotekli takipten dolayı istenen istirdat isteminin reddine karar verilmiştir.
Karara karşı asıl ve birleşen davalılar vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
Bölge Adliye mahkemesince, taraflar arasındaki yazılı sözleşmelerde “süt veren Ofis Süt Ltd. Şti.”, “süt alan Kartepe A.Ş.” olarak yazılı olması ve imzalanmasına, bunun sebebinin de taraflarca, üreticilerin devlet tarafından verilen destekten faydalanabilmesi için ruhsat sahibi davacı şirketin süt satıcısı olarak kayıtlara işlendiğine dair açıklamada bulunmalarına rağmen, mahkemenin dosya kapsamında incelenen ticari defterlerdeki tespitlere dayanarak ve taraflarca sunulan yazılı sözleşmelerdeki borç ikrarını değerlendirmeksizin, davalının alacaklı bulunmadığını, davacı ticari defterlerine göre davacının alacaklı olduğunu beyanla karar verilemeyeceği, borç ikrarını içeren 08/04/2003 tarihli sözleşmede davacı şirketin davalı Ofis Süt Yem Ltd. Şti.’ne sözleşme tarihi itibariyle 329.555,00 TL borçlu olduğunu kabul ettiği, davalı şirketin senet ve ipotekten dolayı toplam 300.000.-TL üzerinden takibe geçmesinde usule aykırılık bulunmadığı, mükerrer takip yapılmadığı, birleşen davada menfi tespit talebi bulunduğu, istirdat talebinin bulunmadığı, ıslah suretiyle de istirdat talebinin ileri sürülmediği, buna rağmen birleşen davada istirdada karar vermesinin de talep aşımı nedeniyle yerinde olmadığı gerekçesiyle davalılar vekilinin istinaf talebinin kabulü ile ilk derece mahkemesininin kararının kaldırılarak asıl ve birleşen davanın reddi ile birleşen davada tedbir kararı uyarınca teminat yatırıldığından davacılar aleyhine kötüniyet tazminatına karar verilmiştir.
Karar asıl ve birleşen davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK’nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK’nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, asıl ve birleşen davacılar vekilinin temyiz isteminin istemlerinin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK’nın 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA, HMK’nın 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı bakiye 29,80 TL temyiz ilam harcının temyiz eden asıl ve birleşen davalılardan alınmasına, 17.03.2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.