YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/1622
KARAR NO : 2023/5340
KARAR TARİHİ : 26.09.2023
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/460 Esas, 2021/1624 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/138 E., 2019/460 K.
Taraflar arasındaki markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, meni, refi ve maddi tazminatın tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin Ankamall AVM isimli satış mağazasında müvekkili şirketin tanınmış “TAÇ” markasını izinsiz olarak 35. sınıfta yer alan mağazacılık hizmetlerinde kullandığının tespit edildiğini, bu durumun marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini, davalı yanın mağazacılık sınıfı olan 35. sınıfta “TAÇ” markasının kullanımını haklı kılabilecek herhangi bir tescilinin bulunmadığını, müvekkili şirket dışında hiç kimsenin “TAÇ” markasını mağaza ismi olarak tabelasında kullanma hakkının bulunmadığını, müvekkili şirketin 35.08 (yeni 35.05) sınıfındaki tescillerinin kapsamının 2011 yılı öncesindeki sınıf tebliğleri uyarınca bütün mal ve hizmetleri kapsadığını, davalı yanın 35. sınıfta tescilli herhangi bir “TAÇ” markası olmadığı gibi kendisi ile grup şirketi olduğu düşünülen dava dışı Taç Mutfak Eşyaları Ltd. Şti.’nin de “TAÇ” ibareli marka tescillerinin çoğunlukla 08. ve 21. sınıfları kapsadığını, bu firmanın mağazacılık alanında hiçbir marka tescilinin bulunmadığını davalının mağaza tabelasında kullandığı markanın müvekkili şirket markasıyla neredeyse birebir aynı olduğunu ve iltibas yaratacak kadar benzediğini, bundan dolayı 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun (6769 sayılı Kanun) 7 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi hükmünün ihlal edildiğini, “TAÇ” markasının 35/05 alt grubundaki mağazacılık hizmetlerinde tescili için müvekkili şirket haricindeki üçüncü şahıslarca yapılan tüm başvuruların reddedildiğini ileri sürerek, markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, menine, ref’ine ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının 35/05 sınıf ile ilgili olarak müvekkili şirkete, müvekkilinin kardeş şirketlerine ve bayilerine karşı açtığı 5 dava daha bulunduğunu, bu davalardan 4 tanesinde ihtiyati tedbir talep edildiğini, 3 tedbir talebinin haksız bulunarak reddedildiğini, bir tanesinde ise tedbirin ön inceleme duruşmasında değerlendirilmesine karar verildiğini, davalardan bir tanesinde esastan red kararı verildiğini, müvekkilinin dava dışı Taç Mutfak….Ltd. Şti.’nin kardeş şirketi olduğunu, müvekkilin kullanımlarının kardeş şirketinin marka tesciline dayandığını ve anılan şirket adına tescilli “Taç” ibareli markalarını muvakati ile yasal olarak kullandığını, Ankamall AVM’deki mağazasında “TAÇ” markalı ürün dışında herhangi bir marka altında ürün satmadığını, müvekkilinin yasal olarak kullandığı TAÇ markalarının 07/ 08/ 11/ 21 sınıflarda tescilli olduğunu, müvekkili kullanımının davacı yanın 35/05 sınıfta tescilli markalarına tecavüz oluşturmadığını, bir marka altında üretilen malların satımı için ilgili emtia sınıfında yapılan tescilin yanı sıra bir de 35/05 alt grubunda tescil yaptırması zorunluluğunun bulunmadığını, üretilen malın satımının 35/05 alt grubuna giren bir hizmet olmadığını, bir ticari işletme bünyesi içinde üretilen ürünlerin satılmasının, zaten işletmesel faaliyetin doğal sonucu olduğunu ve ayrıca 35/05 alt grubunda tescil yaptırılması gerekmediğini, davacı tarafından müvekkili mağazasına ilişkin görsellerde müvekkilinin dava dışı kardeş şirketi Taç Mutfak…Ltd. Şti. adına tescilli olan züccaciye ürünleri açısından satış yapıldığının görüldüğünü, müvekkilinin ürettiği ve üzerinde marka tesciline hak kazandığı emtiaları mağazasında ve sanal ortamda satabileceğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 35. sınıfta tescilli olan ve davaya dayanak gösterilen 2004/12877 ve 2011/29814 sayılı markaları ile davalının “Taç” ibareli kullanımları arasında “Taç” ibaresinin kullanılmasından kaynaklı benzerlik bulunduğu ancak davalının dava konusu kullanımlarının, davalı şirketin kardeş firması olduğu her iki tarafın da kabulünde olan Taç Mutfak Eşyaları…Ltd. Şti. adına tescilli markalarından kaynaklı haklı kullanımı niteliğinde olduğu, söz konusu kullanımın, davacı markalarına yaklaşmadığı, davaya konu kullanımların davalıya kullanım izni veren dava dışı şirketin tescilli markalarının kapsadığı 08 ve 21. sınıflardaki malların satış hizmetlerine ilişkin olduğu, davalının mağaza tabelasında ve iş evraklarındaki kullanımı 35/05 kapsamında perakendecilik hizmeti olsa da spesifik malların satışına ilişkin davalı hizmetleri ile genel ifadelerle düzenlenmiş davacı tescilinin kapsamlarının farklı olduğu, davacının TAÇ markasının zücaciye ürünleri üzerinde kullandığına ilişkin dosya kapsamında herhangi bir delil yer almadığı gibi, tecavüz iddiasına dayanak markaları kapsamında 08 ve 21. sınıflardaki malların da yer almadığı, ayrıca davalının önceki tarihlerde 21. sınıf için tescilli markalarını, bu sınıftaki malların perakende satış hizmetlerinde kullanma hakkı bulunduğunun Ankara 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin kesinleşen 05.11.2014 tarihli, 2014/184 E. ve 2014/347 K. sayılı kararı ile sabit olduğu, açıklanan nedenlerle davalı kullanımının davacının marka haklarını ihlal etmediği ve 6769 sayılı Kanun’un 7 inci ve 29 uncu maddeleri uyarınca davacının markasından doğan haklara tecavüz teşkil etmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ürün markası ile hizmet markasının farklı olduğunu, ürün markasının tescilinin aynı isimle mağaza açma hakkı vermeyeceğini, perakendecilik hizmetinin, malların satışında ibaret bulunmadığını, davalının kullandığı marka ile müvekkilinin tescilli markaları arasında iltibas bulunduğunu, buna dair mahkeme ve Yargıtay kararları olduğunu, müvekkilinin dava dışı Taç Mutfak…Ltd. Şti. adına tescilli markalar aleyhine hükümsüzlük davası açtığını 2014/58840 sayılı marka için açılan davada alınan bilirkişi raporunda, anılan markanın müvekkili markaları ile iltibas oluşturduğu, dava dışı şirketin önceki markaları nedeniyle müktesep hakkının bulunmadığının belirtildiği, diğer taraftan dava dışı şirketin tescilli “TAÇ” markalarının 35/5 sınıfta tescilli olmadığından davalı tarafın “TAÇ” ibaresini mağaza adı olarak kullanma hakkı bulunmadığını, davalının kullanımının davacı markaları ile iltibas yarattığı tespit edilmesine rağmen mahkemece davalı kullanımlarının tescilli markaya dayalı olduğu yönündeki mahkeme gerekçesinin hatalı olduğunu, tüketicilerin “Taç” markalı züccaciye ürünleri aldıklarında ürünün kalitesizliğinden dolayı şikayetlerini müvekkiline ilettiklerini, müvekkilinin “Taç” ibareli markalarının 35. sınıf mağazacılık hizmetlerinde tescilli olup, markaları hükümsüz kılınmadığı sürece anılan sınıfta tekel hakkına sahip bulunduğunu, davalının müvekkili markası ile iltibas yaratan markayı mağaza isimi olarak kullanamayacağını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, meni, refi ve maddi tazminatın tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun’un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6769 sayılı Kanun’un 7 inci ve 29 uncu maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.