YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6430
KARAR NO : 2024/401
KARAR TARİHİ : 17.01.2024

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1329 Esas, 2023/1371 Karar
TEMSİLCİSİ : … …
DAVA TARİHİ :
HÜKÜM : Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2023/91 E., 2023/323 K.

Taraflar arasındaki şirketin ihyası davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı temsilcisi tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı temsilcisi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin … Matbaacılık Basın Yayın San.ve Tic. Ltd. Şti. nezdinde matbaa işinde çalışmasına rağmen SGK’ya normal çalışma şeklinde bildirim yapıldığından itibari hizmet süresinden yararlandırılmadığını, itibari hizmet süresinden yararlanması için açtıkları tespit davasında davanın kabulüne karar verilmiş ise de istinaf mahkemesince Ticaret Sicil Müdürlüğünden şirketin kaydının terkin edilip edilmediğinin araştırılması ile terkin edilmiş ise ihyası ile taraf teşkilinin sağlanması gerektiği gerekçesi ile verilen kararın kaldırılmasına karar verildiğini, Mahkemece davalı şirketin ihyası için taraflarına süre verildiğini, müvekkilin hukuki yararı bulunduğundan Ankara 33.İş Mahkemesi 2021/160 E. (2016/1433 E. eski) sayılı dosyası ile sınırlı olmak üzere … Matbaacılık Basın Yayın San.ve Tic.Ltd. Şti.’nin ihyasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı … Sicil temsilcisi cevap dilekçesinde; ihyası istenen şirketin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı Kanun) geçici 7 nci maddesi kapsamında 23.01.2014 tarihinde re’sen terkin edildiğini, 30.12.2012 tarihinde 28513 sayılı Resmi Gazete’de “Münfesih Olmasına veya Sayılmasına Rağmen Tasfiye Edilmemiş Anonim ve Limited Şirketler İle Kooperatiflerin Tasfiyelerine ve Ticaret Sicili Kayıtlarının Silinmesine ilişkin Tebliğ” yayınlandığını, Tebliğin 5 … maddesinde; Müdürlüklerce sayılı sebeplerle münfesih olan şirketlerin belirleneceği ifade edildiği ve (d) bendinde “16.05.2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu’nun (5174 sayılı Kanun) 10 ve 32 nci maddelerine göre adreslerinin ve durumlarının tespit edilememesi nedeniyle ilgili odadaki üyelikleri askıya alınan ve oda yönetim kurulu kararını takip eden yılbaşından itibaren iki yıl sonunda oda kaydı silinerek, sicil kaydı silinmek üzere Müdürlüklere bildirilen şirketler ve kooperatifler.” kapsamında re’sen terkin edildiğini, dava konusu şirketin geçici 7 nci maddedeki prosedüre uygun olarak hukuka uygun bir şekilde kapatıldığını, davanın 5 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmadığını belirterek davanın süre yönünden usulden reddine karar verilmesini, ek tasfiyeye karar verilmesi halinde tasfiye memuru atanmasına, davada yasal hasım olduklarından tarafları aleyhine vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmemesine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6102 sayılı Kanun’un geçici 7 nci maddesinde belirtilen tadadi nitelikteki haller dışındaki durumlarda geçici 7 nci maddeye göre değil 6102 sayılı Kanun veya ilgili kanunlardaki tasfiye usulünü uygun tasfiye yapılacağı, ticaret sicil kayıtlarına göre yapılan işlemlerin geçici 7 nci maddenin dördüncü fıkrasının (a) bendindeki usule göre yerine getirilmediği, silinme işlemi nedeniyle şirketi temsil ve ilzama yetkili kişilere ihtar gönderilmediği gibi, davalı … Sicil Müdürlüğünce ihyası istenilen şirketin oda kaydından re’sen terkin edilme sebebiyle silinmesinin kanunda tadadi olarak sayılan hallerden olmadığından yapılan terkin işleminin usul ve yasaya aykırı olduğu, davacı tarafın ihya davası açmakta hukuki yarararının bulunduğu, yapılan terkin işleminin usul ve yasaya aykırı olduğundan dava açmak için aranan 5 yıllık hak düşürücü sürenin somut olayda aranmayacağından davanın kabulüne, Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğünce geçici 7 nci maddesi uyarınca ticaret sicilinden terkin edilen … Matbacılık Basın ve Sanayi Ticaret Limited Şirketinin Ankara 33. İş Mahkemesinde 2021/160 E. sayılı dosyasının sonuçlandırılması ile sınırlı olmak üzere ihyasına, Ticaret Siciline yeniden tescil ve ilan edilmesine, ihya sebebine göre tasfiye memuru atanmasına yer olmadığına, ihyası istenen şirketin terkininde davalı sicil kusurlu olup işbu davanın açılmasına sebebiyet verdiğinden davalı sicil aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı temsilcisi istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı temsilcisi istinaf dilekçesinde özetle; Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin geçici madde 7 nci maddenin on beşinci fıkrası düzenlemeyi değerlendirme dışı bırakarak davanın reddine hükmetmemesi yerinde olmadığını ve usul kurallarına aykırı olduğunu, geçici 7 nci maddenin on beşinci fıkrası uyarınca, ticaret sicilinden kaydi silinen şirket veya kooperatifin alacaklıları ile hukuki menfaatleri bulunanlar haklı sebeplere dayanarak silinme tarihinden itibaren beş yıl içinde mahkemeye başvurarak şirket veya kooperatifin ihyasını isteyebileceğini, şirket 23.01.2014 tarihinde re’sen terkin edildiğini, 23.01.2019 tarihinde süresinin dolduğunu, davanın açılış tarihi ise 08.02.2023 olduğu ve hak düşürücü sürenin geçirilmesi sebebiyle davanın reddi gerektiğinden İlk Derece Mahkemesinin kararının bozulması gerektiğini, 6102 sayılı Kanun’un 547 nci maddesi uyarınca ek tasfiyeye karar verilmesi ve aynı maddenin ikinci fıkrası gereğince tasfiye memuru atanması gerektiğini, kanunda öngörülen usule uygun şekilde ticaret sicilinden silinen şirketin, sonrasında borçları veya sonuçlandırılması gereken hukuki ilişkilerinin gerektirmesi halinde ihyası talep edilebileceğini, bu nedenle yapılan ihya taleplerinde, 6102 sayılı Kanun’un 547 nci maddesi uyarınca ek tasfiyeye ilişkin hükümlerin esas alınması gerektiğini, zira şirketin sona erme nedeni ortadan kalkmadığı için, ihya kararının ek tasfiye işlemleriyle sınırlı olarak verilmesi ve re’sen kapatıldığı için yapılamayan tasfiye işlemlerini tamamlamak üzere 6102 sayılı Kanun’un 547 nci maddesin ikinci fıkrası uyarınca tasfiye memurunun atanması gerektiğini, şirketin bildirilen son adresine kapatılma nedenine ilişkin çıkarılan tebligat, “taşınmış” notuyla iade olduğunu, ihtar ayrıca, 07.10.2013 tarih 8420 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gâzetesinde ilan edildiğini, 6102 sayılı Kanun’un 18 … maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerektiğini, ayrıca şirketlerin 6102 sayılı Kanun’un 31 nci maddesi uyarınca, tescil edilmiş hususlarda meydana gelen her türlü değişikliği tescil ettirmesi gerektiğini, ancak şirket adres değişikliğinin tescili zorunluluğunu yerine getirmediğini ve bu konudaki sorumluluk şirket yetkililerine ait olduğunu, şirketin terkin tarihinde; şirketin derdest davalarının, alacak ve borçlarının Müdürlükleri tarafından bilinmesi mümkün olmadığından Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğü, işbu davanın açılmasına sebebiyet vermediğini, dava konusu şirket geçici 7 nci maddedeki prosedüre uygun olarak hukuka uygun bir şekilde kapatıldığını, İlk Derece Mahkemesinin Müdürlüklerince gerçekleştirilen terkin işleminde kanunda tadadi olarak sayılan hallerden birine dayanılmadığı gerekçesiyle terkin işlemini hatalı bulması hukuka aykırı olduğunu, Ticaret Sicili Müdürlüğü tescile dair verilen kararlara karşı açılan davalarda yasadan … zorunlu hasım durumunda olduğunu, yargılama sonucu, zorunlu hasım olmaları nedeniyle taraflarına yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini, davacı tarafından şirket hakkında ihya davası açılmış olmasına rağmen İlk Derece Mahkemesince hükmün birinci maddesinde Müdürlüğümüzün “88266” sicil numarasına kayıtlı … Matbaacılık Basın Yayın San. Ticaret Limited Şirketinin sicil numarası “88166” olarak hatalı yazılmış olduğu, işbu sebeple 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 304’üncü maddesi uyarınca hükmün birinci kısmındaki sicil numarasının “88266” olarak tashih edilmesi gerektiğini, bu nedenlerle davanın usulden reddine karar verilmesine; mahkeme aksi kanaatteyse şirketin 6102 sayılı Kanun’un 547 nci maddesi uyarınca ek tasfiyesine karar verilmesine, 547 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tasfiye memuru (TC no ile) atanmasına ve hükmün birinci kısmındaki sicil numarasının “88266” olarak tashih edilmesine, müdürlükleri yasal (zorunlu) hasım olduğundan aleyhe vekâlet ücreti yargılama giderine hükmedilmemesine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı … Sicil Müdürlüğünün 6102 sayılı Kanun’un geçici 7 nci maddesinde öngörülen usul ve şartlar gerçekleşmeden ihyası istenen şirketi ticaret sicilinden re’sen terkin ettiği, ihyası istenen şirketin oda kaydından re’sen terkin edilmesi sebebi ile silinme hususunun kanunda tadadi olarak sayılan hallerden olmadığı, terkin işleminin usulsüz olduğu, şirketin tam ihyasının gerektiği ancak davacının talebinin sınırlı ihyaya yönelik olduğu gözetilerek … Matbacılık Basın ve Sanayi Ticaret Limited Şirketinin Ankara 33.İş Mahkemesinde 2021/160 E. sayılı dosyasının sonuçlandırılması ile sınırlı olmak üzere ihyasına karar verilmesinde isabetsizlik yok ise de, şirket aleyhine açılan dava ve devamı işlemler yönünden şirketin ihyasına ve tasfiye işlemleri için de şirkete tasfiye memuru atanması gerektiği, (Emsal mahiyette Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 11.10.2022 tarih ve 2022/5850 E., 2022/6837 K. sayılı emsal içtihatı) mahkemece ihyasına karar verilen şirkete tasfiye memuru atanması gerekirken bu yönün gözetilmemiş olmasında isabet görülmediği, şirketin terkin öncesi temsilcisi … … tasfiye memuru olarak atanması gerektiği, davalı … Sicil Müdürlüğü usulsüz terkin işlemi ile işbu davanın açılmasına sebebiyet verdiğinden davalı aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretinin hüküm altına alınmasında isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davanın kabulüne, … Matbacılık Basın ve Sanayi Ticaret Limited Şirketinin Ankara 33. İş Mahkemesinde 2021/160 E. sayılı dosyasının sonuçlandırılması ile sınırlı olmak üzere ihyasına, şirketin son yetkilisi … …’un şirkete tasfiye memuru olarak atanmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı temsilcisi temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı temsilcisi temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenleri ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, şirketin ihyası istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 … maddeleri.

2. 6102 sayılı Kanun’un 547 nci maddesi ve geçici 7 nci maddesi

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 … maddesinde yer … sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı temsilcisi temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 … maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.