YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/908
KARAR NO : 2023/7521
KARAR TARİHİ : 20.12.2023

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1357 Esas, 2022/1464 Karar
DAVALILAR : 1-… İlaç Sanayi A.Ş. vekili Avukat …
2-Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) Başkanlığı vekili Avukat …

HÜKÜM : Davanın reddi

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin ‘‘kataljin Vapour Rub’’ ibareli marka başvurusunda bulunduğunu ve söz konusu başvurunun 2016/53174 sayı ile kayıt altına alındığını, davalı başvurusunun Resmi Marka Bülteni’nde yayınlandığını, müvekkili tarafından yayına karşı itiraz edildiğini ancak Markalar Dairesi tarafından itirazlarının tümüyle reddedildiğini, itirazın reddi kararına karşı Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu nezdinde itirazda bulunulduğunu bu itirazın da reddedildiğini, dava konusu ‘‘kataljin Vapour Rub’’ ibareli markanın müvekkilinin “VAPORUB” ve “VICKS VAPORUB” markaları ile karıştırılmaya yol açacak derecede benzer olduğunu, müvekkilinin “VAPORUB “ve “VICKS VAPORUB” markaları üzerinde eskiye dayalı yoğun ve yaygın kullanımı neticesinde öncelikli ve … hak sahipliği bulunduğunu ileri sürerek 2017-M-7424 sayılı YİDK kararının iptaline, tescili halinde markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; dava konusu marka işaretinde asıl ve ayırt edici unsurun “KATALJIN” ibaresinden oluştuğunu, “vapour” kelimesinin “buhar, buharlaşmak” anlamında kullanılan yabancı bir kelime olduğunu, “rub” ibaresinin ise “ovma, masaj” anlamına geldiğini, davacının bu kelimeleri ilk kez kendisinin bulduğunu iddia edemeyeceğini, dava konusu markalar arasında işitsel, görsel ve anlamsal düzeyde ilişkilendirilme ihtimali de dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzerlik bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin05.07.2018 tarihli ve 2017/408 E., 2018/261 K. sayılı kararıyla; dava konusu başvurunun “KATALJİN Vapour Rub” ibaresinden oluştuğu, kapsamında 01, 03, 05, 16. sınıftaki mal ve hizmetlerin yer aldığı, davacının mesnet markalarının 03, 05, 10, 11, 32. sınıftaki mal ve hizmetleri kapsadığı, dava konusu markaların aynı/aynı tür/benzer oldukları ancak dava konusu marka işaretindeki “KATALJIN” sözcüğü büyük, kalın ve kırmızı harflerle olmak üzere yazıldığı ve işarette ön planda olduğu, marka işaretinde yer … İngilizce “VAPOUR” kelimesinin “buhar, buğu, buharlaşmak” ve yine İngilizce “RUB” kelimesinin “ovmak, ovuşturmak, masaj yapmak” anlamlarına geldiği,“buharlaşan merhem” ibaresinin karşılığı olarak kullanıldığı, “VAPOUR RUB” ibaresinin bu tür mallar bakımından tanımlayıcı bir kelime olmakla herkesin kullanımına açık olduğu, davacı markalarının ise “VAPO” ibaresinin sonuna getirilen ekler ile oluşturulduğu dikkate alındığında bir benzerlik ve iltibas söz konusu olmadığı, “VICKS” ve “KATALJIN” markalı ürünlerin, ilgili tüketici kesimini oluşturan doktor ve eczacılar tarafından karıştırılmayacağı, dava konusu “VAPORUB” markasının, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin (556 sayılı KHK) 8 … maddesinin dördüncü fıkrası anlamında tanınmış marka olduğu iddiasının ispatlanamadığı gibi dava konusu marka işaretleri benzer bulunmadığından tanınmışlık iddiasının da somut olaya bir etkisinin bulunmadığı, dava konusu marka işaretleri arasında benzerlik olmadığından kötü niyet şartlarının gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 19.06.2020 tarihli ve 2019/162 E., 2020/505 K. sayılı kararıyla; davalı marka başvuru kapsamında yer … 03. sınıftaki “Ağartma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri, Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil)” malları ile 05. sınıftaki “İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal reaktif maddeler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler. Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç) : diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri. Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, Zararlı bitkileri, hayvanları ve mantarları imha edici maddeler. İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı tazeleyici kokular. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar” malları bakımından dava konusu marka kapsamlarının benzer oldukları, belirtilen mallar yönünden “VAPOUR RUB” ibaresinin malın kalitesini, cins veya vasfını belirtmediği, bu nedenle tanımlayıcı bir ibare olmadığı, taraf markalarında emtia benzerliği bulunan 5/1 sınıf malların tüketicileri doktor ve eczacılar olup, satın alacağı ürünü titizlikle değerlendirebilen bilinçli tüketiciler oldukları, bu nedenle 5/1 sınıf mallar yönünden taraf markaları arasında bir iltibas tehlikesi olmadığı, 5. sınıftaki diğer mallar ile 3. sınıftaki mallar yönünden ise taraf markaları arasında 556 sayılı KHK’nın 8 … maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi anlamında benzerlik bulunduğu, anılan KHK’nın 8 … maddesinin üçüncü fıkrası ile dördüncü fıkrasındaki şartların davacı lehine gerçekleşmediği, kötü niyet iddiasının ispat edilemediği gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, 03. sınıftaki “Ağartma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri, Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil)” malları ile 05. sınıftaki “Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler. Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç) : diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri. Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, zararlı bitkileri, hayvanları ve mantarları imha edici maddeler. İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı tazeleyici kokular. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar” malları yönünden YİDK’in 05.09.2017 tarihli ve 2017M-7424 sayılı kararının iptaline karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 31.03.2022 tarih, 2020/7106 E. ve 2022/2650 K. sayılı kararıyla benzerlik karşılaştırılması yapılırken davacının itiraza mesnet “VapoRub”, “VICKS VapoRub” markaları ile davalının “KATALJİN Vapour Rub” ibareli başvuru markasının bütünsel olarak karşılaştırılmasının gerektiği, itiraza mesnet davacı markaları ve davalı başvuru markasında yer … “Vapour Rub” ibaresinin Türkçe anlamı göz önünde bulundurulduğunda bu ibarenin, tescilli olduğu sağlık ve temizlik ile ilgili tüm sınıflar yönünden tanımlayıcı olduğu, nitekim bu hususun İlk Derece Mahkemesince alınan bilirkişi raporunda da ayrıntılı olarak açıklandığı, ayrıca “Vapour Rub” ibaresinin, ilgili sektörde farklı firmalar tarafından da markaları ile birlikte kullanıldığı, bu durum karşısında iltibas oluşturacak şekilde benzer olmayan işaretlerin, yanılgılı gerekçe ile “Kataljin” ibaresinin karşılaştırmada dikkate alınmaksızın benzer olduğunun kabulü ile istinaf başvurusunun kabulüne ve sonuçta davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu başvuruda yer … “Vapour Rub” ibaresinin, sağlık ve temizlik ile ilgili tüm sınıflar yönünden tanımlayıcı nitelikte bulunduğu, ilgili sektörde farklı firmalar tarafından da markaları ile birlikte kullanıldığı, bu itibarla iltibas değerlendirmesinde dikkate alınmayacağı, dava konusu başvurudaki “KATALJİN” ibaresi ile davacı markaları arasında ise iltibasa yol açacak bir benzerliğin olmadığı, buna göre davacı markaları ile dava konusu başvuru arasında iltibasa yol açacak düzeyde bir benzerliğin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkili ve davalının sattığı ürünlerin ,ilaç olmadığını, bilirkişilerin inceleme yaparken bu hususu göz ardı ettiğini, bilirkişi raporuna itirazlarının mahkemece dikkate alınmadığını, müvekkili markasının … olduğunu, davalının müvekkili markalrıyla karıştırılacak derecede benzer nitelikte dava konusu marka başvurusunda bulunduğunu, Yargıtay kararında Vapour Rub ibaresinin tanımlayıcı olduğu kabul edilmişse de bu ibarenin tanımlayıcı olmadığını, Dünya Sağlık Örgütü tarafından yayınlanan jenerik isimler listesinde bulunmadığını, ayırt edici niteliği haiz olduğuna ilişkin çeşitli bilirkişi raporları ve mahkeme içtihatları dahil delillerin daha önce dosyaya sunulduğunu, başvuru markasının tescil edilmek istenen tüm sınıflar yönünden tanımlayıcı olduğunun kabul edilemeyeceğini, vapour rub ibaresinin tanımlayıcı ve sektörde genel olarak kullanılan bir ibare olmadığını, söz konusu ibarenin vaporub markasının taklidi olduğunu teyit eden sayısız mahkeme kararı bulunduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 … maddeleri.

2. 556 sayılı KHK’nın 8 … maddesinin birinci fıkrası (b) bendi.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 … maddesinde yer … sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.