YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/35108
KARAR NO : 2015/8439
KARAR TARİHİ : 03.04.2015
MAHKEMESİ:İcra Hukuk Mahkemesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki üçüncü kişi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:Alacaklı tarafından borçlu… Maden Tic.Ltd.Şti aleyhine başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla yapılan takibin kesinleşmesini müteakip, dava dışı üçüncü kişi olan ….’ ye 89/1. haciz ihbarnamesi gönderildiği, üçüncü şahsın haciz ihbarnamesine itiraz etmesi üzerine Bankanın cevabı istihkak iddiası niteliğinde değerlendirilerek dosyanın Mahkemeye gönderildiği ve …16. İcra Hukuk Mahkemesince takibin devamına, üçüncü şahsın kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde istihkak davası açabileceğine ilişkin karar verildiği, alacaklı vekilinin hacze gidilmesini talep etmesi üzerine icra müdürlüğünce üçüncü kişinin istihkak davası açmaması nedeniyle bankaya haciz müzekkeresi yazılması veya 89/2 haciz müzekkeresi gönderilmesine karar verildiği, akabinde alacaklının, haciz talebini reddeden müdürlük işleminin iptali talebiyle şikayette bulunduğu, Mahkemece alacaklının hakkının kısıtlanması anlamına gelecek memuriyet kararının iptali gerektiğinden bahisle şikayetin kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.Borçlu hakkında takibin kesinleşmesinden sonra, alacaklı, İİK.nun 78. ve müteakip maddeleri gereğince üçüncü kişiye yazılacak bir haciz yazısı ile haciz konulmasını isteyebileceği gibi, üçüncü kişiye İİK.nun 89. maddesine göre haciz ihbarı gönderilmek suretiyle de haczini talep edebilir.Her iki hal İİK’nun farklı maddelerinde düzenlenmiş olup, sebep ve sonuçları değişiklik arz eder. İİK.nun 78. maddesi gereği 3. kişiye doğrudan doğruya haciz müzekkeresi gönderilmek suretiyle, borçluya ait hak ve alacaklar üzerine haciz konulması halinde, 3. kişi tarafından yapılması gereken, borçluya ait hak ve alacak var ise haciz gereği işlem yapmak, yok ise haczedilecek mal ve hak bulunmadığını icra dairesine bildirmektir. İİK. nun 89. maddesinden farklı olarak 3. kişinin doğrudan doğruya İİK. nun 78. maddesine göre istenen haciz nedeniyle anılan işlemlerin dışında herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır. Başka bir anlatımla, haciz yazısına cevap vermemesi halinde 3.kişi nezdinde kesinleşen haciz konusu bir alacak yoktur.Öte yandan İİK’nun 89/4. maddesine göre, üçüncü şahıs, haciz ihbarnamesinin kendisine tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz etmezse, mal yedinde veya borç zimmetinde sayılır ve kendisine gönderilen haciz ihbarnamesine süresinde itiraz etmediği, bu nedenle de malın yedinde veya borcun zimmetinde sayıldığı ikinci bir ihbarname ile bildirilir. İkinci ihbarnameye süresi içinde itiraz etmeyen ve zimmetinde sayılan borcu icra dairesine ödemeyen veya yedinde sayılan malı icra dairesine teslim etmeyen üçüncü şahsa onbeş gün içinde parayı icra dairesine ödemesi veya yedinde sayılan malı teslim etmesi yahut bu süre içinde menfi tespit davası açması, aksi takdirde zimmetinde sayılan borcu ödemeye veya yedinde sayılan malı teslime zorlanacağı bildirilir.
Üçüncü şahıs, haciz ihbarnamesine müddeti içinde itiraz ederse, alacaklı, İİK.nun 89/4. maddesine göre üçüncü şahsın verdiği cevabın aksini icra mahkemesinde ispat ederek üçüncü şahsın 338 inci maddenin 1 inci fıkrası hükmüne göre cezalandırılmasını ve ayrıca tazminata mahkum edilmesini isteyebilir.
Somut olayda üçüncü kişi …. tarafından 89/1 haciz ihbarnamesine itiraz edildiğinden, 3. kişiye artık 89/2 ve 89/3 haciz ihbarnamesi gönderilemez. Hernekadar icra müdürü dosyayı icra mahkemesine tevdi ederek İİK.nun 97. maddesi gereğince istihkak iddiasıyla ilgili …16. İcra Hukuk Mahkemesinden 20.05.2014 tarih 2014/712-537 sayılı kararı almışsa da, bu karar olaya uygun değildir. Haciz ihbarnamesinde istihkak iddiasında bulunulamaz, ancak; alacak iddiasında bulunulabilir. İcra müdürlüğünün yapmış olduğu işlem, haciz müzekkeresi gönderilmesine ilişkin işlemle ilgilidir.
Şöyle ki, borçlunun üçüncü şahıs banka nezdinde bir alacağı olduğu tespit edilir ise; buraya haciz ihbarnamesi gönderilmeyip, haciz müzekkeresi gönderilmesi halinde bankanın sözkonusu para üzerinde alacağı olduğunu iddia etmesi istihkak iddiası niteliğinde olup, bu para üçüncü şahıs uhdesinde olduğundan, alacaklı İİK.nun 99. maddesi uyyarınca istihkak iddiasının reddi için İcra mahkemesine dava açabilir.Oysaki somut olayda haciz ihbanamesi gönderildiği için ve buna da itiraz edildiği için alacaklının İİK.nun 338. maddesi kapsamında dava açarak sonuca gitmesi gerekir.
… 20. İcra Müdürlüğünün 04.07.2014 tarihli bankaya haciz müzekkeresi gönderilmesi yada 89/2 haciz ihbarnamesi gönderilmesi şeklindeki kararı bu nedenle doğru değildir. Ancak alacaklı talep eder ise üçüncü şahsa yukarıda belirtildiği gibi haciz müzekkeresi gönderilmesini isteyebilir.
O halde, mahkemece istemin reddi yerine kabulüne karar verilmesi yerinde değildir.SONUÇ :Üçüncü kişinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK’nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 03.04.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.