YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2015/6444
KARAR NO : 2015/7978
KARAR TARİHİ : 31.03.2015
MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Alacaklı tarafından borçlular hakkında bonoya dayalı olarak yapılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takipte, borçlular icra mahkemesine başvurularında, sair itirazları ile birlikte yetki itirazında da bulunmuşlar, mahkemece itirazın reddine karar vermiş, hükmü borçlular vekili temyiz etmiştir.
İİK.nun 50.maddesi göndermesiyle, bonoya dayalı olarak, borçlunun ikametgahının bulunduğu yerdeki genel yetkili icra dairesinde (HMK. 6.md.), bonoda öngörülen ödeme yerinde ancak, TTK’nun 689/3. maddesine (6102 s. TTK’nun 777/3. maddesine) göre ödeme yeri gösterilmeyen bonoda, tanzim yerinin ödeme yeri olduğunun kabulü gerekeceğinden, bononun tanzim yerinde icra takibi yapılabilir. TTK’nun 689/4, maddesi (6102 s. TTK’nun 777/4. maddesi) uyarınca tanzim edildiği yer gösterilmeyen bir bono, tanzim edenin adı ve soyadı yanında yazılı olan yerde tanzim edilmiş sayılır.
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yetki sözleşmesini düzenleyen 17. maddesinde ise; “Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır” düzenlemesine yer verilmiştir. Görüldüğü üzere, yetki sözleşmesi düzenleyebilecek şahıslar sadece tacirler veya kamu tüzel kişileri olarak belirlenmiştir.
Takip dosyasının incelenmesinde, bononun keşide yerinin Kumburgaz-İst olduğu, bonoda yer alan yetki sözleşmesinde Büyükçekmece mahkemelerinin yetkili kılındığı, istem sahibi borçlular adına çıkartılan ödeme emirlerinin ise Büyükçekmece adresinde tebliğ edildiğii diğer borçlulara ödeme emri tebliğ edilmediği ve takibin kesinleşmediği anlaşılmıştır.
Mahkemece öncelikle borçluların yetki itirazının incelenmesi ve bu itiraz hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir. Eğer yetki itirazının kabulü halinde ise borçlu tarafın sair itirazlarına bakılmayacaktır. Yetki itirazının uygun görülmemesi halinde ise bunun sebepleri de belirtilerek, sair itirazlarının esası hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir. Ancak, mahkeme yetki itirazını ara karar ile gerekçe göstermeden reddedilmiştir.
Somut olayda, bonoda yetki sözleşmesi ile kabul edilen Büyükçekmece İcra Dairesi’nin yetkisi borçlu .. .. için bağlayıcı değil ise de diğer borçlu şirket olan … Otelcilik Kuy. İnş. Oto. Tur. Yat.Ith. Ihr. San.Tic. Ltd. Şti. için bağlayıcıdır. İstem sahibi borçlulara gönderilen ödeme emirlerinin Büyükçekmece adresinde tebliğ edildiği ve borçuların adresinin Büyükçekmece olduğundan ve takibinde yetki sözleşmesi nedeni ile Büyükçekmece İcra Dairesi’nde yapılması gerektiğinden Çerkezköy İcra Dairesi’nde takibin başlatılması doğru değildir. Bu nedenle istem sahibi borçluların yetki itirazının kabulü yerine mahkemece reddi yoluna gidilmesi isabetsizdir.
SONUÇ : Borçluların temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK’nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 31.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.