YARGITAY KARARI
DAİRE : 13. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/1741
KARAR NO : 2007/4784
KARAR TARİHİ : 06.04.2007

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

K A R A R
Davacı, taraflar arasında düzenlenen 10.8.1998 tarihli sözleşmeye müsteniden davalıların 1.9.1997 tarihinden itibaren beş yıl süre ile işletecekleri iskelelerdeki büfeler için 1.8.1998 tarihinden itibaren her ay 7000 DM ödemeleri gerekirken hiç ödeme yapmadıklarını, 1.8.1998 tarihinden 31.8.2002 tarihine kadar 49 ay tutarı 348.000 DM’ın TL karşılığı 277.820.996.000 TL yi ihtarnameye rağmen ödemediklerini ileri sürerek şimdilik 20.000.000.000 TL’nin yasal faizi ile tahsilini istemiştir.
Davalılar, motor iskeleleri ve büfelerin denizden dolgu vasıflı yerler olup, devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğunu, ancak Büyükşehir Belediyesinin tasarrufunda olduğu için Büyükşehir Belediye Zabıta Vakfından 1.9.1998 başlangıç tarihli sözleşme ile kiraladıklarını, davacı tarafından aleyhlerine açılan tahliye davasının aktif husumet ehliyeti yönünden reddedildiğini, davacının dava ehliyeti olmadığını savunarak davanın reddini dilemişlerdir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm davalılar tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Taraflar arasında düzenlenmiş bulunan 10.8.1998 tarihli sözleşmenin 4. maddesinde ” Üstleniciler iskeleler üzerindeki yapıların teknik şartnameye göre tamamlanması ve teslim edilmesi karşılığı … iskelelerindeki büfelerin 1.9.1997 tarihinden itibaren 5 yıl süreyle işletilme hakkına sahip olacak bu süre sonunda büfeler üstleniciler tarafından Kooperatife hiçbir bedel talep etmeden ve kullanılır bir durumda teslim edilecektir” 5. maddesinde “Üsteleniciler 1.8.1998 tarihinden itibaren kooperatife aylık 7000 DM ödeme yapacaktır. Ancak üstlenicinin Büyükşehir Belediyesine ödemeye devam etmiş olduğu kira bedeli 7000 DM’dan çıkıldıktan sonra kalan bakiye Kooperatife her ayın ilk haftasında ve en çok 5 iş gününde nakden ödenecektir.” 9. maddesinde de “Bu sözleşmeye ekli 20.5.1996 tarihli sözleşmenin 3,4 ve 5. maddeleri ile 21.2.1997 tarihli sözleşme tümüyle geçersiz sayılmıştır.” hükümlerine yer verilmiştir. Taraflar arasında davaya konu ve az yukarıda sözü edilen sözleşmeyi içeren büfelerin ve ayrıca dava konusu olmayan … salonu, elektrik turnike sistemi ile idari bölüm gibi kapalı mahallerin … iskelelerinin davalılar tarafından yaptırıldığı 21.2.1997 tarihli sözleşme içeriğinden anlaşıldığı gibi taraflar arasında da çekişmesizdir.
Taraflar arasındaki 10.8.1998 tarihli sözleşmenin yukarıda anılan 5. maddesine göre davalılar Büyükşehir Belediyesine bir kira bedeli ödemektedir. Davalıların bu durumu bilerek kiralanan büfeleri olduğu gibi yani Büyükşehir Belediyesi ile aralarında bir kira sözleşmesi olmasına rağmen davacı taraf ile kayıtsız ve şartsız … bir kira sözleşmesi yapması, kiralayanın sorumluluğunu ortadan kaldırır. Kiracının Büyükşehir Belediyesi ile aralarında kira sözleşmesi olmasına rağmen davacı ile kira sözleşmesini kayıtsız ve şartsız imzalaması halinde bu kira sözleşmesini onayladığının kabulü gerekir.
Davaya konu büfelerin bulunduğu iskelelerin deniz dolgu vasıflı Devletin Hüküm ve Tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu çekişmesizdir. Ancak davalıların kira başlangıcı 1.9.1997 tarihinden kira dönemi sonu 31.8.2002 tarihine kadar kiralanandan faydalandığıda tartışmasızdır. Ne var ki İstanbul Valiliği Defterdarlık Emlak Dairesi Başkanlığı … Emlak Müdürlüğünün 20.11.2002 tarihli ecrimisil ihbarnamesi ile …’ndeki büfe için davalılardan 1.1.1997 ila 31.10.2002 dönemi içeren 2.400.000.000 TL’lik ecrimisil isteminde bulunduğu İstanbul 4. İdare Mahkemesinin 2002/1961 esas 2003/900 karar sayılı ilamı ile de davalıların 2.090.000.000 TL ödemede bulunduğu anlaşılmaktadır. Davalıların ödemek zorunda oldukları bu 2007/1741-4784
miktarın davacı ile olan kira dönemine isabet eden miktarı, “kiralananın kiracıya tesliminden sonra üçüncü kişilerin mülkiyet iddia ederek el koymaları yüzünden kiracının kiralanandan faydalanamamış olması karşılığı kiralayanın kiracıya ödemekle yükümlü olduğu zarar” ile eşdeğer bir zarar olarak kabul edilmesi gerekir. Zira davalılar kira sözleşmesi dönemine atfen mülkiyet hakkı iddia eden Maliye Hazinesine karşı ecrimisil ödediğine göre, kiralanandan da faydalanmış sayılır. Öyleyse davalıların davacıya ödeyeceği kira bedilenden davalıların Maliye Hazinesine ödemiş oldukları ecrimisil tutarının taraflar arasındaki 1.8.1998 ila 31.8.2002 kira dönemine isabet eden miktarın düşülmesi gerektiği gibi, taraflar arasındaki sözleşmenin 5. maddesine göre Büyükşehir Belediyesine ödenen kira bedelininde düşülmesi gerekir.
Mahkemece bu hususlar gözetilerek bilirkişiler kurulundan ek rapor alıp hasıl olacak sonuca uygun karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
SONUÇ: Yukarıda 1. bentte açıklanan nedenlerle davalıların sair temyiz itirazlarının reddine, 2. bentte açıklanan nederlerle temyiz olunan kararın davalılar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden tarafa iadesine, 6.4.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.