YARGITAY KARARI
DAİRE : 13. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/17404
KARAR NO : 2011/8762
KARAR TARİHİ : 02.06.2011
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
K A R A R
Davacı, davalıya ait …tesislerini ihale yolu ile kiraladığını, kira bedelinin ödenmediği gerekçesiyle davalı tarafından başlatılan icra takibi sonunda mecurdan tahliye edildiğini, mecura ve tesisin diğer alanlarına harcamalar yaparak tesisi cazip hale getirdiğini, yapılan eklenti ve tefrişatın sökülüp götürülemeyecek işlerden olduğunu, tesise değer kazandırdığını, mahkemece tespit yaptırdığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 700.000,00-TL‘nin faizi ile tahsilini istemiştir.
Davalı, davacının işleten sıfatıyla mecura bazı yenilikler yaptığını, bu işler için muhtarlıktan izin alınmadığını ancak yapılan masrafları iyiniyetli olarak paylaşmayı kabul ettiklerini, taraflar arasında düzenlenen protokol ile yapılan masrafların yarısının muhtarlıkça üstlenildiğini ve davacının o yıl ödemesi gereken yıllık kira bedelinden düşüldüğünü, diğer yarısının işleten olarak davacının üzerinde bırakıldığını, davacının herhangi bir alacağı olmadığı gibi 2006-2007, 2007-2008 kira dönemine ait kira borçları bulunduğunu savunarak, davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 139.657,60-TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Dava, kiralanana yapılan faydalı ve zorunlu masrafların tahsili istemine ilişkin olup, davacı kiracının, kiralanana bir kısım tadilat ve onarımlar ile ek tesisler yaptığı, tespit raporu ve bilirkişi raporları ile sabittir. Davacı, davalı köy tüzel kişiliğinden …tesislerini 01.07.2003 tarihli, 5 yıl süreli kira sözleşmesi ile kiralamıştır. Mahkemece, 28.05.2009 tarihli bilirkişi raporu ve 30.03.2010 tarihli ek rapor hükme esas alınarak, davacı tarafından tesise yapılan onarım ve tadilatların değerinin ½’sinin davalı muhtarlıkça karşılanması gerektiği gerekçesiyle davalıya düşen meblağ ve süresinden önce biten kira ilişkisi nedeniyle amorte edilmeyen miktar toplamından muhtarlıkça yapılan ödemeler ve sözleşmeye göre davacının yapması gereken işlerin bedeli düşüldükten sonra kalan miktara hükmedilmiştir. Dosya içeriğinden tadilat ve onarım işlerinin 2005 yılında, jandarma binası ve caminin ise 2007 yılında yapıldığı anlaşılmaktadır. Davacının 2005 yılında tesise yaptığı ilave inşaat ve onarım bedelinin, 28.11.2005 tarihli “Rapor” başlıklı belge ile köy muhtarlığı tarafından KDV hariç 196.959,70-TL olarak tespit ettirildiği, 30.11.2005 tarihli köy ihtiyar heyeti kararı ile bu bedelin KDV dahil yarısı olan 116.206,22-TL’nin köy muhtarlığınca karşılanacağının ve 2005-2006 yılı kirasından düşüleceğinin kararlaştırıldığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık yoktur. 30.11.2005 tarihli “… ili Ulukışla Horoz Köyü’ne ait …tesislerinde 2005 yılında yapılan işler” başlıklı belgede, bu işlerin bedellerinin tespit edildiği belirtilerek anılan belge müstecir sıfatı ile davacı, muhtar ve köy ihtiyar heyeti tarafından imzalanmıştır. Bu durumda, davacının 2005 yılında yapılan onarım ve tadilatlar için muhtarlıkla mutabakata vardığının, artık bu işler nedeniyle başkaca bir bedel isteyemeyeceğinin kabulü gerekir.
Kira sözleşmesinin 20. maddesinde; “Müstecir tesisin bulunduğu alana ek bir tesis yapmak isterse buna dair plan, proje, keşif ve diğer evraklarını muhtarlığa ibraz edecek, muhtarlık projeyi uygun bulursa muhtarlıkla müstecir ortaklaşa binayı yapacaktır……” düzenlemesi mevcuttur. 2007 yılında yapılan cami ve jandarma binası için davalı tarafından yazılı bir icazet verilmediği ancak tesislerin yapımına da karşı çıkılmadığı, 30.11.2005 tarihli belgede, 2005 yılında yapılan ve taraflarca tespit edilerek liste halinde tutanağa bağlanan işler dışında yeni yapılacak … bedellerinin tespiti halinde, tutanak altına alınan işlerin 2010/17404 2011/8762
hesaba katılmayacağının belirtildiği, böylece başkaca işlerin yapılabileceğinin de öngörüldüğü, yapılan jandarma binası ve caminin, tesisin değerini artırıcı faydalı yapılar olduğu, bu nedenle bedellerinin yarısının vekaletsiz … görme hükümleri uyarınca davalıdan talep edilebileceği mahkemenin de kabulündedir. O halde mahkemece, sadece davacının 2007 yılında yaptırdığı jandarma binası ve caminin imal tarihindeki değerlerinin ½ sine hükmedilmesi gerekirken yanlış değerlendirme ile 2005 yılında yapılan tadilat ve onarımlar için de yeniden değerlendirme yapılarak yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün davalı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, 2.6.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.