YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/6807
KARAR NO : 2012/7951
KARAR TARİHİ : 05.06.2012
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 01.06.2009 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı kurulması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 20.01.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı, 113 ada 21 parsel sayılı taşınmazı yararına, davalıya ait 113 ada 22 parsel sayılı taşınmazdan 111 ada 44 parsel sayılı taşınmazı yararına ise 111 ada 46 parsel sayılı taşınmazdan geçit hakkı kurulmasını istemiştir.
Davalı, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, 111 ada 44 parsel sayılı taşınmaz yararına 111 ada 46 parsel sayılı taşınmazdan geçit kurulması isteminin reddine, 113 ada 21 parsel sayılı taşınmaz yararına 113 ada 22 parsel sayılı taşınmazdan 4 m. eninde geçit hakkı kurulmasına karar verilmiştir.
Hükmü, taraf vekilleri temyiz etmişlerdir.
I-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde görülmemiş ve reddi gerekmiştir.
II- Davalı vekilinin temyiz itirazlarına gelince;
1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya kapsamına göre aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.
2-Ülkemizde arazi düzenlenmesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi geçit davalarının nedenidir. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yolla kesintisiz
bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktrinde genellikle bunlardan ilkine “mutlak geçit ihtiyacı” veya “geçit yoksunluğu”, ikincisine de “nispi geçit ihtiyacı” ya da “geçit yetersizliği” denilmektedir.
Somut olayda, davacıya ait 113 ada 21 parsel sayılı taşınmaz ile davalıya ait 113 ada 22 parsel sayılı taşınmazın doğu sınırından geçen kadastrol patika yolun eni araç geçişine elverişli olmadığından davacı nispi geçit ihtiyacı içindedir. Mahkemece, patika yolun genel yolla birleştiği yere kadar fiilen 4 m. genişletildiğinden tesis edilen geçitin de bu fiili yol ile aynı genişlikte olmasına karar verilmiş ise de fiilen açılan yol tapu kaydına işlenerek hukuken oluşmuş bir yol olarak kabul edilemeyeceğinden mahkemece tesis edilen geçitin araç geçişine yetecek genişlikte ve emsallerine göre (2.5 – 3 m.) genişlikte kurulması gerekir.
Mahkemece bu durum gözetilmeden 4 m. eninde geçit hakkı tesis edilmesi doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (I). bentte açıklanan nedenlerle davacının tüm temyiz itirazlarının, (II/1). bentte açıklanan nedenlerle davalının sair temyiz itirazlarının reddine, (II/2). bentte açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine, 05.06.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.