YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/2268
KARAR NO : 2020/5041
KARAR TARİHİ : 16.09.2020
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 20/12/2005 gününde verilen dilekçe ile ortaklığın giderilmesi talebi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 07/09/2015 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılardan … tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
_ K A R A R _
Dava, ortaklığın giderilmesi isteğine ilişkindir.
Davacı vekili, 146 ada 3 parsel sayılı taşınmazda davacıya ait 2 katlı betonarme dükkan ve ev olduğunu belirterek taşınmazdaki ortaklığın satış suretiyle giderilmesini talep etmiştir.
Bir kısım davalılar, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davanın kabulü ile 146 ada 3 parsel sayılı taşınmazdaki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine, elde edilen satış bedelinden %74,34’ünün davacıya, kalan bedelin tapu kayıtları ve veraset ilamlarındaki payları oranında paydaşlara dağıtılmasına karar verilmiştir.
Hükmü, davalılardan … temyiz etmiştir.
Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.
Mahkemece, paydaşlığın satış suretiyle giderilmesine karar verilmesi halinde satışın nasıl yapılacağının ve satış bedelinin ne şekilde dağıtılacağının ve harcın taraflardan hangi oranlarda tahsil edileceğinin hüküm sonucunda gösterilmesi gerekir.
Paydaşlığın (ortaklığın) satış yoluyla giderilmesi halinde dava konusu taşınmaz üzerinde bina, ağaç v.s. gibi bütünleyici parçalar (muhdesat) varsa bunların arzla birlikte satılması gerekir. Ancak muhdesatın bir kısım paydaşlara (ortaklara) ait olduğu konusunda tapuda şerh varsa veya bu hususta bütün paydaşlar ittifak ediyorlarsa ve muhdesat arzın değerinde bir artış meydana getiriyorsa bu artışın belirlenmesi için dava tarihi itibariyle arzın ve muhdesatın değerleri ayrı ayrı tespit edilir. Belirlenen bu değerler toplanarak taşınmazın tüm değeri bulunur. Bulunan bu değerin ne kadarının arza ne kadarının muhdesata isabet ettiği yüzdelik (%…) oran kurulmak suretiyle belirlenir. Satış sonunda elde edilecek bedelin bölüştürülmesi de bu oranlar esas alınarak yapılır. Muhdesata isabet eden kısım muhdesat sahibi paydaşa, geri kalan bedel ise payları oranında paydaşlara (ortaklara) dağıtılır.
Somut olaya gelince; dava konusu taşınmazda davacıya ait muhdesat bulunduğu ve inşaat bilirkişisi tarafından düzenlenen 24.09.2014 ve 17.04.2015 tarihli ek raporlarda muhdesatların arza oranlamasının yapıldığı ve hükümde de satış bedelinin, bilirkişice hazırlanan bu rapordaki oranlar dikkate alınarak taraflara dağıtılmasına karar verildiği halde harcın, satış bedelinin dağıtılmasındaki oranlarda taraflardan tahsiline karar verilmesi gerekirken, harcın nasıl dağıtılacağının gösterilmemesi doğru görülmemiş ise de, belirtilen bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı …’in sair temyiz itirazlarının reddiyle, hüküm sonucunun 3. bendine “Alınmasına,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Harcın taraflardan satış bedelinin dağıtılmasındaki oranlarda alınmasına” ibaresinin eklenmesine, hükmün HUMK’nun 438/7. maddesi gereğince DEĞİŞTİRİLMİŞ ve DÜZELTİLMİŞ bu şekliyle ONANMASINA, peşin yatırılan harcın yatırana iadesine, 16.09.2020 tarihinde oy birliği ile karar verildi.Başkan