YARGITAY KARARI
DAİRE : 15. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/1480
KARAR NO : 2010/904
KARAR TARİHİ : 18.02.2010

Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü:
– K A R A R –
Dava, yanlar arasındaki sözleşme gereğince iş bedeline mahsuben davalıya yapılan ödemenin tahsili istemiyle açılmış; mahkemece, davanın kabulüyle 14.967,09 TL’nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve verilen karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Yanlar arasında 27.10.2006 tarihli adi yazılı şekilde sözleşme yapılmıştır. Davacı … Cad ve Gis Çözümleri Müh. Bil. Eğt. Tic. A.Ş. yüklenici; davalı … Bilgisayar Yazılım ve Donanım Sis. ve Medikal Paz. Ltd. Şti. ise alt yüklenici sıfatlarıyla sözleşmeyi imzalamışlardır. Borçlar Kanunu’nun 355. maddesi hükmünde tanımlandığı üzere, 27.10.2006 günlü sözleşme niteliğince, bir “eser” sözleşmesidir. Alt yüklenici davalı şirket, yanlar arasındaki sözleşmede gösterilen işleri sözleşmedeki koşullarla yapmayı yüklenmiştir. İş bedeli ve bedelin yükleniciye ödenmesi aşamaları, sözleşmenin 11. maddesinde gösterilmiştir. İş bedeli, yanlarca 70.000 USD+KDV tutarında ve götürü olarak kararlaştırılmıştır.
Davacı şirket Ankara 25. Noterliği aracılığıyla gönderdiği ve davalıya 27.06.2007 tarihinde tebliğ olunan ihtarnamesiyle, aralarındaki sözleşmeyi geriye etkili sonuç doğurur şekilde feshettiğini bildirmiştir. Sözleşmenin feshi bildirimi, taraflar arasındaki hukuki ilişkiyi sona erdiren ve yenilik doğuran bir irade beyanı olup; muhataba ulaştığı tarihten itibaren hukuksal sonuç doğurur. Davalı şirketin, yüklendiği edimini tamamen ifa etmediği ve dolayısıyla borçlu temerrüdüne düşürülmüş olduğu toplanan delillere göre sabit olmakla; davacı, sözleşmenin feshinde haklıdır. Borçlar Kanunu’nun 108. maddesi hükmü gereğince, sözleşmeyi bozan alacaklı, kendine düşen borcu ödemekten kaçınabilir ve yapmış olduğu
ödemeyi geri isteyebilir. Bu yasal nedenle, sözleşmeyi bozan davacı şirket davalıya ödediğinin iadesini kural olarak isteyebilir. Ancak, davalı şirket, delil listesinde sözleşme ile yükümlendiği edimin ifası kapsamında olan analiz ve tasarım raporlarını davacıya teslim ettiğini ve onun tarafından da asıl iş sahibi Bakanlığa teslim edildiğini savunmaktadır. Borçlar Kanunu’nun 365. maddesi hükmü gereğince, iş bedeli götürü olarak yanlarca kararlaştırılmış ise, yüklenici eseri kararlaştırılan bedelle yapmak zorundadır; eser-iş önceden tahmin edilenden daha çok çalışmayı ve masrafı gerektirmiş olsa bile, yüklenici, bedelin artırılmasını isteyemez. Davacı ile dava dışı … Ltd. Şti. arasındaki sözleşme 30.10.2007 tarihinde yapılmıştır. Davacı şirket davalı tarafın yapmadığı işi sözü edilen sözleşme ile … Ltd. Şti.’ne yaptırdığını ileri sürmektedir. Oysa, davacının 15.08.2007 tarih ve 1917 sayılı yazısı ilgi gösterilerek Çevre ve Orman Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı’nın 05.09.2007 tarih ve 552 sayılı yazısı ile tasarım raporunun geçici olarak kabul edildiği bildirilmiştir. Bu tarih itibariyle davacı ile dava dışı … Ltd. Şti. arasında sözleşme yapılmamış olduğuna ve tasarım raporunu hazırladığını da davalı savunduğuna göre; bu hususun mahkemece araştırılması gerekmektedir.
Davalı şirket tarafından kısmi ifada bulunulmuş olduğu savunulduğuna ve iş bedeli de götürü olarak kararlaştırılmış olduğuna göre; davalı yüklenicinin yasal delillerle anılan savunmasını kanıtlaması durumunda mahkemece uzman bilirkişi aracılığıyla ve gerekirse yerinde de keşif yapılmak suretiyle yüklenicinin yapmış olduğu işin varsa nefaset farkları da düşülerek, tüm işe olan oranının saptanması ve bu oranın götürü bedele uygulanması ile hakedilen iş bedeli tutarının belirlenmesi ve davacı tarafından yapılan ödemenin mahsubunun yapılması gerekmektedir.
O halde, mahkemece yapılacak iş; davalının savunması doğrultusunda sunduğu delilleri ile davacının karşı delilleri sorulup tespiti ile ve davalının hazırlayıp sunduğu raporlar asıl iş sahibi Çevre ve Orman Bakanlığı’ndan istenerek uzman bilirkişi ya da bilirkişi kuruluna incelettirilmesi ve gerekiyorsa yerinde bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılması ve davalının hakettiği istenebilir alacağı var ise, yukarıda açıklandığı üzere, mahsup işlemi yapılması ve varılacak sonuca göre uyuşmazlık hakkında karar vermekten ibaret olmalıdır.
Açıklanan sebeplerle karar bozulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda (1.) bendde belirtilen nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2.) bendde açıklanan nedenlerle kararın davalı yararına BOZULMASINA, fazla alınan temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine, 18.02.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.