YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/8866
KARAR NO : 2012/10475
KARAR TARİHİ : 02.10.2012

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki rücuen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün, süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi. Gereği düşünüldü:
-K A R A R-

Davacı vekili, davalı …. Tic. A.Ş.’nin işleteni olduğu ve müvekkili şirkete ZMSS poliçesi ile sigortalı araç nedeniyle meydana gelen kazada ölen …’in mirasçılarına 50.000.00 TL tazminat ödediklerini, kazanın, aracın istiap haddi aşılarak kullanılması sonucu meydana geldiğini belirterek, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.e maddesi uyarınca, ödenen meblağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, istiap haddinin aşılmadığını, kazanın münhasıran istiap haddinin aşılması sonucu meydana gelmediğini bildirerek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan delillere ve alınan bilirkişi raporuna göre, kazanın, istiap haddi aşılarak, sigortalı kamyonun kasasındaki yük üzerinde yolcu taşınması sırasında meydana geldiği anlaşılmakla davanın kabulüne, 50.000.00 TL’nın 19.06.2006 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davanın ve talebin, yükün değil araçtaki yolcuların istiap haddini aşmasına dayandığı, kamyonun istiap haddinin 2 kişi olduğu, sürücünün yanında 2 kişi bulunduğu, ölenin de yükün üzerinde olduğu, istiap haddinin aşılarak trafik kurallarına ve Yasaya aykırı olarak kamyon kasasında yük üzerinde seyahat

../…

-2-
2012/8866
2012/10475

ettiği, sigortalı kamyonun kasasında yolcu taşınamayacağı belirtilmiş ise de, alınan rapor hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti’nden sigortalı araçta istiap haddinin aşılıp aşılmadığı, aşıldıysa kazanın münhasıran istiap haddinin aşılmasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususunda ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınarak sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, yeterli olamayan bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması isabetli görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 2.10.2012 gününde Üye …’ın karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

KARŞI OY

Somut uyuşmazlıkta, davacının ZMSS sigortacısı, davalınında sigorta ettirenin bulunduğu, istiab haddi 5515 kg yük ve iki kişiden ibaret olan … plakalı ahşap kasalı damperli kamyon niteliğindeki araçla, dava dışı sürücü…’un 24.5.2005 günü saat 15.40 da yüklediği 5-6 ton ağırlığındaki yaş çay yükü ile …,… köyündeki … Fabrikasına gelirken eğimli yolda frenlerinin tutmaması sonucu aracı yavaşlatamaması üzerine fabrika işçilerinden …,… şöför mahallinden, … … da oturmakta olduğu yaş çay yükü üzerinden yere atlamış, … araç altında kalması sonucu kaldırıldığı devlet hastanesinde vefat etmiş, sürücünün 2918 sayılı Yasanın 52/1-b ve aynı Yasanın 65/1-f maddelerine aykırı davranışı nedeniyle olayda 8/8 oranında kusurlu bulunduğundan bahisle hakkında trafik kaza tutanağı düzenlenmiş,

../…

-3-
2012/8866
2012/10475

Sürücünün Rize Ağır Ceza Mahkemesinin 2008/159 esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda mahkemenin 21.7.2008 gün 208/158 sayılı kararı ile taksirle ölüme ve yaralamaya sebebiyet vermek suçundan cezalandırılmasına karar verilmiş,
Olayda vefat eden … mirasçılarına aracın ZMSS. düzenleyen davacı … A.Ş tarafından 19.7.2006 tarihinde 50.000,00 TL destekten yoksunluk tazminatı ödenmiş,
Aracın istiab haddinin aşılması nedeniyle sigortalıya rücu hakkının doğduğu gerekçesiyle davacı … tarafından sigorta ettiren aleyhine açılan eldeki davanın yargılaması sonucunda yerel mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş,
Davalı vekilinin vaki temyizi üzerine sayın çoğunluğun “…. Araçta istiab haddinin aşılıp aşılmadığı, aşıldıysa kazanın münhasıran istiab hadinin aşılmasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususunda ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınarak sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken yeterli olmayan bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması isabetli görülmemiştir….” gerekçesiyle karar bozulmuştur.
Sayın çoğunluğun bozma yönündeki görüşüne katılamıyorum.
2918 sayılı KTK.nun 65/g maddesinde taşınan yük üzerine yolcu bindirilmesi yasaklanarak aykırı davranışlar yaptırıma bağlanmış,
Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 130/ilk maddesinde ” kamyon, kamyonet, römork ve yarı romorktaki yük üzerinde insan taşınmasının yasak olduğu” öngörülmüş,
Yönetmeliğin 130/c maddesinde de “kısa mesafelerde işçi taşınmasında kullanılacaklar için kasanın yanı ve arka kapaklarının 90 cm yükseklikte ve sağlam şekilde kapalı olması, karaser zemininden itibaren en az 120 cm yüksekliğinde elle tutulacak sağlam bir korkuluğunun bulunması şartı ile taşıma sınırının her tonu için ayakta 2 yolcu taşınabileceği ve bu amaçla kullanılan araçların üzerinin açık olabileceği yükle birlikte yolcu ve hizmetlerin taşınmasında; 1- yüklerin sağlam olarak yerleştirilmiş ve bağlanmış olması, 2- kasanın yan ve arka kapaklarının kapalı olması, 3- Yolcuların kasa içinde ayrılmış bir yerde oturtulması, 4- Yüklerin üzerine hiç bir şekilde yolcu bindirilmemesi şartıyla yükle birlikte yolcu taşınabileceği” düzenleme altına alınmış,

../…

-4-
2012/8866-2012/10745
Karayolları Motorlu araçlar ZMSS Genel Şartlarının sigortacının işletene rücu hakkı başlıklı B.4.e maddesinde de “tazminatı gerektiren olayın … Yetkili makamlarca tesbit edilmiş olan istiab haddinden fazla yolcu veya yük taşınması ” yüzünden meydana gelmiş ise sigortacının işletene rücu edebileceği belirtilmiştir.
Olayda; istiab haddi 5515 kg yük ve 2 yolcu olan aracın kasasına 5-6 ton ağırlığın yaş çay yüklendiği, 3 hizmetli alındığı, müteveffa …’inde yaş çay üzerine oturduğu, frenin patlaması ile eğimli yolda hızlanan araç üzerinde mütevvefanın yere atladığı ve araç altında kalarak vefat ettiği konusunda bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Yaş çay yükü ile birlikte yolçu ve hizmetli taşınmasında yönetmeliğin 130/c-1,2,3,4 maddesi hükümlerine uygun hareket edilmesi gerekirken somut uyuşmazlığa konu olayda yönetmeliğin anılan hükümleri tamamen gözardı edilerek yük üzerinde hizmetli taşınmıştır.
Sayın çoğunluğun kabulünde de olan istiab haddinin aşılıp aşılmadığı hususunun araştırılması, ancak yönetmeliğin 130/c-1,2,3,4 maddelerine uygun şekilde yolcu- hizmetli taşınması halinde mümkündür.
Oysa, davalı işleten yönetmeliğin anılan hükümlerini tamamen ihlal ederek 2918 sayılı yasanın 65/g maddesine göre suç teşkil eden, yönetmeliğin 130/ ilk maddesine görede yasaklanan eylemle müteveffa …’in yönetmeliğin 130/c- 1,2,3,4 maddelerine aykırı şekilde taşıması ile istiab haddini aşmış, …’in ölümüde yasaklanan şekilde araçta taşınmasından ileri gelmiştir,
Zira müteveffa … yasak şekilde araçta taşınmasa idi ölüm olayı da meydana gelmeyecekti.
Bu halde ölüm olayı ile araçta yasak şekilde yolcu taşınması arasında illiyet bağı bulunmaktadır. Ölüm münhasıran yasaklanan şekilde yolcu taşımaktan ileri gelmiştir.
Bu durumda, sayın çoğunluğun kabulünde olduğu gibi ölüm olayının münhasıran istiab haddinin aşılmasından ileri gelip gelmediği hususunda yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek bulunmamaktadır.
İşletenin ZMSS Genel Şartlarının B.4.e maddesine aykırılıktan ibaret eylemi nedeniyle davacı sigortanın davalı … ettirene rücu hakkı doğduğundan anılan Yasal düzenlemelere göre davayı kabul eden yerel mahkeme kararının onanması gerekirken bozulması yönündeki sayın çoğunluk görüşüne karşıyım.

Karşı Oy
…