YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/7306
KARAR NO : 2010/10734
KARAR TARİHİ : 12.07.2010
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
2-… Vek.Av….
Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir
Ancak;
1-Kamulaştırma Yasasının 11. maddesinin 1. fıkrasının (g) bendi uyarınca değerlendirme gününden önce özel amacı olmayan emsal satışlara göre satış değerinin tespiti ve bedelin tespitinde etkisi olan diğer unsurlar da dikkate alınarak ikinci fıkra gereğince her unsurun gerekçeleri ve değere katkı oranları ayrı ayrı belirlenip dayanakları da gösterilmek suretiyle değerlendirilerek kamulaştırma bedelinin saptanması gerekir.
Bu saptamanın yapılmasında dikkate alınması gereken diğer bir unsur dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazın vergi beyan değerleri arasındaki orandır.
2942 sayılı Yasanın 11. maddesinin (d) bendinde vergi beyanı, kıymet takdirinde gözönünde tutulması gereken esaslar arasında sayılmıştır. Bu tür nesnel öğeler sayesinde bilirkişilerin öznel değerlendirmelerini denetleme olanağı elde edilmiş olur. Vergi beyanları ve resmi makamlarca yapılan kıymet takdirleri genellikle taşınmazın gerçek değerini tam olarak yansıtmamakta, gerçek değerinden daha düşük değerler belirlenmektedir. Ancak, bu husus dava konusu taşınmaz için olduğu kadar emsal içinde geçerlidir ve emsal karşılaştırması yapılırken dikkate alınması yasa gereğidir.Bilirkişi kurulunca somut emsal olarak alınan 1006 ada 6 parsel numaralı taşınmaz ile dava konusu taşınmazın, kat adedi,her ikisine de ayrık nizama göre inşaat yapılabilmesi ve inşaat alanları bakımından benzer özellikler taşıdıklarından sözedilmiş sonuçta dava konusu taşınmazın emsalden 3 kat daha değerli olduğu sonucuna varılmıştır. Belediye Başkanlığının 25.02.2009 günlü yazısından somut emsal alınan 1006 ada 6 parsel sayılı taşınmazın , imar uygulaması sonucu imar parseline dönüştüğü, dava konusu taşınmazın ise değerlendirme tarihinde kadastro parseli niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.
../..
-2-
2010/7306-10734
Her iki taşınmazın bilirkişi kurulunca belirlenen özellikleri, emsal taşınmazın dava konusu taşınmaz ile en fazla eşdeğerde olabileceği izlenimini vermektedir. Bilirkişi raporunda nazara alınmayan rayiç vergi değerleri yönünden de incelendiğinde dosyaya getirtilen belediye yazısında, emlak vergisine esas asgari değerleri itibariyle emsal taşınmaz için 3 TL ve dava konusu taşınmaz için 0,80TL/m² bildirilmiş olması da emsalle dava konusu taşınmazın en fazla eşdeğerli olduğu yolundaki intibaı güçlendirmektedir.
Açıklanan nedenlerle, bilirkişi raporunda, emsal ile dava konusu taşınmazın belirtilen özelliklerine göre yapılan karşılaştırması sonunda, dava konusu taşınmazın emsalden 3 kat daha değerli olduğunun saptanması gerçek durumla taban tabana zıt, açık bir isabetsizlik teşkil ettiği gibi değerlendirmede, dava konusu taşınmaz ile somut emsalin emlak vergisine esas değerleri arasındaki oranın gözetilmemiş olması da yasal bir noksanlık oluşturmaktadır. Bu bakımdan, yeterli olmayan bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Mahkemece açıklanan bozma nedenlerini karşılar biçimde ek rapor alınmalı ve oluşacak sonuç doğrultusunda karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 12.07.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.