YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/10706
KARAR NO : 2010/14298
KARAR TARİHİ : 22.11.2010
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki mera tahsis kararına itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 22.06.2009 gün 8948-10473 sayılı bozma kararında özetle: “Dava, mera komisyonu tespit ve tahsis kararına 30 günlük askı ilan süresi içinde açılmış, ancak; arazi kadastrosu 1974 yılında kesinleşmiş olduğuna göre, davaya bakma görevi Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu” gereğine değinilmiştir. Mahkemece bozma kararına uyulduktan sonra … Köyü 934 sayılı parsele yönelik davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, mera tahsis kararına itiraza ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tespit tarihinden önce orman kadastrosu yapılmamıştır.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Şöyle ki; mahkemece yeniden keşif yapılmadan önceki bilirkişiden alınan ek rapor hükme dayanak alınmış, orman bilirkişi ek raporunda 1957 tarihli memleket haritası üzerinde taşınmazın yerini elle kırmızıya boyayarak göstermiş, … fotoğrafları incelenmemiştir. Memleket haritası üzerine kadastro paftası bilgisayar ortamında aktarılarak, taşınmazın konumu konusunda şüpheye yer vermeyecek şekilde inceleme yapılmadığı için, bu raporu denetleme imkanı olmadığı gibi 1957 tarihli memleket haritasının yapımına esas alının daha önceki tarihli … fotoğrafları incelenmediğinden taşınmazın öncesi ve orman olup olmadığı da anlaşılamamaktadır. Bu nedenle bu rapor taşınmazın orman niteliğini belirlemede yeterli ve kanaat verici olmayıp, bu rapora dayanılarak hüküm kurulamaz.
Dairede aynı gün temyiz incelemesi yapılan Mahkemenin 2009/326 esasında kayıtlı … Köyü 934 parsel ve 2009/324 esasında kayıtlı 933 parsel sayılı taşınmazın keşifleri aynı gün yapılarak, düzenlenecek bilirkişi raporları üzerinde, her iki taşınmaz da ayrı ayrı gösterilmelidir.
Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 3116 Sayılı Yasa ile sadece devlet ormanları belirlenmiştir. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.
Mahkemece, 1957 tarihli ve 1980’li yıllara ait memleket haritası, 1957 tarihli memleket haritasının yapımına esas alınan … fotoğrafları, 1980’li yıllara ait … fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen … ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek üç mühendis ve bir … elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlar ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; orman kadastrosu kesinleştiğine göre, … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazların konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı ve toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Orman Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine 22.11.2010 günü oybirliği ile karar verildi.