YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/16154
KARAR NO : 2011/15691
KARAR TARİHİ : 26.12.2011
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Orman Yönetimi, Hazine ve müdahil davacılar …, … vekili Avukat … ve … mirasçılarından … ve arkadaşları vekili Avukat … tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Hükmüne uyulan Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 22.02.2006 tarih 2005/13395 – 2006/2217 sayılı kararında; “Müdahillerden … ve arkadaşları çekişmeli taşınmazda 1/18 oranında pay sahibi oldukları; … ve … 25.04.1970 tarihli senetle 5/6 hissesinin davacılardan 1/6 hissesinin …’den satın alındığı, … … iki parça yeri …’tan satın aldığı, … , … , … , … ise, taşınmazın 10/12 hissesinin Temmuz 1964 tarih 3 nolu tapuda kayıtlı olduğu iddiasıyla davaya katılmışlar, mahkemece taşınmazların kök muris …’tan kaldığı, …’un kızları olan …, …,… , … ve …’in miras hisselerini erkek kardeşleri olan davacılar …, …, … ve …’a 07.08.1961 tarihli senetle devrettikleri, mirasçılar arasında hisse devrinin geçerli olduğu, erkek … arasında taksim yapılmadığı, dolayısıyla taşınmazı satın aldıklarını iddia eden müdahillerin davalarının reddi gerektiği, tapuya dayanan müdahillerin de tapularının uymadığı, taşınmazlardan sadece 190 parselin (A) bölümünün (937.50 m2) orman olduğu gerekçesiyle bu bölümün orman niteliği ile Hazine adına, diğer 1, 991, 992, 189 ve 191 parsellerin … mirasçıları adına tesciline karar verilmişse de, yapılan araştırma ve uygulama hükme yeterli değildir. Kabule göre de, 190 parselin (A) bölümü dışındaki bölümü hakkında hüküm kurulmaması da doğru değildir.
Mirasçılar arasında hisse devri mümkün ise de, hisseleri devralan erkek … arasında taksim yapılıp yapılmadığı ve bunlarla müdahiller arasındaki ilişkilerin ne olduğu konusunda dosyaya yansıyan bilgiler çelişkilidir. Yerel bilirkişi ve tanıkların bir kısmı taksimi doğrulamış, bir kısmı taksim olup olmadığını bilmediklerini; ancak, taşınmazların kullanılması sırasında davacıların birbiriyle ve müdahiller ile sürekli çekişmeler olduğu açıklanmıştır. Taşınmazların ormanla olan ilgisi de yeterince belirlenmemiş, bu konudaki yetersiz bilirkişi raporlarına göre karar verilmiştir. Hükme esas alınan uzman bilirkişi raporuna ekli memleket haritasında taşınmazların yeri kadastro paftası ile çakıştırılmaksızın işaretlendiği gibi, yine dosyada yer alan farklı bir memleket haritasında kim tarafından işaretlendiği belirtilmeden taşınmazlar farklı bir konumda gösterilmiştir. Yine çekişmeli taşınmazların doğu sınırında yer alan … fidanlığı ile ilgili olarak Elazığ Asliye Hukuk Mahkemesinin 1957/178-195 sayılı kararı ile Tarım Bakanlığı mütalaasına göre burasının orman sayılan yerlerden olduğu belirlenerek bir kısım tapuların iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır. Bu bölüme ve diğer komşu taşınmazlara ait kadastro tutanakları ve dayanakları olan kayıt ve belgeler getirtilmemiş, orman fidanlığına ait dava ile ilgili kroki de sağlıklı olarak uygulanmamıştır.
O halde, doğru sonuca ulaşılabilmesi için öncelikle çekişmeli taşınmazın komşuları olan 978, 980, 993 ve 1026 parsellere ve fidanlık olarak belirtilen yerin parsel numarası belirlenip bu parsellere ait kadastro tutanak ve dayanakları getirtilerek,önceki bilirkişiler dışında bu konuda uzman serbest orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman yüksek mühendisi ve bir … elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; … yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, Asliye Hukuk Mahkemesinin 1957 tarih 178 sayılı dosyasına ait krokinin tam olarak kapsadığı yerde paftaya işaretlendikten sonra çekişmeli taşınmazların orman olup olmadıkları belirlenmeli, orman olmayan bölümlerde davacılar arasında yöntemine uygun ve tüm mirasçıların katılımları ile bir taksim yapılıp yapılmadığı, müdahillerin ne gibi bir hakka dayanarak zilyetliklerini sürdürdüğü araştırılmalı, geçerli bir taksim yoksa bir kısım mirasçıların hisselerini satışları da nazara alınarak devralan mirasçılar adlarına tesciline karar verilmesi gerektiğine “ değinilmiştir.
Mahkemece bozma kararına uyulduktan sonra … köyü 1-189-190-191-991 ve 992 parsellerin baraj gölü suları altında kalması nedeniyle kadastro harici bırakılmasına, dava konusu parsellere ilişkin kamulaştırma bedellerinin alınması bakımından aidiyet hususunda tarafların genel mahkemelerde dava açmakta muhtariyetine,karar verilmiş, hüküm Orman Yönetimi, Hazine ve müdahil davacılar …, … vekili Avukat … ve … mirasçılarından … ve arkadaşları vekili Avukat … tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde tespit tarihinden orman kadastrosu yapılmamıştır.
3402 sayılı Yasanın 16/C maddesi “Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan kayalar, tepeler, dağlar (bunlardan çıkan kaynaklar) gibi, tarıma elverişli olmayan sahipsiz yerler ile deniz, göl, nehir gibi genel sular tescil ve sınırlandırmaya tabi değildir, istisnalar saklıdır” ve Medeni kanunun 715. maddesi “Sahipsiz yerler ile yararı kamuya ait mallar, Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Aksi ispatlanmadıkça, yararı kamuya ait sular ile kayalar, tepeler, dağlar, buzullar gibi tarıma elverişli olmayan yerler ve bunlardan çıkan kaynaklar, kimsenin mülkiyetinde değildir ve hiçbir şekilde özel mülkiyete konu olamaz.Sahipsiz yerler ile yararı kamuya ait malların kazanılması, bakımı, korunması, işletilmesi ve kullanılması özel kanun hükümlerine tabidir.” Hükümleri gereğince çekişmeli taşınmazların baraj gölü suları altında kaldığı sabit olduğundan mahkemece Aktuluk köyü 1-189-190-191-991 ve 992 parsellerin baraj gölü suları altında kalması nedeniyle kadastro harici bırakılmasına karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Ancak, çekişmeli taşınmazlar baraj gölü suları altında kaldığından taşınmazlarının mülkiyetinin tespiti ile ilgili
olarak Kadastro Mahkemesi görevli olmadığından mahkemece mülkiyet tespiti ile ilgili olarak mahkemenin görevsizliğine dosyanın talep halinde görevli ve yetkili Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken, aksi düşünce ile dava konusu parsellere ilişkin kamulaştırma bedellerinin alınması bakımından aidiyet hususunda tarafların genel mahkemelerde dava açmakta muhtariyetine, karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı ve davalılarının temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatıranlara iadesine 26/12/2011 günü oybirliği ile karar vlerildi.