YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/10280
KARAR NO : 2012/14941
KARAR TARİHİ : 25.12.2012
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki orman kadastrosuna itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda kurulan 18.05.2012 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi davacılar … ve arkadaşları tarafından istenilmekle, tayin olunan 25.12.2012 günü için yapılan tebligat üzerine, temyiz eden davacılardan asıl … ile davalı … Yönetimi vekili Avukat … … ve davalı … ve Su İşleri Bakanlığı vekili Avukat … geldi, başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacılar … ve arkadaşları 01.11.2006 tarihli dilekçeleriyle, tapu kaydına dayanarak, yörede 2006 yılında ilk kez yapılan ve 10.08.2006 ila 10.02.2007 tarihinde ilân edilen orman kadastrosu sırasında, tapuda kendi adlarına kayıtlı olan, Gerze İlçesi, Yaykıl Köyü 1437, 1438, 1439, 1441 ve 1442 sayılı parsellerin, orman sınırları içine alınması işleminin yanlış olduğunu iddia ederek, bu yerlere ait sınırlamanın iptalini istemişlerdir. Mahkemenin 25.06.2010 gün ve 2006/488-32 sayılı; Yaykıl Köyü 1442 sayılı parsele ilişkin davanın reddine, çekişmeli 1437, 1438, 1439 ve 1441 sayılı parsellere ilişkin davanın kabulüyle, bu parsellere ilişkin orman kadastro işleminin iptaline ve bu parsellerin orman tahdidi dışına çıkarılmasına ilişkin kararı, davalı … Yönetiminin temyiz üzerine, Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 23.03.2011 gün ve 2010/16806-3141 sayılı kararıyla “bilirkişi raporlarının çeliştiği, bu nedenle üç orman bilirkişi ve bir … elemanı bilirkişi vasıtasıyla yeniden yapılacak keşifte, getirtilen en eski tarihli memleket haritası, amenajman planı ve … fotoğrafları uygulanarak, çekişmeli parsellerin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiğinin saptanması, toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresinin incelenmesi, keşifte taşınmazın fotoğraflarının çektirilmesi, çekişmeli parsellerin uygulanan eski tarihli harita ve … fotoğraflarında ne şekilde nitelendirildiğini gösteren birleşik kroki düzenlettirilmesi, 1442 parsele ilişkin ilk kararın davacı gerçek kişiler tarafından temyiz edilmediğinin gözetilmesi” gereğine değinilerek bozulmuştur. Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan araştırma sonunda bu kez, Orman ve Su İşleri Bakanlığı aleyhine açılan davanın husumetten reddine, … aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, … İli, Gerze İlçesi, Yaykıl Köyü 1437 sayılı parselin bilirkişi krokisinde (A1) işaretli 20110,00 m², (A2) işaretli 2267,98 m², (B2) işaretli 780,67 m² ve (B3) işaretli 4316,68 m² bölümün 1438 sayılı parselin (A1) işaretli 5043,73 m² , (A2) işaretli 569,18 m² bölümleri, 1439 sayılı parselin (A1) işaretli 6176,18 m², (A2) işaretil 4527,99 m², (B2) işaretli 3267,48 m², çekişmeli 1441 sayılı parselin (A) işaretli 8074,68 m² ve (B) işaretli 2265,32 m² bölümlerine ilişkin davanın reddine, Yaykıl Köyü 1437 sayılı parselin (B1) işaretli 18764,67 m² ve 1438 sayılı parselin (B) işaretli 21667,09 m², 1439 sayılı parselin (B1) işaretli 25693,35 m² bölümüne ilişkin davanın kabulüyle, bu bölümlerin orman olarak sınırlandırılmasına ilişkin orman kadastro işleminin iptaline karar verilmiş, hüküm Orman Yönetimi tarafından, kabule konu bölümler, davacı gerçek kişiler tarafından da, redde konu bölümler için temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, altı aylık süre içinde tapuya dayanılarak açılan orman kadastrosuna itiraza ilişkindir.
Yaykıl Köyü 1437, 1438, 1439, 1441 ve 1442 sayılı parseller, parsel sayılı sırasıyla 46240,00 m² tarla, 27280 m² tarla, 39660 m², 10340 m² yüzölçümünde tarla ve 360 m² koruluk niteliğiyle (dava dışı 1440 ve 1442 sayılı parsellerle bütün olarak) … 1962 tarih 1, Aralık 1962 tarih 10 ve … 1963 tarih 62 sıra numaralı tapu kayıtları ile 896 yazım numaralı vergi kaydıyla 1437 ve 1442 sayılı parseller …, 1438 ve 1441 sayılı parseller … …, 1439 parsel … adlarına 21.08.1974 tarihinde tesbiti ve 25.09.1975 ilâ 25.04.1975 tarihinde yapılan askı ilânı sonunda gerçek kişiler arasında görülen dava sonunda 16.02.1984 tarihinde 1/3 … pay ile …, … ve … adlarına kayıt edilmiştir.
Yerel mahkeme kararı; 28.08.2008 günlü keşif sonucu düzenlenen orman bilirkişi raporu ve 22.03.2010 günlü keşif sonucu düzenlenen orman bilirkişi kurulu raporlarının, çekişmeli parsellerin eski tarihli memleket haritalarındaki nitelendirmesi ve parsellerin eylemli durumları yönünden çeliştiği halde, bu çelişkilerin giderilmediğine değinilerek bozulduğu halde, bozmaya uyularak yapılan keşif sonucu orman uzmanı bilirkişiler Prof. … Yard Doç. Dr. …, Araş. Gör. …tarafından düzenlenen 30.03.2012 günlü raporda; çekişmeli parsellerin eski tarihli memleket haritalarındaki nitelendirilmeleri ve … fotoğraflarındaki görünümleri yönünden, bozma kararından önceki uzman bilirkişi raporlarında bildirilen bulgular ile çelişecek bulgular içerdiği halde, mahkemece bu çelişkiler üzerinde durulup, bu çelişkiler uzman bilirkişi kuruluna açıklattırılması ve çelişkilerin yöntemince giderilmesi, giderilemeyen çelişkiler yönünden bilirkişi raporlarından hangisine niçin değer verildiği ve birinin diğerlerine niçin … tutulduğu açıklanmak suretiyle, çelişkilerin yöntemince giderilmesi gerekirken, nedeni açıklanmadan, bozma kararından önce yapılan 28.08.2008 tarihli keşif sonucu düzenlenen orman bilirkişi raporuna değer verilmiştir.
Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785, 5658 ve 6831 sayılı kanun hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 3116 sayılı Kanun ile sadece hangi nitelikteki taşınmazların devlet ormanı sayılacağını göstermiş ve devlet ormanlarının kadastrosunun yapılmasını öngörmüştür. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 sayılı Kanunun 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 sayılı Kanun ile iadeye tabi tutulmuş ve iadenin koşulları aynı kanunda gösterilmiştir.
6831 sayılı Kanunun 1. maddesinin 1. fıkrasında orman “Tabii olarak yetişen ve emekle yetiştirilen ağaç ve ağaççık toplulukları yerleriyle birlikte orman sayılır.” şeklinde tarif edilmiş, ( F) bendinde “Orman sınırları içinde veya bitişiğinde tapulu, orman sınırları dışında ise her türlü tasarruf belgeleriyle özel mülkiyette bulunan ve tarım arazisi olarak kullanılan, dağınık veya yer yer küme ve sıra halinde ki her nevi ağaç ve ağaçcıklarla örtülü yerler,” (G) bendinde de “Orman sınırları dışında olup, yüzölçümü üç hektarı aşmayan sahipli arazideki her nevi ağaç ve ağaçcıklarla örtülü yerler,” in orman sayılmayacağı öngörülmüştür. Miktarı üç hektardan büyük tapu kaydı kapsamındaki orman alanları özel orman sayılır. Özel orman olarak bu yerlerin devletleştirilip devletleştirilmediği, devletleştirmenin istisnası ya da iadeye tabi yerlerden olup olmadığı ayrıca incelenmelidir.
O halde, mahkemece, çekişmeli parsellerin hüküm dosyaları ile kadastro tesbitlerine esas alınan tapu kayıtlarının ilk tesisinden itibaren miktar ve cins değişikliklerini evrakı müsbitesi ile birlikte içeren tüm tedavül ve revizyonları ile bu revizyonları dıştan çevreleyen parsellerin kadastro tesbit tutanakları ve tesbitlerinin dayanağı olan tapu ve vergi kayıtları, çekişmeli parsellerin bulunduğu yere ilişkin en eski tarihlisinden en yenisine kadar, elde edilebilen tüm memleket haritası, … fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, dosyasına eklenerek dosya keşfe hazır hale getirilmeli, getirtilen tapu kayıtları yeterince yaşlı yerel bilirkişiler yardımıyla yöntemine uygulanmalı, tapu kayıtların kapsamı belirlenmeli, bilinmeyen sınırlar konusunda taraf tanıklarının beyanlarına başvurulmalı, tapu kayıtlarının
kapsamları arazi üzerinde işaretlettirilmeli, tapu kapsamındaki arazinin krokisi düzenlettirilmeli ve çekişmeli parsellerin bu tapu kaydı kapsamında kalıp kalmadığı yöntemince saptanmalı, önceki bilirkişiler dışında halen … (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi ve bir … elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, getirtilen memleket haritaları, … fotoğrafları ve amenjman planları çekişmeli parseller ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle parsellerin öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı Kanunlar ile 6831 sayılı Kanunun 1. madde birinci bend ile 1/G ve 1/F maddesi karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanun 45. maddesinin ilgili fıkraları, 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, parsellerin her birinin dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; orman kadastrosu kesinleşmediğine göre, … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmemiş tahdit haritası ile irtibatlı, tapu uygulamasını sınırları ve kapsamı ile birlikte taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli parsellerin konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte kroki düzenlettirilmeli; gerek bozma kararından önce gerekse sonra düzenlenen uzman bilirkişi raporları arasında aktüel bulgular veya uygulanan eski tarihli harita ve … fotoğraflarındaki nitelendirme ve görünümleri yönünden doğacak çelişkiler üzerinde durularak, bu çelişkilerin nedenleri açıklattırılmalı, çelişkiler yöntemince giderilmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde, eski tarihli memleket haritasındaki görüntüsü ve nitelendirilmesi ile eylemli durumu itibariyle orman ağaçlar ile kaplı bölümleri var ise bu bölümlerin, özel orman sayılıp sayılmadığı ya da 6831 sayılı Kanunun 1/F ya da 1/G madde hükümlerine göre orman sayılmayan yerlerden olup olmadığı da irdelenerek bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak … biçimde hüküm kurulması usûl ve yasaya aykırıdır.
Kabule göre, çekişmeli 1442 sayılı parsele ilişkin davanın reddine karar verildiği ve karar sadece davalı … Yönetimi tarafından temyiz edilmekle bu parsel yönünden verilen karar kesinleştiği halde, tereddüte yol açacak biçimde bu parselle ilgili yeniden hüküm kurulması ve yüzölçümü 21667m² olan 1438 sayılı parselin (B) bölümünün miktarının hüküm fıkrasında 216.667.09 m² olarak yazılması doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacılar … ve arkadaşları ile davalı … Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatıran gerçek kişilere ve Orman Yönetimine iadesine, Yargıtaydaki duruşma tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesine göre taktir edilen 900,00.-TL avukatlık ücretinin davacı gerçek kişilerden alınarak, eşit paylar ile kendilerini avukat ile temsil ettiren Orman ve Su İşleri Bakanlığı ve Orman Yönetimine verilmesine 25.12.2012 günü oy birliği ile karar verildi.