YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/1931
KARAR NO : 2011/2249
KARAR TARİHİ : 15.03.2011
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 1.11.2002-15.8.2003 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalılar Sosyal Güvenlik Kurumu ve … İnşaat Danışmanlık Eğitim Temizlik Hizmetleri Ltd. Şti’nin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 01.11.2002-15.08.2003 tarihleri arasında geçen ve kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 01.11.2002-01.04.2003 tarihleri arasında 150 gün, brüt 1.637,97 TL ücretle, 01.04.2003-01.07.2003 tarihleri arasında 90 gün, brüt 1.965,50 TL ücretle, 01.07.2003-15.08.2003 tarihleri arasında 45 gün, brüt 2.290,07 TL ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de varılan bu sonuç ücret yönünden eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.
Bu tür hizmet tespitine yönelik davaların kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği, Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş ictihadı gereğidir. Yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesi olan bu tür davalarda çalışma olgusu hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak sağlıklı bir biçimde belirlendikten sonra ücret konusu üzerinde durulmalı, tespiti istenilen sürenin evvelinde ve sonrasında beyyine başlangıcı sayılabilecek ödeme belgeleri ve sair bu nitelikte bir belge yoksa Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunun m.288 de yazılı sınırları taşan ücret alma iddialarında yazılı delil aranmalı, bu sınırlar altında kalan ücret alma iddialarında ücret miktarları tanıklardan sorulmalı, 506 sayılı Kanunun madde. 3 B ve D de olduğu gibi ücretin sigortalı sayılmanın koşulu olan durumlarda ücret alma olgusunun var olup olmadığı özellikle saptanmalıdır.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 06.09.1999-01.11.2002 tarihleri arasında davalı işyerinde destek hizmetler müdürü olarak geçen sigortalı çalışmalarının Kuruma bildirildiği, dosya içerisinde dönem bordroları ve ücret tediye belgelerinin bulunmadığı, sigortalı sicil dosyası ile işyeri özlük dosyasının getirtilmediği, mahkemenin emsal ücret araştırması yapmadan tanık beyanları doğrultusunda davacının net ücretini 1.200,00 TL kabul ederek hüküm kurduğu anlaşılmakta ise de davacının ücretinin yalnız başına tanık beyanları ile tespiti yerinde değildir. Destek hizmetler müdürü olarak görev yapan davacının asgari ücret ile çalışması hayatın olağan akışına aykırı olmakla birlikte davacının ücretinin yöntemince araştırılmadığı da açıktır.
Mahkemece yapılacak iş, dönem bordrolarını, ücret tediye belgelerini, sigortalı sicil dosyası ile işyeri özlük dosyasını getirtmek, davacının eğitim durumu, mesleği, yaşı ve meslek kıdemi belirtilmek suretiyle dava konusu dönemde benzer işyerlerinde aynı ünvanla çalışan kişilerin emsal ücretlerini ilgili meslek kuruluşundan sormak, davacıya banka kanalıyla ücret ödemesi yapıldığı belirlenir ise banka kayıtlarını getirtmek, taraflar arasında Bakırköy 2.İş Mahkemesinin 2004/835 Esas sayılı dosyasında görülmekte olan işçi alacaklarına ilişkin dava dosyasını getirtmek, davacının 06.09.1999-01.11.2002 tarihleri arasındaki çalışmalarının Kuruma bildirilmesi nedeniyle bu döneme ilişkin sigorta primine esas kazancı da gözönünde tutmak ve dosya içerisinde yer alan delil ve belgeler ile birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalılar Sosyal Güvenlik Kurumu ve … İnşaat Danışmanlık Eğitim Temizlik Hizmetleri Ltd. Şti’nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalı … İnşaat Danışmanlık Eğitim Temizlik Hizmetleri Ltd. Şti’ne iadesine, temyiz harcının istek halinde temyiz edenlerden ilgilisine iadesine, 15.03.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.