YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/16142
KARAR NO : 2012/24024
KARAR TARİHİ : 20.12.2012

MAHKEMESİ :… Mahkemesi

Davacılar murisinin, … kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalılardan … … Taşımacılık Tur. San. Dış Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1- Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına temyizin kapsamına ve temyiz nedenlerine göre, temyiz eden davalı … … Taş Tur San Dış Tic Ltd Şti’nin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava; 21.08.2005 tarihinde zararlandırıcı sigorta olayı sonucu 29 yaşında ölen sigortalının hak sahiplerinin maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.
Mahkemece, davalı … şirketinin dava açılmadan önce poliçe bedelini ödediğinden sigorta şirketine yönelik davanın reddine, davacı çocukların maddi zararları sigorta tahsisleri peşin sermaye değeri ile karşılandığından maddi tazminat istemlerinin reddine, davacı eşin maddi tazminat istemi ile tüm davacıların manevi tazminat istemlerinin ise kabulüne karar verilmiş ve bu karar süresinde davalılardan … … Taş Tur San Dış Tic Ltd Şti vekilince temyiz edilmiştir.
Davalı … AŞ’ne yönelik davanın reddi isabetlidir. Keza davacı çocukların maddi tazminat istemlerinin reddine karar verilmesi sonucu itibarıyla doğru olmuştur. Ancak davacı …’ın maddi zararı ile tüm davacıların manevi zararlarının belirlenmesinde hataya düşüldüğü görülmektedir.
07.06.2006 Tarihli dava dilekçesinden açıkça anlaşıldığı üzere, davacılar zararlandırıcı sigorta olayı nedeniyle manevi tazminat talebinde bulunurken, kazanın meydana gelmesinde sigortalının hiçbir kusurunun olmadığını belirtmiş, giderek davalı işverenin tam kusuruna dayanmışlardır. 22.06.1966 gün 1966/7-7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de açıklandığı üzere ölenin müterafik kusurunun varlığı halinde bu durumun hak sahiplerinin manevi tazminatlarının takdirinde göz önünde bulundurulması gerekir. Somut olayda, kazalının %60 oranında kusurlu bulunduğu kusur raporu karara esas alınmıştır. Hal böyle olunca ve özellikle, sigortalının kusursuz olduğu belirtilerek dava açılmış olmasına göre, hak sahiplerinin manevi tazminatlarının sigortalının müterafik kusuru gözetilerek bir miktar indirim yapılmak suretiyle belirlenmesi gerekirken, davacı eş ve çocuklar yararına talep gibi manevi tazminat takdir edilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.
3-Maddi tazminata yönelik temyize gelince: Dava, sigortalının, … kazası sonucu ölümü nedeniyle hak sahiplerinin uğramış olduğu zararın giderilmesi istemine ilişkindir. Kusurun aidiyeti ve oranı ile davalı … şirketince 23.09.2005 ve 26.09.2005 tarihlerinde maddi tazminatlarına karşılık hak sahiplerine toplam 8.000,00-TL ödeme yapıldığı uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık kazadan sonra yapılan bu ödemenin davada en son hesaplanan tazminattan hangi kıstaslar nazara alınarak indirileceği konusunda toplanmaktadır.
Mahkemece sigorta şirketinin 2005 yılında yaptığı ödemenin 2011 yılındaki verilere göre düzenlenen hesap raporundaki tazminattan indirilmesi suretiyle davacı …’ın maddi tazminat isteminin kabulüne karar verilmiş ise de varılan bu sonuç hatalı olmuştur.
Kural olarak hak sahiplerine yapılmış ödemenin bu miktar ile sınırlı olmak üzere bağlayıcılığı asıldır. Gerçek anlamda ödemeden söz edebilmek için tazmin edilecek miktar ile buna karşılık alınan meblağ arasında açık oransızlığın bulunmaması koşuldur. Başka bir anlatımla, ödemenin yapıldığı tarihteki verilerle hesaplanan tazminat ile ödenen miktar arasında açık oransızlığın bulunduğu durumlarda, yapılan ödeme makbuz niteliğinde kabul edilebilir. Bu durumun, ödemenin yapıldığı tarih göz önünde tutularak hak sahiplerinin gerçek zararının uzman bilirkişiler aracılığı ile saptanması suretiyle belirleneceği hukuksal gerçeği ortadadır. Oysa yukarıda açıklandığı biçimde inceleme ve araştırma yapılmadığı dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.
Yapılacak …; ödemenin yapıldığı tarihteki veriler esas alınarak gerçek zararı ve yapılan ödemenin; ödeme tarihindeki, gerçek zararı hangi oranda karşıladığını saptamak; davalı … şirketince yapılan ödemenin; ödeme yapılan tarihteki zararı karşıladığı oranda, hükme esas alınan raporda belirlenen gerçek zarardan indirim yapmak daha sonra kalan miktara hükmetmekten ibarettir.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgulara aykırı biçimde yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir
O halde, temyiz eden davalı … … Taş Tur San Dış Tic Ltd Şti’nin amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde … … Taşımacılık Tur. San. Dış Tic. Ltd. Şti.’ye iadesine, 20/12/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.