YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/195
KARAR NO : 2012/24489
KARAR TARİHİ : 25.12.2012
MAHKEMESİ :… Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
Dava, davacının davalı işyerinde 03.06.2001-09.05.2003 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece; davanın kabulü ile 03.06.2001-09.05.2003 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalılar tarafından davacı adına düzenlenmiş işe giriş bildirgesi ve Kurum’a bildirilmiş herhangi bir hizmetinin bulunmadığı, davalıların 61722.09 sicilli … ve … ünvanlı ev hizmetleri işyerinin ortakları olduğu anlaşılmaktadır.,
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı yasanın 79. maddesi bu tip hizmet tesbiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir. Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır. Çalışma olusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.
Somut olayda, dosyaya celp edilen 2001/1 ve 2. dönem bordro tanığı dinlenmiş,davacıyı tanımadığını beyan etmiştir.Davacı tanıkları ise davacı iddiasını doğrulamışlardır. Davalı … tarafından davacıya 2002 ve 2003 yıllarının bazı aylarında … hesabından para gönderildiği anlaşılmakla,davalı gönderilen bu paraların davacının eşi olan … …’ün kendilerine sağladığı temizlik hizmeti karşılığı olduğunu,…’nın banka hesabı olmadığından eşi olan davacı aracılığıyla hizmet bedelinin ödendiğini beyan etmiştir.
Ancak tespiti istenilen süreler yönünden dinlenen tanıkların beyanları yetersiz olup, işyerinin kapsam ve kapasitesi ile davacının iddia ettiği hizmetinin eşine yardım niteliğinde olup olmadığı da araştırılmadan eksik araştırma ile verilen karar usul ve yasaya aykırıdır.
Yapılacak …; işyerinin kapsam ve kapasitesi araştırılıp, hatta gerektiğinde keşif yapılarak durumun tespit olunması, davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlarına geçmiş bordro tanıkları ya da komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanların tanık olarak beyanlarına başvurulması,davacının iddia ettiği hizmetinin eşine yardım niteliğinde olup olmadığının da saptanmasından sonra karar verilmesinden ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan …’a iadesine 25/12/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.