YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/11813
KARAR NO : 2012/14625
KARAR TARİHİ : 17.09.2012
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 15/03/1996- 18/11/2002 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, kanuni gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacı, davalı işyerinde 15.03.1996 – 18.11.2002 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamında geçen ve Kuruma kayıt ve tescil edilmeyen çalışmalarının tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece; Davacının davalı işyerinde sigorta kapsamına girecek şekilde; 15/03/1996-30/06/1996 arası 105 gün günlük 260,691 TL, 01/07/1996-31/07/1996 arası 30 gün günlük 504,900 TL, 01/08/1996-31/12/1996 arası 150 gün günlük 567.000 TL, 01/01/1997-31/03/1997 arası 90 gün günlük 723,775 TL, 01/04/1997-30/06/1997 arası 90 gün günlük 854,165 TL, 01/07/1997-01/09/1997 arası 60 gün günlük 1.231,371 TL, 1997/3 döneminde 40 gün günlük 1.231.371 TL, 1998/1 döneminde 48 gün günlük 1.668.400 TL, 1998/2 döneminde 40 gün günlük 2.103,611 TL gün ve ücretle (tespit edilen sürelerdeki para birimi olan Türk Lirası üzerinden) sigortalı çalışmalarının tespitine, bu çalışmalarının diğer sigortalı hizmetlerine eklenmesine karar verilmiş, dairemizin 07.06.2007 Tarih ve 2006/11609 Esas, 2007/9299 karar sayılı bozma ilamı ile 01.09.1997 tarihinden sonraki dönemle ilgili kabulün doğru olduğu, ancak bu tarihten önceki dönemde fiili çalışma usulünce araştırılmadan sonuca gidildiği belirtilerek karar bozulmuştur.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının davalı fırın işyerinde önceleri ekmek yapım işinde, daha sonra da tezgahta çalıştığı, davalı işyeri tarafından düzenlenen işe giriş bildirgesi bulunmadığı, davalı işyerince davacının çalışmalarının 1997/3. dönemde 80 gün, 1998 yılında 272 gün, 1999 – 2000 – 2001 yıllarında 360’ar gün ve 2002 yılında 350 gün olarak 01.09.1997 tarihinden itibaren davalı Kurum’a bildirildiği, dönem bordrolarının dosya arasına alındığı, davalı işyerinin 01.02.1995 – 01.06.2004 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamında kaldığı, davacının 26.02.1997 tarihinde askere sevk edildiği, askerlik sırasında askere elverişli değildir raporu alması nedeniyle 09.04.1997 tarihinde terhis edildiği ve terhis mahiyetinde izin kullanmadığı anlaşılmaktadır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Somut olayda; 26.02.1997 tarihinde askere sevk edildiği, askerlik sırasında askere elverişli değildir raporu alması nedeniyle 09.04.1997 tarihinde terhis edildiği ve terhis mahiyetinde izin kullanmadığı anlaşılan davacının askerlikte geçirdiği sürelerin de kabulüne karar verilmesi isabetsiz olmuştur.
Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde davalı Kurum’un bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 17.09.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.