YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/23751
KARAR NO : 2013/24688
KARAR TARİHİ : 24.12.2013

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava, davacının 08/2004 – 06/2005 ve 08/2005 – 06/2006 döneminde 20 ay sigortalı olarak çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulü ile davacının davalı … Kulübünde 01.08.2004 – 01.06.2006 döneminde fiilen asgari ücret üzerinden çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile yanlış değerlendirme sonucu gidilmiştir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 1051413 sicil numaralı davalı … kulübünün 29.08.2005 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında alındığı, davalı işyerinden davacı adına 29.08.2005 tarihinde işe giriş bildirgesinin verildiği ve 29.08.2005 – 14.04.2006 tarihleri arasında çalışma bildirildiği, … 1. İş. Mahkemesinin 2008/344 E. – 2009/414 K. Sayılı Dosyası üzerinde görülen alacak davasında, davacının Ağustos 2004 – Haziran 2005 ve Ağustos 2005 – Haziran 2006 arasında 20 ay çalıştığı kabul edilerek hesaplama yapıldığı ve buna göre hüküm kurulduğu, kurulan hükmün Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği, … Federasyonunun 15.01.2008 tarihli yazısında; davacının 2004-2005 ve 2005-2006 sezonlarında, … Büyükşehir Belediyespor Kulübünde masör olarak görevlendirildiği ve sahaya çıkış kartı verildiğinin belirtildiği, 07.10.2004, 03.11.2004, 05.01.2005, 03.02.2005, 02.03.2005, 02.04.2005, 04.05.2005, 07.06.2005, 03.09.2005, 07.11.2005, 06.01.2006, 03.02.2006, 02.03.2006, 05.05.2006, 09.06.2006 tarihlerinde davalı kulüp tarafından davacının hesabına maaş adı altında para yatırıldığı anlaşılmıştır.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa’nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de,
davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay’ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.
Somut olayda, davalı işyerinin 29.05.2005 tarihinden itibaren 506 sayılı Kanun kapsamında olduğu, öncesinde kanun kapsamında olup olmadığı, kanun kapsamında ise hangi sicil numarası ile faaliyette olduğu tespit edilmeden, Kanun kapsamında değilse hangi tarihte kurulduğu ve hangi tarihten itibaren faaliyette olduğu araştırılmadan, sadece davacı tanıklarının beyanı ile yetinilerek eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiği görülmüştür.
Öte yandan; 6100 sayılı HMK.’nın 26. maddesi gereğince hâkim, kural olarak iki tarafın iddia ve savunmaları ile bağlı olup talepten fazlasına veya başka bir şey hüküm veremez.
Davacının, basketbol sezonunun Ağustos-Haziran arasında 10 ay olduğu, 08/2004 – 06/2006 döneminde 20 ay sigortalı olarak çalıştığının tespiti şeklindeki talebine rağmen Mahkemece talep aşılarak 01.08.2004 – 01.06.2006 arasında kesintisiz şekilde 22 aylık çalışmaya hükmedilmesi de hatalı olmuştur.
Yapılacak iş; ihtilaflı döneme ilişkin tüm dönem bordrolarını getirmek ve bu bordrolarda ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, ayrıca kulüp yöneticileri ile oyuncularından da yeterli sayıda kimsenin tanık olarak ifadesini almak, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu ve zabıta marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra sonucuna göre talebi de aşmadan karar vermekten ibarettir.
O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan …’ne iadesine, 24/12/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.