YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2017/33263
KARAR NO : 2017/10495
KARAR TARİHİ : 08.05.2017

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı … davalılar …, …, … Ltd. Şti. vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, … Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile …Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi gereğince şirket tarafından yapılan işlerin İşkolları Yönetmeliğinin 20 sıra numarasında yer alan “genel işler” işkolunda yer aldığının tespit edildiğini, şirkete bağlı işçilerin sağlık hizmetleri yaptığını, işçilerin işe alınması, denetimi ve gözetimi yetkisinin asıl işveren hastanede olduğunu, hastanelerin sağlık işkoluna girdiğini, bazı işlerin ihale ile başka şirketlere verilmiş olmasının yapılan işi ve işyerini değiştirmeyeceğini, ayrıca yardımcı işlerin asıl işin bağlı olduğu işkolunda yer alması nedeniyle ihale yolu ile şirkete bağlı olarak çalışan işçilerin ve işyerlerinin 17 sıra numaralı sağlık ve sosyal hizmetler işkolunda bulunması gerektiğini ve hastane ile ihaleyi alan şirketler arasında muvazaa bulunduğunu ileri sürerek 06.07.2014 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 2014/60 sayılı işkolu tespit kararında yer alan …Eğitim ve Araştırma Hastanesi işyerlerinde hizmet ihalesi ile yapılan işlerin sağlık ve sosyal hizmetler işkolunda bulunduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalılar, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı davacı vekili ile bir kısım davalı temyiz etmiştir.
Gerekçe:
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 4 ve 5. maddeleri kapsamında işkolu tespitine itiraza ilişkindir.
Türk toplu iş hukukundaki normatif düzenlemelerde işkolu kavramı önemli bir yer tutmaktadır. 6356 sayılı Kanun’un 3. maddesine göre, sendikalar kuruldukları işkolunda faaliyette bulunurlar. İşkolunun belirlenmesi konusunu düzenleyen 6356 sayılı Kanun’un 5. maddesine göre, işkolu tespiti … Güvenlik Bakanlığınca yapılacaktır. … Güvenlik Bakanlığınca yapılan tespit ile ilgili kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasını müteakip, bu tespite karşı ilgililer, onbeş gün içinde dava açabilir. Belirtilen süre hak düşürücüdür.
6356 sayılı Kanun’un 4. maddesinin birinci fıkrasına göre, işkolları, Kanuna ekli (1) sayılı cetvelde gösterilmiştir. Maddenin ikinci fıkrasına göre ise, bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işler de, asıl işin girdiği işkolundan sayılır. Yine aynı maddede, bir işkoluna giren işlerin neler olacağının, işçi ve işveren konfederasyonlarının görüşü alınarak ve uluslararası normlar göz önünde bulundurularak, yönetmelikle düzenleneceği belirtilmiştir.
İşkolu tespit davalarında, her işverenin işyerinin bağımsız işyeri olarak kabul edilip, o işyerinde yapılan işlerin niteliği itibarıyle işkolu tespiti gerekir. Alt işverenin işkolu tespiti asıl işverenin yaptığı işe göre belirlenmez. Alt işverenin işkolu tespitinin, asıl işverenden ayrı olarak yapılması gerektiği gibi, alt işverene ait işyerinde yapılan işlerin, asıl işverene ait işyerinde yapılan işlere yardımcı iş olarak değerlendirilmesi de doğru olmaz. 6356 sayılı Kanun’un 4/2. maddesinde öngörülen, bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işlerin de, asıl işin dâhil olduğu işkolundan sayılacağı kuralı, bir işyeri sınırları ve organizasyonu içerisinde yürütülen işler için önem taşır. Yoksa birbirinden ayrı işyerlerinde farklı işkoluna giren işler yapılıyorsa asıl iş yardımcı iş kavramı geçerli olmaz. Alt işveren işçileri ise, alt işverene ait bağımsız işyeri çalışanları olduklarından, bağlı bulundukları işkolunun, asıl işverenden ayrı olarak belirlenmesi gerekir.
Dosya içeriğinden, … Kamu Hastaneleri Kurumu ile … Tic. Ltd. Şti. arasında, Kütahya İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği ve bağlı sağlık tesislerinde teknik bakım ve onarım işlerinin 41 kişi ile icrası için hizmet alım sözleşmesi imzalanmıştır. … Güvenlik Bakanlığının 06.07.2014 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan kararıyla, davalı şirket tarafından …Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesi işyerinde yapılan işlerin “Genel işler” işkolunda yer aldığı tespit edilmiştir.
Mahkemece davanın reddine dair dair verilen ilk karar Dairemizce araştırmaya yönelik olarak bozulmuştur. Mahkemece bozma sonrasında yapılan araştırma doğrultusunda, alt işveren tarafından …Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yapılan işlerin niteliği niteliği itibariyle metal işkolunda yer aldığının tespitine karar verilmesi isabetlidir. Bununla birlikte, sadece …Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesindeki alt işveren işyerine dair hüküm kurulması gerekirken, Kütahya ili Kamu Hastaneleri Birliği ve bağlı tesislerde yürütülen işlere dair hüküm kurulması doğru olmamıştır. Diğer taraftan, dava konusu işyerinin alt işveren şirkete ait olması sebebiyle, … yönünden de, davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde verilen karar bu yönü itibariyle de isabetsizdir.
Belirtilen sebeplerle, 6356 sayılı Kanun’un 5. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda belirtilen nedenlerle;
1-Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Davanın KISMEN KABULÜ ile 06.07.2014 tarih ve 29052 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan …’nın 2014/61 sayılı işkolu tespit kararının, …Tic. Ltd. Şti. tarafından hizmet alım sözleşmesi ile … …Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesi işyerinde yürütülen işlerin İşkolları Yönetmeliğinin 20 sıra numaralı “Genel işler” işkoluna girdiğine ilişkin kısmının İPTALİNE,
3-…Tic. Ltd. Şti. tarafından hizmet alım sözleşmesi ile … …Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesi işyerinde yürütülen bakım, onarım ve tadilat işlerinin niteliği itibariyle İşkolları Yönetmeliği’nin 12 sıra numarasında yer alan “Metal” işkolunda yer aldığının TESPİTİNE, fazlaya dair istemin reddine,
4-… yönünden pasif husumet yokluğu sebebiyle davanın REDDİNE,
5-Yargılamada davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.980,00 TL vekâlet ücretinin davalılar Genel İş Sendikası, Belediye İş Sendikası, … Güvenlik Bakanlığ ve …Tic. Ltd. Şti.’nden alınarak davacıya verilmesine,
6-Yargılamada davalı … kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre 1.980,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı … Bakanlığına verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 4.949,50 TL yargılama giderinin davalılar Genel İş Sendikası, Belediye İş Sendikası, … Güvenlik Bakanlığ ve …Tic. Ltd. Şti.’nden alınarak davacıya verilmesine, davalıların yaptığı yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına,
8-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli olan 31,40 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 25,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 6,20 TL karar ve ilam harcının davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,
9-Yatırılan gider avanslarından varsa kullanılmayan bakiyelerinin ilgili tarafa iadesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 08.05.2017 tarihinde oybirliği ile kesin olarak karar verildi.