YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/4677
KARAR NO : 2012/6621
KARAR TARİHİ : 17.04.2012
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı … vdl. vekili Avukat … tarafından, davalı … Belediye Başkanlığı vdl. aleyhine 05/01/2001 gününde verilen dilekçe ile maddi ve manevi tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda; Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen 09/12/2010 günlü kararın Yargıtay’da duruşmalı olarak incelenmesi davalı …, duruşmasız olarak da …, … ve … vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 17/04/2012 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalı … vekili Avukat … ile karşı taraftan davacılar vekili Avukat … geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra tarafa duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.
1-Davalı … Belediye Başkanlığı’nın temyizi yönünden;
Dava, haksız eylem nedeniyle desteğin ölümünden kaynaklanan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Yerel Mahkemece, istemin kısmen kabulüne dair verilen karar, asıl davanın davalıları … Belediye Başkanlığı, …, …, … ile birleşen dosya davalısı … tarafından temyiz edilmiştir.
Davacılar asıl ve birleşen davada; davalı … Belediye Başkanlığı sorumluluk alanında, yüklenici davalı …’in diğer davalı …’e ait arsada ruhsat almadan inşaat çalışması başlattığını, davalı …’un ise kepçe operatörü olarak diğer davalı … yanında inşaatta ücretli işçi olarak çalıştığını, çalışma alanında bulunan telefon tellerinin çalışmaya engel olmaması için inşaat alanında bir yere özensiz olarak toplandığını, çalışma sırasında telefon tellerinin salınım yaparak desteğin ziyaret amacıyla bulunduğu bina girişindeki davalı …’ a ait elektrik tellerine temas etmesi sonucu yangın çıktığını ve sözü edilen yangında desteklerinin öldüğünü belirterek uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesini istemiştir.
Davalılar, haksız ve yersiz açılan davanın reddini savunmuştur.
Dosya içindeki bilgi ve belgelerden, davalı … Belediye Başkanlığı’na yöneltilen davanın, ruhsatsız yapılaşma nedeniyle denetim görevinin gereği gibi yapılmaması nedenine dayandırıldığı anlaşılmaktadır. İddia olunan zararın, ruhsatsız başlatılan ve sürdürülen inşaat çalışması sırasında yeterli güvenlik önlemi alınmayarak özensiz biçimde bir yere toplanan telefon tellerinin salınım yaparak elektrik tellerine teması sonucu çıkan yangından kaynaklandığı tartışmasızdır. Düzenli yapılaşmayı sağlamak, ruhsatsız yapılaşmayı engellemek, belediyelerin belediye kanunundan kaynaklanan görevleri arasında olup bu görevin hiç veya gereği gibi yerine getirilmemesi hizmet kusuru niteliğindedir.
Zararın, idari işlemden, idari işlemin uygulanmasından ya da idari eylemden kaynaklanması durumunda uyuşmazlığın çözümü idari yargının görev alanına girmekte olup idare’nin işlemi yada eylemi nedeni ile doğan zararlardan dolayı; İdari Yargılama Usulü Yasası’nın 2/1-b maddesi gereğince İdare’ye karşı, idari yargı yerinde tam yargı davası açılması gerekir. Görev sorunu, açıkça veya hiç ileri sürülmese de kendiliğinden dikkate alınır. Yerel mahkemece davalı … Belediye Başkanlığı’na yönelik davada yargı yolu bakımından görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esasının incelenmesi doğru görülmemiş, bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.
2-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalılar …, …, … ve birleşen dosya davalısı …’ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları ile reddedilmelidir.
3-Davalılar …, …, … ile birleşen dosya davalısı …’ın diğer temyiz itirazlarına gelince;
a-Davacılar asıl davada, yüklenici …, iş makinesi sahibi … ile kepçe operatörü …’u ve … Belediye Başkanlığı’nı dava ederek oluşan zararın tahsilini istemiş ancak ödetilecek zarar tutarına faiz yürütülmesi talebinde bulunmamıştır. Yerel Mahkemece, asıl dava yönünden talep olmadığı halde zarar tutarına faiz yürütülmüş olması doğru değildir. Bu nedenle kararın bozulması gerekmiştir.
b-Davalı … Belediye Başkanlığı’nın somut olay nedeniyle oluşan zarardan müşterek müteselsil sorumluluğu bulunmaktadır. Müteselsil sorumluların farklı yargı yerinde yargılanması durumunda aynı olay nedeniyle oluşan zararın mükerrer tahsili ihtimali olabilecektir. Eldeki davada … Belediye Başkanlığı’na yöneltilen davanın idari yargı yerinde görüleceği gözetildiğinde, zarar tutarının mükerrer tahsiline imkan vermemek bakımından verilecek kararda “tahsilde tekerrür olmamak” kaydının düşülmesinde hukuki yarar bulunmaktadır. Bu hususun gözetilmemiş olması da bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (3/a) nolu bentte açıklanan nedenle davalılar …, … ve … yararına, (3/b) nolu bentte açıklanan nedenle davalılar …, …, … ile birleşen dosya davalısı … yararına, davalı … Belediye Başkanlığı’nın temyizi yönünden (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle yargı yolu bakımından BOZULMASINA, davalılar …, …, … ve birleşen dava davalısı …’ın öteki temyiz itirazlarının reddine, bozma nedenine göre davalı … Belediye Başkanlığı’nın diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, ve temyiz eden davalılardan … Belediye Başkanlığı yararına takdir olunan 900,00 TL duruşma avukatlık ücretinin davacılara yükletilmesine ve davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 17/04/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.