YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/2569
KARAR NO : 2021/10129
KARAR TARİHİ : 09.12.2021

MAHKEMESİ : Van 4. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili ile davalılar vekilleri tarafından talep edilmiş, davalı … Bankası A.Ş. vekilince de duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen 02/11/2021 Salı günü davacı vekili Av. … vs. geldi davalılar adlarına gelen olmadı. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan davacı vekili dinlendikten sonra vaktin darlığından dolayı işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
6100 sayılı HMK madde 334 de “(1) Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimseler, iddia ve savunmalarında, geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilirler. (2) Kamuya yararlı dernek ve vakıflar, iddia ve savunmalarında haklı göründükleri ve mali açıdan zor duruma düşmeden gerekli giderleri kısmen veya tamamen ödeyemeyecek durumda oldukları takdirde adli yardımdan yararlanabilirler. (3) Yabancıların adli yardımdan yararlanabilmeleri ayrıca karşılıklılık şartına bağlıdır.” hükmü getirilmiştir. Aynı Kanun madde 336 da ise “(2) Talepte bulunan kişi, iddiasının özeti ile birlikte, iddiasını dayandıracağı delilleri ve yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri mahkemeye sunmak zorundadır. (3) Kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talebi bölge adliye mahkemesine veya Yargıtaya yapılır. (4) Adli yardım talebine ilişkin evrak, her türlü harç ve vergiden muaftır.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davalı …’ın yukarıda belirtilen kanun hükmünün öngördüğü şartları taşıdığı anlaşıldığından, adli yardım talebinin kabulüne karar verilerek işin esasının incelenmesine geçildi.
Davacı vekili; davalılardan …’ın davacı … Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü’ne bağlı Van 17. Bölge Müdürlüğünde bütçe bilanço şefi olarak 2010 yılı Ekim ayında göreve başladığı, kurum idari ve mali işler müdürlüğü emrinde kurum adına hesap
açmak ödeme talimatlarına imza atmak ve bölge müdürlüğüne ait hesaplar arasında virman yapmakla görevlendirildiğini, amirlerinin imzalarını taklit ederek düzenlediği sahte ödeme talimatlarıyla hak sahipleri olan taşınmaz malikleri adına yatırılan paraları çektiğinin kurum müfettişlerince yapılan detaylı inceleme ile tespit edildiği, …’ın, 2011-2015 yılları arasında Van Asliye Hukuk mahkemelerince kamulaştırma dosyalarda blokeli yatırılmasına karar verilen 1.913.068,37 TL’lik toplam tutan … Bankası A.Ş. nin … Merkez ve … şubelerinden düzenledigi sahte ödeme talimatlarıyla iş avansı adı altında elden çekerek zimmetine geçirdiği, diğer davalı bankanın ise 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu ile 5411 sayılı Bankacılık Kanunundaki basiretli tüzel kişi tacirin “objek özen yükümlülüğüne” aykırı davranarak, hesap sahibi tüzel kişi tacir adına hareket eden ve işlem yapan tüzel kişi tacirin temsilcisine yani …’a, para çekme yetkisi olmaması rağmen usulsüz ödeme yaptığı ve müvekkil … zararına sebep olduğu için … Bankası A.Ş Genel Müdürlüğünden müteselsilen ve müştereken 1.913.068,37 TL alacağın her bir kısmının hesaptan çekildiği tarihten itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faiz olan “avans faiziyle” davacı müvekkil … Genel Müdürlüğüne ödenmesine ve tüm yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı … Bankası A.Ş. vekili; dava konusu zararla müvekkil banka arasında illiyet bağı bulunmadığını, davaya konu alacağın …’ın zimmetine para geçirmesi nedeniyle meydana geldiğini, banka işlemlerinin tamamının kurumun üst düzey yetkilileri tarafından imzalanan talimatlar ile gerçekleştirildiğini, kamulaştırma veya istimlak hesaplarının blokeli olarak tutulmasına ilişkin … tarafından müvekkil bankaya yazılan herhangi bir talimatın bulunmadığını, …’a uzun yıllar boyunca ödeme yapılmasına rağmen … hiçbir olumsuz dönüş olmadığı, bu durumun … yapılan ödemelere icazet verdiğini gösterdiği, bankanın kusur ve ihmalinin bulunmadığı, bu nedenle; davanın husumet ve esas yönünden reddine karar verilmesini savunmuştur.
Davalı … vekili; davanın zamanaşımına uğradığını, dava dilekçesinde dava değeri ve davacı kurum zararı 1.913.068,37 TL olarak belirtildiği ve bahse konu tutar kendisinden talep edildiyse de aleyhine yürütülen maddi ve hukuki sorumluluğu kabul etmediğini, Van Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/889 Soruşturma numaralı dosyası ile konu hakkında soruşturmanın devam ettiğini, bu nedenle soruşturma dosyasının sonucunun beklenmesini ve davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
İlk derece mahkemesince; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı taraflar vekillerince istinafa başvurulması üzerine bölge adliye mahkemesince ilk derece mahkemesi kaldırılarak, hesaplanan tazminattan hakkaniyet indirimi yapılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; kararın taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve HMK 355. maddesindeki kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde inceleme yapılıp karar verilmiş ve verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş olmasına göre yerinde olmayan bütün temyiz itirazları reddedilmelidir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, taraflar vekillerinin temyiz isteminin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK’nın 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA, HMK’nın 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının
ilk derece Mahkemesine, dairemiz karar örneğinin ise Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 3.815,00 TL vekalet ücretinin davalı … Bankası A.Ş.’den alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine ve aşağıda dökümü yazılı 32.640,45 TL fazla alınan temyiz harcının temyiz eden davacıya geri verilmesine, adli yardım talebi Dairemizce kabul edilmiş ise de HMK 339.maddesi gereğince temyizde haksız çıktığından 114.344,00 TL harcın davalılar … Bankası A.Ş. ve …’a tahsili ile hazineye irat kaydına 09/12/2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.