YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/21724
KARAR NO : 2023/1009
KARAR TARİHİ : 25.01.2023
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/572 D.İş, 2021/572 K.
SAYISI : İHK-2021/21310
HÜKÜM/KARAR : Davalının İtirazının Reddine, Davacı İtirazının Kısmen Kabulüne
SAYISI : K-2021/57163
Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.
Karara taraf vekillerince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazlarının reddine, davacının itirazlarının kısmen kabulüne karar verilmiştir.
… kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; 20.07.2019 tarihinde davalı … nezdinde … poliçesi ile sigortalı olan aracın virajdan geçişi sırasında karşı yönden gelen davacının yolcusu olduğu motosiklet ile çarpışmasına bağlı gerçekleşen trafik kazasında müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını iddia ederek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 5.100,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, talebini ıslah ile toplam 47.596,53 TL’ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; başvurucunun gerekli evraklarla başvuruda bulunmadığını, maluliyete ilişkin raporun usule uygun bir rapor olmadığını, kazaya ilişkin kusur tespiti yapılması gerektiğini, tazminatın genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinin teminat dışı olduğunu, hesaplanan vekalet ücretinin beşte biri oranında hüküm kurulması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. … KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; başvurucunun geçirmiş olduğu trafik kazası nedeni ile malul kaldığı, davalı … şirketinin kazaya karışan aracın … poliçesi uyarınca işletene düşen hukuki sorumluluğu üstlenmesi nedeni ile sorumluluğunun bulunduğu gerekçesi ile başvuru sahibinin talebinin kabulü ile 47.596,53 TL’nin 15.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile davacı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.
B. İtiraz Sebepleri
Davacı vekili; TRH 2010 Yaşam Tablosu ve 1,8 teknik faiz kullanılmak suretiyle hesaplama yapılmasının ve beşte bir oranında vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu iddia ederek karara itiraz etmiştir.
Davalı vekili; maluliyet raporunun hatalı olduğunu ve hükme esas alınamayacağını, kusur oranlarının hatalı tespit edildiğini, müterafik kusurun varlığının araştırılması gerektiğini, aktüer raporunun açık ve denetlenebilir olmadığını, geçici işgöremezlikten sorumluluklarının bulunmadığını, başvuru sahibi lehine 1/5 vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini savunarak kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; uyuşmazlığa konu kaza tarihine göre maluliyet raporunda esas alınan yönetmelikte hata olmadığı, kusura ilişkin düzenlenen ek rapor da dikkate alınarak kusura ilişkin itirazların reddine karar verildiği, dosya içerisinden başvurucunun müterafik kusurlu olduğuna dair delil olmaması nedeni ile müterafik kusur itirazlarının reddine karar verildiği, dosyada bulunan aktüer raporunun denetime elverişli, karar vermeye uygun olduğu, geçici iş göremezlik tazminatının poliçe kapsamında olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin itirazlarının reddine karar verildiğini; başvurucunun itirazları yönünden ise, Yargıtay kararları uyarınca TRH 2010 Yaşam Tablosu ile 1.8 teknik faiz kullanılarak yapılan hesaplamaya itibar edilmesinde hata olmadığı, vekalet ücreti bakımından ise yönetmelikle kanun hükmü değiştirilemeyeceğinden tam vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinden başvuru sahibi vekilinin itirazlarının kısmen kabulü ile (5) karar başlıklı 3 numaralı bentte yer alan 1.397,51 TL ibaresinin hüküm fıkrasından çıkartılarak yerine 6.987,55 TL ibaresi eklenmek sureti ile kararın düzeltilmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek … kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davalı … tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (…) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85, 86, 88, 89, 90 ve 111 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.
3.Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.
Öte yandan Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (…) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, … Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve iş gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerekir.
Somut olayda; davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve … ve … tarafından da karara esas kabul edilen aktüer raporunda; TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak tazminat hesabı yapıldığı; hakem heyetlerince de bu hesaba göre karar verildiği anlaşılmaktadır. Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılması yerinde olmakla birlikte %1,8 teknik faiz ve işleyecek devre bakımından “devre başı ödemeli belirli süreli rant” yöntemi kullanılması doğru olmamıştır.
Açıklanan nedenlerle; davacı için, TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından progresif rant formülü kullanılmak suretiyle tazminatın belirlenmesi için bilirkişiden ek rapor alınıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirmeyle yazılı biçimde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2- Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan … kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacıya iadesine,
Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,
25.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.