YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/26997
KARAR NO : 2023/5187
KARAR TARİHİ : 10.04.2023
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/775 Değişik İş – 2021/776 Karar
SAYISI : İHK-2021/32729
HÜKÜM/KARAR : Başvurunun kabulüne-Davalının itirazının reddine
SAYISI : K-2021/89139
Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalı itirazının reddine karar verilmiştir.
… kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 18.08.2016 tarihinde davacı yolcunun bulunduğu motosiklet ile başka bir aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, bulunduğu motosikletin zorunlu mali mesuliyet sigortası bulunmadığından Güvence Hesabına başvuru yapıldığını ancak yapılan ödemenin zararı karşılamadığını, bakiye zararın karşılanması için sigorta şirketine başvurulduğunu ancak olumlu yanıt verilmediğini iddia ederek açtığı belirsiz alacak davasında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 4.900,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının davalı kuruma başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 11.06.2021 tarihinde geçici iş göremezlik tazminatı talebini 5.020,01 TL’ye, sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 74.149,46 TL’ ye artırmıştır.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; yapılan ödeme ile başvurucunun tüm tazminat alacakları ödendiğinden başkaca bir hakkı kalmadığını, ödemeye esas hesabın uzman aktüere yaptırıldığını, eksik ödeme söz konusu olmadığını, başvurucunun kazaya ilişkin şikayet hakkını kullanmadığını, geçici iş göremezlik tazminatından Güvence Hesabının sorumluluğu bulunmadığını, kusur oranının bilirkişilerce belirlenmesi gerektiğini, ödeme tarihindeki verilere göre hesap yapılması gerektiğini, bu şekilde hesaplama yapıldığında yapılan ödemenin yeterli olduğunun görüleceğini, yapılan ödemenin güncellenerek düşülmesi gerektiğini, Güvence Hesabının sorumluluğunun teminat limiti ve kusur oranı ile sorumlu olduğunu, SGK’ nın kaza nedeniyle yaptığı bir ödeme var ise tazminat hesabından düşülmesi gerektiğini, müvekkili kurumun temerrüde düşmediğini, hesaplamanın TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, başvuran lehine takdir edilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ ne göre belirlenen rakamın 1/5 olması gerektiğini savunarak talebin reddini istemiştir.
III. … KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyada mevcut iddialar, savunmalar, beyanlar, deliller ve alınan bilirkişi raporlarının usul ve yasaya uygun olması, geçici iş göremezlik tazminatının poliçe kapsamında bulunması, davacının bakiye tazminat talep hakkı bulunduğunun anlaşılması karşısında başvurunun kabulüne, 5.120,01 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 79.049,46 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 84.169,46 TL tazminatın 31.07.2019 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.
B. İtiraz Sebepleri
Davalı vekili itiraz dilekçesinde; müvekkili şirketin 31.07.2019 tarihinde 81.799,00 TL ödeme yaptığını, tüm zararın giderildiğini, hesaplamanın uzman aktüere yaptırıldığını, doğruluğunun şüphesiz olduğunu, başvurunun reddi gerektiğini, başvuranın ceza dosyasında şikâyette bulunmadığını, şikâyet hakkından vazgeçmesinden ötürü tazminat haklarından da vazgeçtiğinin kabulu gerektiğini, bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, TRH- 2010 Yaşam Tablosu ve 1,8 teknik faiz yerine hatalı olarak progressif rant sisteminin uygulandığını, kişinin askerlik süresinin hesaba katılmadığını, geçişi iş göremezlik tazminatından müvekkili şirketin sorumlu olmayacağını, dolaylı zarar kalemlerinden olduğunu, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, temerrüt tarihine itiraz ettiğini, müvekkili şirketin temerrüdünün bulunmadığını, plakası belirlenemeyen aracın varlığının somut delillerle ispat edilemediğini, aksi halde dahi tahkim başvuru tarihinden itibaren faiz işletilebileceğini, maluliyetin trafik kazasından kaynaklı olduğunun dosya içeriğinden anlaşıldığını, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının tespiti ve mahsubu gerektiğini, öncelikle müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin yeterli olup olmadığının ödeme tarihine göre hesap edilmesini, yeterli olmaması kanaati halinde rapor tarihindeki verilere göre bakiye tazminatın belirlenmesi gerektiğini, herhâlde muvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin güncel halinin hesaplanarak mahsubunun gerektiğini, başvuru sahibi lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek karara itiraz etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “…hesap bilirkişi raporunun detaylı, gerekçeli, denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, davalı tarafın, hükmedilen geçici iş görmezlik tazminatının poliçe teminatı kapsamı dışında olduğu yönündeki itirazının yerinde olmadığı, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiği itirazının kazanın meydana geldiği taşımanın kimin menfaatine olarak yapıldığı, amacının ne olduğu, taşıma karşılığında maddi veya manevi bir menfaatin bulunup bulunmadığı hususlarında dosya kapsamında somut delil bulunmadığı, davalı sigorta kurumu tarafından, başvuru sahibi … için 31.07.2019 tarihinde kısmi ödeme yapıldığı bu tarihten itibaren yasal faliz işletilmiş olmasında hukuka aykırı bir yön görülmediği, başvuru sahibi lehine tam vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğinden davalı vekilinin 1/5 oranında vekalet ücreti hesaplanmasına yonelik itirazının da yerinde olmadığı” gerekçeleriyle davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; başvurucuya aktüere yaptırılan hesaplamaya göre ödeme yapıldığını, 31.07.2019 tarihinde yapılan 81.799,00 TL ödeme ile müvekkili kurumun sorumluluğu kalmadığını, yapılan hesap ile ödenen rakam arasında açık nispetsizlik bulunmadığından ödeme nedeniyle talebin reddi gerektiğini, ödeme tarihi verileri ile hesaplama yapıldığında yapılan ödemenin yeterli olduğunun görüleceğini, başvurucunun soruşturma evresinde şikayetçi olmadığını, prograsif rant ile hesaplamanın hatalı olduğunu, TRH-2010 ve %1,8 teknik faiz ile hesap yapılması gerektiğini, hükme esas alınan raporda davacının askerde gelir elde etmeyeceğinin değerlendirilmediğini, geçici iş göremezlik tazminatının müvekkili Güvence Hesabından istenemeyeceğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davalı kurumun temerrüde düşürülmediğini, SGK’ ca ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılmadığını, güncellenerek ödemenin düşülmesi gerektiğini, teminat limiti ve kusur ile sınırlı biçimde zarardan sorumlu olduklarını, davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukalıt Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen rakamın başte biri olması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davacı yolcunun bulunduğu motosikletin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası bulunmadığından davalı … Hesabından trafik kazası sonucu oluşan maluliyet nedeniyle geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 51, 52 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85, 89, 90, 91 ve 111 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.
3. Değerlendirme
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; hesaplamanın usul yasa ve yerleşik içtihatlara uygun yapılmasına, yapılan ve ödeme tarihi itibariyle yetersiz olan ödemenin güncellenerek hesaplanan tazminattan düşülmesine, geçici iş göremezlik tazminatının poliçe kapsamında olmasına, cevap dilekçesinde hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğine ilişkin bir talep olmamasına, müterafik kusur nedeniyle indirim yapılmamasında yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, kazanın iş kazası olmaması nedeniyle Sosyal Güvenlik Kurumundan gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılmasına gerek bulunmamasına, faiz başlangıcının kısmi ödeme tarihi olarak belirlenmesinde yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak;
5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30/17 nci maddesinde “Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir.” hükmü yer almaktadır.
Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü fıkrasında (19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 6 ncı maddesi ile eklenen) “Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir.” düzenlemesi mevcuttur.
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17/2 nci maddesi ise “Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir. Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez.” şeklinde düzenlenmiştir.
Bu durumda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT’nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5’i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi doğru değildir.
Ne var ki, bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca … kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR
1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE
2.Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile … kararının hüküm fıkrasının 3 numaralı bendinde yer alan “11.742,03 TL” ibaresinin çıkartılarak yerine “4.080,00 TL” ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalıya iadesine,
Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine
10.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.