YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/9787
KARAR NO : 2022/17355
KARAR TARİHİ : 20.12.2022

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : Tirebolu Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla)

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda kararda yazılı nedenlerden dolayı, davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacılar vekili ve davalı … San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince verilen taraf vekillerinin istinaf taleplerinin esastan reddine dair karar süresi içinde aynı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Davacılar vekili 06.04.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında,davalıya sigortalı aracın destekleri muris …’a çarparak ölümüne sebep olduğunu, davacıların murisin desteğinden yoksun kaldıklarını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1.000,00’er TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 40.000,00’er TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmişlerdir.Yargılama sırasında davacı … için 183.969,86 TL, davacı … için 15.403,00 TL, davacı … için 31.199,44 TL ve davacı … için 70.885,70 TL olmak üzere davayı ıslah etmiştir.
Davalılar davanın reddini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesince; davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davacı … için 183.969,86 TL, davacı … için 15.403,00 TL, davacı … için 31.199,44 TL ve davacı … için 70.885,70 TL olmak üzere toplam 301.458,00 TL maddi tazminatın davalılar … ve …. San. ve Tic. Ltd. Şti. için kaza tarihi olan 06.04.2015 tarihinden itibaren, diğer davalı …için ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı … şirketi için poliçe limitini geçmemek koşulu ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı tarafın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile davacı … için 20.000,00 TL, davacı … için 10.000,00 TL, davacı … için 10.000,00 TL, davacı … için 10.000,00 TL olmak üzere toplam 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 06.04.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar … ve
…. San. ve Tic. Ltd. Şti’den müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karara karşı davacılar ve davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Bölge Adliye Mahkemesince davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı HMK’nun 353(1) a-6. maddesi gereğince Tirebolu Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 05.04.2017 tarih 2015/190 e.-2017/96 k.sayılı hükmünün kaldırılmasına, dosyanın, gerekçede belirtilen eksikliklerin yerine getirilmesi ve kararın taraflara tebliği için kararı veren Tirebolu Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bu kez davanın kısmen kabul kısmen reddine, davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile davacı … için 183.969,86 TL, davacı … için 15.403,00 TL, davacı … için 31.199,44 TL ve davacı … için 70.885,70 TL olmak üzere toplam 301.458,00 TL maddi tazminatın davalılar … ve …. San. ve Tic. Ltd. Şti için kaza tarihi olan 06.04.2015 tarihinden itibaren diğer davalı …. için ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı … şirketi için poliçe limitini geçmemek koşulu ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı tarafın manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile davacı … için 20.000,00 TL, davacı … için 10.000,00 TL, davacı … için 10.000,00 TL, davacı … için 10.000,00 TL olmak üzere toplam 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 06.04.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar … ve …. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine davalı … vekilinin zamanaşımı talebinin reddine karar verilmiş, karar yine davacılar ve davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istinaf edilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince taraf vekillerinin istinaf başvurusu esastan reddedilmiş karar aynı taraf vekilleri tarafından bu kez temyiz edilmiştir.
1-Davacılardan … ve … ile davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin davacılara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;
İhtiyari dava arkadaşı olan davacılar bakımından temyiz sınırı taraflar bakımından her bir davacı yönünden ayrı ayrı belirlenecektir.
6100 Sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu’nun 362/1.a maddesinde öngörülen kesinlik sınırı, 6763 Sayılı Kanun’un 44. maddesiyle HMK’ya eklenen EK-Madde 1’de öngörülen yeniden değerleme oranı da dikkate alındığında 2020 yılı için 72.070,00 TL’dir. Kesin olan kararların temyizinin istenilmesi halinde Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi tarafından bu konuda temyiz dilekçesinin reddine karar verilebileceği gibi, verilmemiş olması halinde Yargıtayca da temyiz isteminin reddine karar verilebilecektir.
Adı geçen davacılar bakımından ayrı ayrı reddedilen manevi tazminat miktarları ve temyiz eden davalı tarafından temyize konu edilen manevi tazminat miktarları, yukarıda belirtilen temyiz kesinlik sınırının altında kalmaktadır. O halde Bölge Adliye Mahkemesi kararının temyiz kabiliyeti olmayıp her iki tarafın da temyiz dilekçesinin HMK’nın 362/1-a maddesi gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Davacılardan … ve … ile davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin bu davacılara yönelik temyiz isteminin incelenmesinde;
a-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve HMK 355. maddesindeki kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde inceleme yapılıp karar verilmiş olmasına ve manevi tazminatın takdirinde T.B.K.nun 56.maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nesafet kuralları çerçevesinde hüküm kurulmuş olmasına göre davacılar … ve … vekilinin tüm, davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin İlk Derece Mahkemesinin ilk kararını hesap yönünden sadece bu davalının istinafa götürdüğü ,davacının bu sebebten istinaf itirazının olmadığı gözetildiğinde, ilk alınan rapor tarihindeki verilere göre yapılan hesabın davalı lehine usulü kazanılmış hak oluşturmasına göre verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş olduğundan davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
b-Davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin davacılardan … ve …’e yönelik diğer temyiz itirazlarının incelenemesinde;
Dava, trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Destekten yoksun kalma zararının hesabında, destekten yoksun kalanlara müteveffanın sağlığında sağlamış olduğu/olacağı yardımın miktarı doğru şekilde belirlenmelidir.
Dairemizce kabul görmüş pay esasına göre; çocuksuz durumda destek, desteğin gelirini eşi ile ortak paylaşacağı varsayımına dayalı olarak, gelirden desteğin %50 ve eşin %50 pay alacağı kabul edilmektedir. Çocukların eş ile birlikte destek payı alacağı durumda ise destek gelirden eşi ile birlikte 2’şer pay alırken çocuklara birer pay verileceği, yine eş, çocuklar ile ana babanın pay alacağı durumlarda desteğe 2 pay, eşe 2 pay, çocukların her birine 1’er pay, ana ve babaya 1’er pay ayrılarak böylece gelirin tamamının dağıtılacağı esasına dayalıdır. Çocukların sayısı arttıkça hem desteğe ayrılan pay, hem de eş ve çocuklar ile ana ve babaya ayrılacak paylar düşecektir. Çocukların destekten çıkması ile birlikte destekten çıkan çocuğun payları destek, eş ve diğer çocuklara dağıtılacak, anne ve babaya verilmeyecektir. Böylece geriye kalan eş ve çocukların payları ile desteğin payı artacaktır. Bu pay esası Türk aile sistemine çok uygun düşmektedir. Çünkü Türk aile sisteminde desteğin geliri aile bireyleri tarafından birlikte paylaşılmakta, aile bireyleri arttıkça gelirden alınacak pay düşmekte, aile bireyi azaldıkça da gelirden alınacak pay yükselecektir. Ana ve babadan birinin destekten çıkması ile payı diğerine aktarılacak, ana ve baba ile çocukların tamamının destekten çıkması durumunda ise yine çocuksuz eş gibi desteğe 2 pay, eşe 2 pay esasına göre %50 pay desteğe, %50 pay eşe verilerek varsayımsal olarak gelir paylaştırılarak tazminat bu ilkelere göre hesaplanmalıdır.
Somut olayda, murisin vefat ettiği tarihte anne ve babasının hayatta oldukları nüfus aile kaydı ile sabittir. Hükme esas alınan aktüer raporda, dava dışı anne ve babaya pay ayrılmadığı anlaşılmıştır. Dairemizin yukarıda belirtilen pay esasına göre desteğin anne ve babasına pay ayrılması ve tazminat hesabında gözönüne alınması gerekir.
Bu durumda mahkemece Dairemiz’in yerleşik uygulamaları ile belirlenen ve yukarıda ifade olunan destek payları esas alınmak suretiyle, tazminat miktarının belirlenmesi için bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılardan … ve … ile davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz dilekçesinin HMK 362/1-a maddesi gereğince REDDİNE, (2-a) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılardan … ve … vekilinin tüm, davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, (2-b) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK 373/1. maddesi gereğince KALDIRILMASINA ve İlk Derece Mahkemesi kararının HMK 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine ve Daire karar örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine ve aşağıda dökümü yazılı 80,70 TL kalan onama harcının temyiz eden davacılar … Yılmaz ve …’dan alınmasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı …. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye geri verilmesine 20.12.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.