YARGITAY KARARI
DAİRE : 6. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2012/19147
KARAR NO : 2013/11721
KARAR TARİHİ : 09.07.2013
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Alacak
Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı alacak davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Dava kira, telefon bedeli, demirbaş eşya bedeli ve intifa hakkının tapudan terkini nedeniyle ödemiş olduğu tazminatın rücuan tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya kapsamına toplanan delillere, delillerin mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde isabetsizlik bulunmamasına göre davalının aşağıdaki bendi kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Davalının intifa hakkının tapudan terkini nedeniyle ödemiş olduğu bedelin tahsiline ilişkin temyiz itirazlarına gelince.
Davacı vekili dava dilekçesinde davalı şirket ile dava dışı … Petrol A.Ş.arasında 03.11.1998 tarihinde yapılan bayilik ve yine 01.07.1999 tarihli ariyet sözleşmesinin davalının satışları tatmin edici seviyeye çıkarmaması, belirlenen ve zorunlu tutulan asgari tutarın altında alımlar ve satışlar yapılması, istasyonun görüntüsünü şirket imajını olumsuz yönde etkileyecek hale getirmemesi, 30.05.2002 tarihli ihtarname ile feshedildiğini, bu fesihten sonra … Petrol A.Ş. ile yapılan tüm görüşmelere rağmen kira sözleşmesinden önce 1994 yılında tapuya konulan … A.Ş. lehine mevcut intifa hakkının kaldırılamadığını, uzun uğraşlar sonunda nihayet davalı şirketin … A.Ş’ye vermiş olduğu zararın tazmini karşılığı olmak üzere intifa feragat bedeli olarak müvekkillerin davalı şirket adına 15.000 USD tazminat anlamında bedel ödemek zorunda kaldıklarını belirterek bu bedelin rucuan tahsilini istemiştir. Davalı davanın reddini savunmuştur.
Davada dayanılan ve hükme esas alınan 27.01.1998 başlangıç tarihli ve beş yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davacılar tarafından dava dışı … Petrol A.Ş. lehine tapuda 10.11.1994 tarihinde 10.000.000 TL bedelle 15 yıl süreli intifa hakkı tesis edilmiştir. Davalı şirket ile dava dışı … Petrol AŞ arasında imzalanan 03.11.1998 tarihinde yapılan bayilik ve yine 01.07.1999 tarihli ariyet sözleşmesinin davalının satışları tatmin edici seviyeye çıkarmaması, belirlenen ve zorunlu tutulan asgari tutarın altında alımlar ve satışlar yapılması, istasyonun görüntüsünü şirket imajını olumsuz yönde etkileyecek hale getirmesi nedeniyle, 28.05.2002 tarihli ihtarname ile tek taraflı olarak feshedilmiştir. Davacılar ile dava dışı … Petrol A.Ş. arası yapılan anlaşmaya göre davacılar tarafından intifa hakkının feragat ve terkini karşılığı olarak
15.000 USD bedel ödenmiştir. Tapudan intifa hakkı 30.09.2002 tarihinde tapudan terkin edilmiştir. Dava dışı şirkete intifa hakkı 10.11.1994 tarihinde tesis edilmiş, davacılar ile davalı şirket arasında kira sözleşmesi bundan yaklaşık dört yıl sonra 27.01.1998 tarihine imzalanmıştır. Kira sözleşmesinde tapuda tesis edilen intifa hakkı ile ilgili her hangi bir koşul bulunmamaktadır. İntifa hakkı 15 yıllığına tesis edilmiş ve sürenin bitimine yaklaşık yedi yıl süre varken tapudan terkin edilmiştir. Bu durumda ödenen 15.000 USD bedelin kalan süre karşılığı ödendiğinin kabulü gerekir. Tapuda intifa hakkının tesisi ile terkini davalı şirketin iradesi dışında gerçekleştiğinden bundan doğacak tazminatlardan davalının sorumlu tutulmaması gerekir. Mahkemece intifa hakkının süresinden önce tapudan terkini karşılığı ödenen alacak yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi doğru değildir.
Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.
SONUÇ:Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile 6100 sayılı HMK.ya 6217 Sayılı Kanunla eklenen geçici 3.madde hükmü gözetilerek HUMK.nın 428.maddesi uyarınca hükmün BOZULMASINA, istek halinde peşin alınan temyiz harcının temyiz edene iadesine, 09/07/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.