YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2014/16185
KARAR NO : 2014/19598
KARAR TARİHİ : 28.10.2014

Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava Türü : İşe İade

Taraflar arasındaki işe iade davasının yapılan yargılaması sonunda; hüküm davalılar vekillerince süresi içinde temyiz edilmiş, davalı … Malz. San. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından duruşma istenmiş ise de; işin mahiyeti itibariyle duruşma isteminin reddine, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği görüşüldü:
Davacı vekili, iş sözleşmesinin sendika üyeliği nedeniyle ve sendikal nedenlerle geçerli neden olmaksızın feshedildiğini belirterek feshin geçersizliğinin tespitine, işe iadesine, işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücreti ve diğer haklara karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı …Ş. vekili, işyerinde toplam 4 adet alt işveren bulunduğunu, alt işverenler ile akdedilmiş bulunan sözleşmelerin iş bu davalardan aylar önce olduğunu, bu sözleşmelerin tamamen ekonomik amaçlarla akdedilmiş olup hiçbir şekilde sendikal mülahazalarla ilgisi bulunmadığını, alt işverenden alınan bilgiye göre tamamen işini gereği gibi yapmaması ve sözleşme süresinin bitimi nedeniyle işinden çıkarıldığı bilgisinin edinildiğini, davacının iş akdinin gerekli verimin alınamaması ve uyumsuzluğu nedeniyle feshedildiğini, davalı … vekili ise, iş sözleşmesinin belirli süreli olduğunu, iş sözleşmesinin diğer davalı …Ş.’indeki istihdam azlığı sebebi ile ve verimliliğin düşmesinden dolayı belirli süreli iş sözleşmesinin sonlandırıldığını, diğer davalı ile yapılan sözleşmenin muvazaalı olmadığını, işten çıkmanın sendika üyesi olması iddiasının da doğru olmadığını savunmuşlardır.

Mahkemece, davalı işveren tarafından yapılan fesih işleminin geçerli nedene dayanmadığı ve sendikal nedenlerle fesih yapıldığı belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.
Öncelikle mahkemece, gerekçeli karar başlığında aleyhine dava açılmamış bulunan … A.Ş. adı altında 3.bir davalı gösterilmesi, dosya içeriği incelendiğinde davanın …Tic A.Ş.’ya ve muvazaalı alt işveren … Ltd. Şti.’ye yöneltilmesi, işyeri kayıtlarında işverenin ….San. A.Ş.’nin olması karşısında ve bu yönde bir çekişme de olmadığı görülmekle bu yanlışlık maddi hata olarak değerlendirilmiş ve her zaman bu hatanın mahkemece düzeltilebileceği sonucuna varılmıştır.
Aynı gün temyiz incelemesi yapılan davalı … AŞ. ile muvazaalı alt işveren ilişkisi bulunan bir başka taşeron aleyhine benzer tarihlerde yapılan aynı nedenli fesihler ile ilgili olarak ilgili sendika yazıları ile dosyadaki tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davalı işyerinde halen yetki prosedürünün devam ettiği, uygulanan bir TİS bulunmadığı, davacı ve arkadaşlarının sendikaya Mart 2013 tarihlerinde üye oldukları, üyelik tarihinden 1 hafta-10 gün kadar sonra iş sözleşmelerinin feshedildiği, işten çıkarılan sendika üyesi işçiler ile istifa eden işçilerin sayısı, tanık beyanları ve tüm dosya kapsamından yapılan fesih işlemlerinin, sendikal nedenlere dayandığı anlaşılmakla yapılan feshin geçerli olmadığı, asıl fesih nedeninin sendikal nedenlere dayandığı sonucuna varılmış olup mahkemenin bu yönlere ilişkin kabulü yerinde olmuştur.
Ancak davalı şirketlere yönelik dava açılmış bulunmasına rağmen hüküm fıkrasında davacının hangi işverene iade edildiği ve işe iadenin maddi sonuçlarından davalıların sorumluluk şeklinin belirtilmemesi, infazda tereddüt oluşturacak nitelikte bir eksikliktir.
Dosyadaki deliller ve özellikle de iş müfettişince tespit edilen muvazaa olgusu ile işverence bu tespitin iptaline dair açılan dava sonucunda verilen ret kararı neticesinde davalı işverenler arasında muvazaa olduğu kesinleşmiştir.
Davacı ve arkadaşlarının gerçek/fiili ve hukuki işvereni bu nedenle davalı …Ş. olup davacı ve arkadaşlarının bu şirkete iadesine karar verilmelidir.
Bununla birlikte işe iadenin maddi sonuçlarından davalıların birlikte sorumluluğu cihetine gidilmelidir.
Hal böyle olunca, davalı işverence yapılan fesih işlemi geçerli nedene dayanmadığı, sendikal nedenlerle fesih yapıldığı, muvazaa nedeniyle davacının baştan beri davalı …Ş. işçisi olduğu, bu şirkete iadesine karar verilmesi gerektiği, maddi sonuçlardan ise davalı şirketlerin birlikte sorumlu olduklarına dair karar vermek gerekmiştir.
Belirtilen sebeplerle ve özellikle aynı gün temyiz incelemesi yapılan diğer dosyalar da gözetilerek 4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Mahkeme kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Davalı … Malz. San. Tic. A.Ş. tarafından gerçekleştirilen feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının adı geçen işverenin işyerine İŞE İADESİNE,
3-6356 sayılı Yasanın 25.maddesi uyarınca, iş sözleşmesi sendikal nedenle feshedildiğinden, işe başlatma/ başlatmama şartı aranmaksızın her iki davalı müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak kaydı ile ödenmesi gereken tazminatın miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 12 aylık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4-Davacı işçinin işe iadesi için davalı … Malz. San. Tic. AŞ.’ne süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının Tansel Elektrik Malz. San. Tic. AŞ. ve davalı şirketten müştereken ve müteselsilen tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5-Alınması gereken 25,20 TL harçtan peşin yatırılan 24,30 TL harcın tenzili ile bakiye 0,90 TL harç giderinin her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine’ye gelir kaydına,
6-Davacının yapmış olduğu 200,85 TL yargılama giderinin her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalıların yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT’ne göre 1.500,00 TL avukatlık ücretinin her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Artan gider ve delil avansının ilgilisine iadesine, 9-Temyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, 28.10.2014 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.