YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/10457
KARAR NO : 2016/15780
KARAR TARİHİ : 05.10.2016
Mahkemesi :İş Mahkemesi
YARGITAY İLAMI
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
İş sözleşmesinin geçerli neden olmadan davalı işveren tarafından feshedildiğini belirten davacı işçi, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ise, davacının sık aralıklarla hastalanması ve sürekli rapor, izin vb sebeplerle yaptığı devamsızlıklarının işyerindeki çalışma akışına ve üretim faaliyetlerini olumsuz etkilediği ve davacıdan beklenen verimin alınamamasına sebep olduğu gerekçesiyle davacının iş aktinin 4857 sayılı Yasanın 25/1-a bendi uyarınca sağlık sebepleri ile yasal tazminatları da ödenerek feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davalı işverence yapılan feshin geçerli nedene dayanmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, en çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz. Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu kanuna göre sendikal nedenle yapılan fesihlerde tazminat; işçinin başvurusu, işe başlatma ve başlatılmama şartına bağlı olmaksızın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirlenecektir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.
Dosya içeriğine göre somut uyuşmazlıkta davacı işçinin davalı işyerinde 12.02.1996 ve 15.06.2015 tarihleri arasında yaklaşık 19 yıl kadar süreyle çalıştığı, davacının sürekli tekrarlanan sağlık sorunları nedeniyle yapmış olduğu devamsızlıkların davalı tarafından iş akışını olumsuz etkilediği gibi performansını düşürdüğünü işveren tarafından verilen bazı emirlerin yerine getirilmediği gibi sebeplerle iş akdinin 4857 sayılı Yasanın 25/1-h bendine göre haklı nedenle feshedildiği bildirilmiştir. İşveren tarafından davacıya görevini yerine getirmesi konusunda bir hatırlatma bulunmadığı gibi somut olarak hangi görevi yapmadığı da belirtilmemiştir. Davacının devamsızlık yaptığı günlere ilişkin sağlık raporlarının mevcut olduğu, veriminin düşüklüğüne ilişkin performans kriterlerinin de işverence ortaya konulmadığı anlaşılmakla Mahkemece feshin geçersizliğine ve davacının davalı şirketteki işe iadesine karar verilmesi isabetlidir. Bu nedenle davalının bu yönlere ilişkin temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak davacı işçinin kıdemine ve fesih nedenine göre mahkemece işe başlatmama tazminatının davacının 8 aylık ücreti tutarında belirlenmesi doğru bulunmamıştır. Bu tazminatın davacının 6 aylık ücreti oranında belirlenmesi dosya içeriğine uygun düşecektir.
4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Düzce İş Mahkemesi’nin 2015/619 esas ve 2015/1024 karar nolu kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Davalı işverence yapılan FESHİN GEÇERSİZLİĞİNE, davacının İŞE İADESİNE,
3-Davacının kararın kesinleşmesinden itibaren 10 iş günü içinde işe başlamak üzere işverene başvurması sonucunda işverence işe başlatılmadığı takdirde davacının kıdemi ve fesih sebebi göz önünde bulundurularak takdiren 6 aylık brüt ücreti tutarında tazminatın davalıdan alınıp davacıya ödenmesi gerektiğinin TESPİTİNE,
4-Davacının işe iade için işverene süresi içinde başvurması halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davalı işverence davacıya ödenmesi gerektiğinin BELİRLENMESİNE,
5-Davacının süresinde işe başlatılması durumunda varsa bu alacaktan, peşin ödenen kıdem ve ihbar tazminatının mahsubuna
6-Hüküm tarihinde kabul edilen miktar üzerinden alınması gereken 27,70 TL harç dava açılırken peşin olarak alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
7-Davacı tarafından yapılan 27,70 TL peşin harç, 60,00 TL tanık masrafı, 49,00 TL posta ve tebligat masrafı olmak üzere toplam 136,70 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
9-Davacı davada kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.500,00 TL maktu avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-HMK 333. maddesine göre davacı ve davalı tarafından yatırılan ve kullanılmayan avans giderlerinin karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,
11-Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 05.10.2016 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.