YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/3854
KARAR NO : 2013/6613
KARAR TARİHİ : 06.05.2013
MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : İstihkak
Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki temyiz eden tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire’ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
K A R A R
Davacı 3.kişi vekili, davalı alacaklı tarafından borçlu … aleyhine, … 5.İcra Müdürlüğü’nün 2011/703 sayılı dosyası ile başlatılan takipte uygulanan 21.09.2011 tarihli haciz işleminde ve … İcra Müdürlüğü’nün 2011/698 talimat sayılı dosyası ile uygulanan 26.09.2011 tarihli haciz işleminde, borçlu ile bir ilgisi bulunmayan davacıya ait işyerindeki menkullerin haczedildiğini ileri sürerek, haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı alacaklı vekili, haciz yapılan … ve …’teki adreslerde “…” ünvanlarının yazılı olduğunu, borcun doğumundan sonra işyeri devri olduğunu, ticari işletmeyi devralanın da borçtan sorumlu olduğunu, bu nedenlerle davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece; borçluya çıkartılan ödeme emrinin mernis adresinde tebliğ edildiği, tebliğ tarihinde ve haciz tarihinde borçlunun adreste bulunmadığı, işyerinde …’nun faaliyet gösterdiği, “…” nın borçlunun ticaret ünvanı olduğuna ilişkin inandırıcı kanıt sunulmadığı, borçlu …’un …’te şubesi bulunmadığı, …’un ayakkabı satış işinden 28.02.2011 tarihinde mükellefiyetinin terk ettirildiği, borcun doğum tarihinden önce faaliyeti sona erdiğinden mahcuzların davacıya ait olduğunun kabulü gerektiğinden istihkak davasının kabulüne, mahcuzlar üzerindeki haczin kaldırılmasına karar verilmiş, karar davalı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava 3.kişinin, İİK’nun 96. ve devamı maddelerine dayalı olarak açtığı istihkak davasına ilişkindir. Mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de, verilen karar dosyada mevcut delillere uygun düşmemektedir. Dava konusu takibin dayanağı olan borç, 08.03.2011 keşide 01.04.2011 ödeme tarihli 4.176-TL ödemeli bonodan kaynaklanmaktadır. Takibe dayanak yapılan bonoda yazılı borçlu adresi “…Toptan Satış … Mah. … Sok. No:2/3 …” olup, ödeme emri davalı borçluya,
mernis adresi olan, “… Mah. 12.Atalar Cad. No:2/1 …” adresinde, Tebligat Kanunu’nun 21.maddesine göre tebliğ edilmiştir. 21.09.2011 tarihinde ilk haciz, “… Mah. … Sok. No:2/3 … adresinde yapılmıştır. Bu adres, borçlunun takibin konusunu oluşturan bono üzerinde yazılı olan adresi olduğu gibi, UYAP üzerinden çıkarılan kayıtlara göre de işyeri adresidir. Haciz sırasında istihkak iddiasında bulunan 3.kişi … tarafından sunulan, 18.05.2011 işe başlama tarihli vergi levhası kaydında yazılı olan adres ise “… Mahallesi Atalar Cad. Çoban İşhanı No:2/B …” adresi olup, haciz yapılan adres ile bir ilgisi bulunmamaktadır. 26.09.2011 tarihinde uygulanan haciz ise, “Yalı Mah. Neyire Sıtkı Cad. No: 13 …” adresinde “…” ünvanlı işyerinde yapılmış, işyerinde bulunan poşetler üzerinde “…” yazılı olduğu görülmüştür.
İstihkak iddiasında bulunan davacı 3.kişi, 08.03.2011 tarihinde borcun doğumundan sonra haciz uygulanan adreste 18.05.2011 tarihinde faaliyete başladığını ve …’te şube olarak işyeri açtığını bildirmesine rağmen, haciz yapılan işyerleri “…” ünvanı ile faaliyete devam etmektedir. Emniyet araştırmasına göre …’te haciz yapılan işyerinin, “…” ünvanlı işyerine 07.01.2011 tarihinde kiraya verildiği, vergi kayıtlarına göre dava 3. kişinin …’teki şube faaliyetine ise 04.07.2011 tarihinde başladığı, vergi kayıtlarında şube adresi ” Yalı Mah. Sıtkı Cad. No:15 …” olduğu halde haczin ” Yalı Mah. Neyire Sıtkı Cad. No:13 … …” adresinde yapıldığı, şube faaliyetine 30.11.2011 tarihinde son verilerek adresin depo olarak kullanıldığı anlaşılmıştır.
Dosya içindeki bilgi ve belgelere göre takip borçlusu …, haczin uygulandığı ve davacı 3.kişinin ticari faaliyette bulunduğunu iddia ettiği işyerlerinde borcun doğumu tarihinde ve sonraki tarihlerde de davacı 3.kişi ile aynı konuda “…” ünvanı ile ticari faaliyette bulunmaktadır.
İstihkak iddiasında bulunan … 18.05.2011 tarihinde, Kurtdereli Vergi Dairesi’ne bağlı olarak, “… Mah. Atalar Cad. No: 2/B …” adresinde faaliyete başlamış olup bu adres, haciz yapılan adres olmadığı gibi, 04.07.2011 tarihinde, şube faaliyetine başladığı adres ile haciz yapılan adres numaralarının farklı olduğu belirlenmiştir.
Bu durumda, dava konusu 21.09.2011 tarihli haczin, borçlunun SGK kayıtlarında mevcut işyeri adresi ve takibe konu bonoda yazılı adreste ve borçluya ait “…” ünvanlı işyerinde, 26.09.2011 tarihli haczin de yine “…” ünvanlı işyerinde yapılmış olması, davacı 3. kişinin sunduğu vergi kaydındaki adresin farklı bir adres olduğunun belirlenmiş olması nedeni ile İİK’nun 97/a maddesindeki mülkiyet karinesinin borçlu dolayısıyla alacaklı yararına olduğu, bu yasal karinenin aksinin davacı 3.kişi tarafından kesin ve güçlü delillerle ispatlanması gerektiği kabul edilmelidir. Davacının sunduğu ve borcun doğumundan sonraki tarihlere ilişkin her zaman düzenlenmesi mümkün olan vergi kaydı, adi nitelikli kira sözleşmesi, fatura vs. gibi belgelerle yasal mülkiyet karinesinin aksinin ispat edildiğinden söz edilemez. Kaldı ki sunulan kira sözleşmesindeki adres dahi haciz yapılan adres değildir. O halde, Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönüne alınarak, borçlu ve 3.kişi tarafından, alacaklıdan mal kaçırmaya yönelik danışıklı işlemler yapıldığının kabulü ile tüm mahcuzlar yönünden davanın reddine karar vermek gerekirken, yazılı şekilde davanın kabulü şeklinde karar verilmesi doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.
SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı alacaklı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın İİK’nun 366 ve HUMK’nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, taraflarca HUMK’nun 388/4. (HMK m. 297/ç) ve İİK’nun 366/3. maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 10 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin alınan 21,15 TL’nin istek halinde temyiz edene iadesine, 06.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.