YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2019/4946
KARAR NO : 2020/7220
KARAR TARİHİ : 16.11.2020
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
DAVA TÜRÜ : Vakıf
İLK DERECE
MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 17. Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda İstanbul Anadolu 17.Asliye Hukuk Mahkemesinin 06.11.2018 tarihli ve 2018/208 Esas, 2018/341 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiş, Mahkeme hükmüne karşı … vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine şeklinde hüküm kurulmuş olup, bu kez … vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyizi üzerine Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı vekili dava dilekçesinde, vekil eden …’nın mütevelli heyet üye sayısının istifa sebebiyle on bire düştüğünü, vakıf senedinde üye seçimi için öngörülen mütevelli heyet toplantı yeter sayısının on iki olarak öngörülmesi nedeniyle yeni üye seçimi yapılamadığını, mevzuat gereğince eksikliğin mahkemece giderilmesi gerektiğini açıklayarak, 30.05.2017 tarihli mütevelli heyet toplantısında mütevelli heyet üyeliğine seçilen …’ün Mahkemece mütevelli heyet üyeliğine seçilmek suretiyle eksikliğin giderilmesini talep ve dava etmişir.
İlk Derece Mahkemesince davanın kabulü ile talep gibi …’ün davacı vakıf mütevelli heyet üyeliğine seçilmesine dair verilen karara karşı teftiş makamı … Genel Müdürlüğünce istinaf yoluna başvurulmuş, istek İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince kabul edilerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Kaldırma kararı sonrası yargılamaya devam eden İlk Derece Mahkemesince, bildirilen adaylar arasından kura çekilmek suretiyle davacı vakıf mütevelli heyet üyeliğine …, …, … ve …’ün seçilmesine karar verilmiş, teftiş makamı … Genel Müdürlüğünün istinaf istemi İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince esastan reddedilmiş, bu son karar … Genel Müdürlüğünce temyiz edilmiştir.
Dava, eksilmeler nedeniyle toplantı yeter sayısını sağlayamayan vakıf organındaki eksikliğin Mahkemece giderilmesi istemine ilişkindir.
… Kanunu’nun 8. maddesinde, yeni vakıfların organlarında ölüm, istifa ya da herhangi bir nedenle eksilme olduğu takdirde; vakıf senedindeki hükümlere göre, hüküm bulunmaması halinde vakıf senedi değişikliğine yetkili organın, bunun bulunmaması halinde ise icraya yetkili organın kararı ve Genel Müdürlüğün görüşü alınarak mahkemece yenisinin seçileceği, düzenlenmiştir.
Yeni vakıf organlarındaki eksikliğin mahkemece giderilmesinin isteneceği durumlarda izlenecek yol ve usul ise … Yönetmeliğinin 13. maddesinde düzenlenmiştir. Düzenlemeye göre, vakıfların organlarında ölüm, istifa ya da herhangi bir nedenle eksilme olduğu takdirde vakıf senedindeki hükümlere göre eksikliğin tamamlanacağı, vakıf senedinde hüküm bulunmaması halinde; öncelikle senet değişikliği yapılmak suretiyle eksikliğin giderileceği, vakfın senet değişikliğine yetkili organındaki eksilmeler nedeniyle karar yeter sayısının sağlanamaması halinde ise vakıf senedi değişikliğine yetkili organın karar yeter sayısı gözetilmeden alacağı karar ile, vakıf senedi değişikliğine yetkili organın bulunmaması veya hiçbir üyesinin kalmaması halinde icraya yetkili organın alacağı karar ile, icraya yetkili organdaki eksilmeler nedeniyle karar yeter sayısının sağlanamaması halinde de icraya yetkili organın karar yeter sayısı gözetilmeden alacağı karar ile mahkemeye başvurulacağı, Mahkemece Genel Müdürlüğün yazılı görüşü alınarak organlardaki eksiklik tamamlanacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre, öncelikle vakıf senedi değişikliğine yetkili organın mevcut olup olmadığına bakılacak, mevcut ise bu organın karar yeter sayısı gözetilmeden alacağı karar ile Mahkemeye başvurulacaktır. Vakfın senet değişikliğine yetkili organının bulunmaması veya hiçbir üyesinin kalmaması halinde ise icraya yetkili organ eksikliğin tamamlanması için Mahkemeye başvurabilecektir.
Davacı … Vakfının resmi senedine göre; vakıf senedinde değişiklik yapmak (madde 8/g) ve mütevelli heyette herhangi bir nedenle boşalacak üyeliklere yenilerini seçmek (madde 8/j) görev ve yetkileri mütevelli heyete aittir.
Dosya içindeki bilgi ve belgelerden, dava dilekçesinde mütevelli heyetçe belirlenen bir üyenin mütevelli heyet üyeliğine seçilmesine karar verilmesinin istendiği, davanın kabulüne dair İlk Derece Mahkemesi kararının detaylı araştırma ve mevzuata uygun seçim yapılması gerekleri ile Bölge Adliye Mahkemesince kaldırıldığı, kaldırma kararı sonrasında İlk Derece Mahkemesince mütevelli heyetteki eksik dört üyenin seçimine esas olmak üzere davacı vakıftan aday isim listesi bildirilmesinin istendiği, davacı vakfın 09.10.2018 tarihli yönetim kurulu toplantısında belirlenen sekiz adayın Mahkemeye bildirildiği ve Mahkemece bu adaylar arasından seçim yapıldığı anlaşılmıştır.
1.6100 Sayılı HMK’nin 26. maddesine göre, hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.
Dava dilekçesinde mütevelli heyet toplantı yeter sayısının sağlanabilmesi için gerekli ve yeterli bir üye için seçim yapılarak eksikliğin giderilmesi istendiği halde, İlk Derece Mahkemesince talep aşılmak suretiyle dört mütevelli heyet üyesinin seçimine karar verilmesi,
2.Vakıf resmi senedinin 8/j maddesinde mütevelli heyet üyeliğine seçim yapmak yetkisinin mütevelli heyete ait olduğu kabul edildiğine göre, Mahkemece seçilecek mütevelli heyet üyesi için aday belirleme yetkisi de bu organa ait olacağından, yetkisiz organ durumundaki vakıf yönetim kurulunca belirlenen adaylar arasından İlk Derece Mahkemesince üye seçiminin yapılması,
3…. Kanunu 8. maddesinde ve … Yönetmeliğinin 13. maddesinde, yeni vakıf organlarındaki eksikliğin Mahkemece Genel Müdürlüğün görüşü alınarak giderileceği düzenlendiğine göre, İlk Derece Mahkemesince Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı öncesi istenen görüş yazısı ile yetinilmesi ve kaldırma kararı sonrasında yeniden yapılan yargılamada teftiş makamından görüş alınmadan davanın esası hakkında karar verilmesi doğru görülmediğinden; Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf isteminin esastan reddine dair kararı kaldırılarak, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK’nin 373/1 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının HMK’nin 371. maddesi uyarınca BOZULMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, karardan bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 16.11.2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.