YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2015/34402
KARAR NO : 2016/17651
KARAR TARİHİ : 11.10.2016

MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ

DAVA : Davacı, feshin geçersizliğine, işe iadesine ve yasal sonuçlarına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, müvekkilinin 14/02/2006 tarihinden itibaren davalı işyerinde işletme operatörü olarak çalışmakta iken iş akdinin 30/04/2014 tarihli ihtarnamesi ile önceden göstermiş olduğu davranışların şirket kural ve çalışma disiplinine uygun olmadığı ve ayrıca iş sağlığı ve iş güvenliği kurallarını yerine getirmediği gerekçe gösterilerek feshedildiğini, davalı işverenin feshinin hukuka uygun olmadığını, davalı işverenin müvekkilinin savunmasını almadan fesih sürelerine ve fesih usulüne riayet etmeden iş akdini feshettiğini, davalı işyerinde çalışan müvekkili ve arkadaşlarının Petrol İş Sendikasına üye olduğunu, 13/03/2014 – 04/04/2014 tarihleri arasında üyeliklerin başlaması ile müvekkilinin bu gayretlerini öğrenen davalı işverenin ilk olarak teşkilatlanma çalışmasına öncülük eden Yücel Taş’ın iş akdini sonrasında da davacının iş akdini feshettiğini, feshin gerçek gerekçesinin müvekkilinin teşkilatlanmaya öncülük etmesi olduğunu iddia ederek davacının işe iadesine, iş sözleşmesinin sendikal nedenle fesih edilmesi nedeni ile işe başlatmama tazminatının 1 yıllık ücret olarak belirlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davacının iş akdinin çalışmakta olduğu işyerinin işyeri yönetmeliği ve iş yeri disiplin yönetmeliği ile açıkça tanımlanmış ve tüm personele bildirilmiş olan ve davacı tarafından da çok iyi bilinen şirket kuralları ve çalışma disiplinine uymaması ve iş sağlığı ve güvenliği kurallarını yerine getirmemesi nedeni ile davalı şirket tarafından feshedildiğini ve tüm haklarının (ihbar tazminatı da dahil olmak üzere) davacıya ödendiğini, davacının iş akdinin fesih sürelerine ve fesih usulüne uygun olarak sona erdirildiğini, davacının dilekçesinde sendikaya üye olduğu ve iş akdinin bu nedenle feshedildiği yönünde hiç bir somut bilgi ve olguya dayanmayan tamamen asılsız bir isnatda bulunduğunu, davacının sendikaya üyeliği olup olmadığı konusunda davalı şirketin hiç bir bilgisinin bulunmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, davalı işverenin geçerli fesihi ispatlayamadığı gibi iş akdinin tazminatları ödenerek geçerli şekilde feshedildiği halde yasada belirtildiği şekilde davacının savunması da alınmadığı için feshin geçersizliğine, dosya kapsamından davalı işyerinde halen sendikalı işçilerin bulunduğu, davacı işçi tarafından feshin sendikal faaliyetle gerçekleştiği ispatlanamadığı gerekçesiyle sendikal tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
Dosya içeriğine göre mahkemece feshin geçersizliğine karar verilmesi isabetlidir. Bu nedenle davalı temyizi yerinde görülmemiştir.
Davacı temyizi yönünden ise, işverence yapılan feshin sendikal nedene dayanıp dayanmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.
Sendikal tazminat 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25’inci maddesinde düzenlenmiş, işçilerin işe alınmalarının, belli bir sendikaya girmeleri veya girmemeleri veya belli bir sendikadaki üyeliği korumaları veya üyelikten istifa etmeleri şartına bağlı tutulamayacağı ilk fıkrada hükme bağlanmıştır. Sözü edilen maddenin ikinci fıkrasında ise, işverenin, sendika üyesi olan işçilerle sendika üyesi olmayan işçiler veya ayrı sendikalara üye olan işçiler arasında, çalışma şartları veya çalıştırmaya son verilmesi bakımından herhangi bir ayrım yapamayacağı kuralı getirilmiştir.
İşverenin, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25’inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca iş sözleşmesini sendikal nedenlerle feshetmesi halinde işçi, 4857 sayılı Kanunun 18, 20 ve 21 inci madde hükümlerine göre dava açma hakkına sahiptir. İş sözleşmesinin sendikal nedenle feshedildiğinin tespit edilmesi hâlinde, 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın sendikal tazminata karar verilir. Ancak işçinin işe başlatılmaması hâlinde, ayrıca 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen tazminata hükmedilmez. İşçinin 4857 sayılı Kanunun yukarıdaki hükümlerine göre dava açmaması ayrıca sendikal tazminat talebini engellemez.
Dairemizce, sendikal tazminat davalarında ispat yükünün işçide olduğu hallerde, iş yerinde çalışan ve sendikaya üye olan işçilerin sayısı, hangi tarihlerde üye oldukları, üyelikten çekilen işçilerin olup olmadığı, iş yerinde çalışmakta olan işçilerin bulunup bulunmadığı, aynı dönemde yetki prosedürünün işletilip işletilmediği, iş yerinde önceki dönemlerde toplu iş sözleşmelerinin bağıtlanıp bağıtlanmadığı, yeni işçi alınıp alınmadığı ve alınmışsa yeni işçilerin sendikalı olup olmadığı gibi hususlarla, işverence ekonomik veya teknolojik nedenlere dayalı bir fesih yoluna gidilmesi durumunda teknik yönden bu durumun araştırılması gibi ölçütler belirlenmiştir.
Dosya içeriğine göre 13/03/2014 tarihinde sendikaya üye olan davacının iş akdi hemen akabinde 30/04/2014 tarihinde feshedilmiştir. Davacı tanığı olarak dinlenen ve halen işyerinde çalışan tanıklar … ve …, davalı işverenin, işyerinde sendika istemediğine, sendikaya üye olanların işten çıkarılacaklarına dair beyanda bulunmuşlardır. Bu somut maddi deliller karşısında, davacının iş akdinin sendikal faaliyette bulunması nedeniyle feshedildiği anlaşılmaktadır. Mahkemece feshin sendikal nedene dayanmadığının kabulü isabetli değildir. Davanın sendikal tazminat yönünden de kabulü gerekir. 4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:
Yukarda açıklanan gerekçe ile;
1. Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. Feshin GEÇERSİZLİĞİNE ve davacının İŞE İADESİNE,
3.Davacının başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın tazminat miktarının sendikal fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 1 yıllık brüt ücreti tutarında BELİRLENMESİNE,
4. Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının davalıdan tahsilinin GEREKTİĞİNE,
5. Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
6.Davacının yaptığı 242.20 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalının yaptığı yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre belirlenen 1.800 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8. Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde ilgilisine iadesine,
Kesin olarak 11/10/2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.